Danıştay 9. Daire E.2018/6528 K.2021/5381

Dava konusu istem: … Uluslararası Nak. Hiz. Tic. A.Ş'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla, kanuni temsilci sıfatıyla davacıya ait taşınmazlara uygulanan haczin dayanağı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

Vergi Mahkemesinin … tarih ve E: … , K: … sayılı kararıyla; davalı idarece davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmesi talep edilmişse de dava konusu ödeme emirlerine ilişkin tebliğ alındısı incelendiğinde, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 102.maddesinde sayılan kişilere ait herhangi bir beyan ve şerhe yer verilmediği, iade sebebinin belirtilmediği, yapılan tebligatın usulsüz olduğu ve ilanen tebligatın şartlarının oluşmadığı anlaşıldığından davalı idarenin bu iddiasına itibar edilmeyerek işin esasına geçildiği belirtildikten sonra, asıl borçlu.

Uluslararası Nakliyat A.Ş'nin vergi borçlarının ödenmemesi sebebiyle davalı idarece şirket adına mal varlığı araştırması yoluna gidildiği, şirkete ait 12 adet aracın varlığının tespit edildiği, şirket adına kayıtlı araçlara tatbik edilmiş haciz varken, özellikle yurt içinde bulunan araçlar hakkındaki hacizle ilgili takip tamamlanmadan, borcun, asıl borçlu şirketten kısmen veya tamamen tahsil edilemediğinden bahsedilemeyeceğinden, kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usule ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Savunma dilekçesindeki iddialarla kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ: Amme alacağının asıl borçlu şirket nezdinde usulüne uygun bir şekilde kesinleştirilmediğinden, kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

… Uluslararası Nak. Hiz. Tic. A.Ş'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla, kanuni temsilci sıfatıyla davacıya ait taşınmazlara uygulanan haczin dayanağı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Kanuni temsilcilerin ödevleri" başlıklı 10. maddesinde, tüzel kişilerle, küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı belirtilmiştir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 8. maddesinde, hilafına bir hüküm bulunmadıkça bu Kanun'da yazılı müddetlerin hesaplanmasında ve tebliğlerin yapılmasında Vergi Usul Kanunu hükümlerinin tatbik olunacağı; Vergi Usul Kanunu'nun 93. maddesinde, tahakkuk fişinden gayri vergilendirme ile ilgili olup, hüküm ifade eden bilumum vesikalar ve yazıların, adresleri bilinen gerçek ve tüzel kişilere posta vasıtasıyla ilmuhaberli taahhütlü olarak; adresleri bilinmeyenlere ilan yolu ile tebliğ edileceği düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Kanuni temsilci sıfatıyla ilgili kişilerin takip edilmesinden önce, vergi borcunun asıl borçlu şirket nezdinde usulüne uygun bir biçimde tarh, tahakkuk ve tebliğ safhalarından geçerek kesinleştirilmesi, vergi borçlusu hakkında tüm takip yollarının tüketilmesi ve amme alacağının vergi borçlusundan kısmen veya tamamen tahsil imkanının bulunmadığının somut bir biçimde ortaya konulması gerekmektedir.

Dava konusu olayda, davalı idare tarafından dosyaya sunulan bilgi ve belgeler arasında, asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen vergi/ceza ihbarnameleri, ödeme emirleri ve bunların tebliğine dair tebliğ alındılarının bulunmadığı anlaşıldığından, amme alacağının şirket nezdinde usulüne uygun bir şekilde kesinleştirildiğinden söz edilemeyecektir.

Bu durumda, kanuni temsilcinin takibini gerektiren hukuki koşullar oluşmadan, amme alacağının tahsili için kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ödeme emirleri düzenlenmesinde ve bu ödeme emirlerine karşı açılan davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.