Danıştay 8. Daire E.2021/3556 K.2024/3916

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin 2014 yılında üretimi beyan edilen ve stokta olması gereken 670 ton kromun sahada görülmediği ve akıbetinin bildirilmediği için haksız surette hak iktisabına neden olunduğundan bahisle 3213 sayılı Kanun'un 10/7. maddesi uyarınca 54.812,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda.

3213 sayılı Kanun'un 10/7. maddesinde, gerçek dışı veya yanıltıcı beyanda bulunmak suretiyle Kanun hükümlerinin uygulanmasını engelleyen ve haksız surette hak iktisap eden ruhsat sahiplerine 50.000,00- TL idari para cezası uygulanmasının öngörüldüğü, uyuşmazlıkta davacı şirketin 2014 yılına ait üretim, sevkiyat, stok kayıtlarında uyumsuzluk olduğu, 2014 yılında dönem sonu stokta olan 672 ton kromun, aradaki dönem de üretim ve satış yapılmadığı için 2017 yılında da sahada olması gerekirken sahada bulunmadığı ve akıbetinin de davacı şirket tarafından bildirilmediği anlaşıldığından,

haksız iktisap nedeniyle 54.812,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı şirkete ait Niğde İli, Ulukışla İlçesi sınırları dahilindeki ... sicil sayılı IV. Grup maden işletme ruhsat sahasında ... tarih ve .. sayılı Olur'a istinaden teknik heyet tarafından 3213 sayılı Kanun kapsamında tetkik yapıldığı, tetkik sonucunda düzenlenen 31.10.2017 tarihli raporda 2014 yılında üretimi beyan edilen ve stokta olması gereken 672 ton kromun sahada görülmediği ve akıbetinin bildirilmediğine yer verildiği,

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle davacı şirket hakkında toplam 254.406,00-TL idari para cezası uygulandığının bildirilmesi üzerine işlemin 3213 sayılı Kanun'un 10/7. maddesi uyarınca 54.812,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin kısmının iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmış olup.

50.000,00-TL olarak öngörülen idari para cezası yeniden değerlendirme nispetinde artırılmak suretiyle 2017 yılı için 54.812,00-TL olarak belirlenmiş ise de, bu artışın ancak 2017 yılında işlenen fiiller için uygulanması, uyuşmazlık konusu fiilin işlendiği 2014 yılında yürürlükte olan mevzuata hükümlerine göre hangi fiil için hangi cezanın verilmesi öngörülmüşse o cezanın verilmesi mümkün olduğu, 2014 yılında işlenen bir fiil için, 2017 yılındaki yeniden değerleme oranları uygulanarak verilen cezada hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılarak davacının istinaf isteminin kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının maden sahasında yaptığı üretim ve satışı zamanında bildirmediği, hukuka aykırı olarak gelir elde ettiğini, 2014 yılında üretildiği beyan edilen madenin 2017 yılında stokta olmadığının görüldüğün, bu nedenle uygulanan idari para cezasının hukuka uygun olduğunu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Niğde İli, Ulukışla İlçesi sınırları dahilinde bulunan ... sicil sayılı IV. Grup davacı adına 31.05.2011 tarihinde yürürlüğe giren 10 yıl süreli maden işletme ruhsatı düzenlenmiştir.

Davalı idare teknik heyeti tarafından 3213 sayılı Kanun kapsamında mahallinde tetkik yapıldığı, tetkik sonucunda düzenlenen 31.10.2017 tarihli raporda 2014 yılında üretimi beyan edilen ve stokta olması gereken 672 ton kromun sahada görülmediği ve akıbetinin bildirilmediğine yer verilmiştir. Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle davacı şirket hakkında toplam 254.406-TL idari para cezası uygulandığının bildirilmesi üzerine işlemin 3213 sayılı Kanun'un 10/7. maddesi uyarınca 54.812,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin kısmının iptali istemi ile bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. fıkrasında ''Gerçek dışı veya yanıltıcı beyanda bulunmak suretiyle Kanun hükümlerinin uygulanmasını engelleyen ve/veya haksız surette hak iktisap eden ruhsat sahiplerine 50.000 TL idari para cezası verilir. Bu fıkranın ikinci kez ihlâli halinde bir önceki ceza katlanarak uygulanır. (Değişik cümle:14/2/2019-7164/10 md.) İlk tespit tarihinden itibaren üç yıl içinde madde hükümlerinin üç kez ihlâl edildiğinin tespiti hâlinde ruhsat iptal edilir.'' hükmü yer almaktadır.

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan 21/09/2017 tarih ve 30187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Maden Yönetmeliğinin "İdari para cezaları" başlıklı 93. maddesinin 2. fıkrasında "İdari para cezaları ile ilgili bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanır." düzenlemesine yer verilmiş, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 5. maddesinde.

"26.9.2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun zaman bakımından uygulamaya ilişkin hükümleri kabahatler bakımından da uygulanır. Ancak, kabahatler karşılığında öngörülen idarî yaptırımlara ilişkin kararların yerine getirilmesi bakımından derhal uygulama kuralı geçerlidir. Kabahat, failin icraî veya ihmali davranışı gerçekleştirdiği zaman işlenmiş sayılır. Neticenin oluştuğu zaman, bu bakımdan dikkate alınmaz." kuralı yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmalıkta davalı idare tarafından mahallinde gerçekleştirilen tetkik sonucunda düzenlenen 31.10.2017 tarihli raporda 2014 yılında üretimi beyan edilen ve stokta olması gereken 672 ton kromun sahada görülmediği ve akıbetinin bildirilmediğinin anlaşılması üzerine Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. fıkrası uyarınca idarenin yanıltılarak haksız surette hak iktisab edildiğinden bahisle güncel miktar üzerinden dava konusu para cezasının verildiği görülmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca davacıya idari para cezası verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Öte yandan, davacı tarafından 2014 yılında üretimi beyan edilen ve stokta olması gereken 672 ton kromun sahada görülmediğine dair düzenlenen raporun 31.10.2017 tarihli olduğu, dava konusu işlemin ise 29.12.2017 tarihinde tesis edilerek 2017 yılına ait tutar üzerinden idari para cezası verildiği anlaşıldığından, 2017 yılına ilişkin güncellenen miktar üzerinden verilen idari para cezasında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Bu itibarla, davanın reddi yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabulü ile işlemin iptali yolundaki temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.