Danıştay 9. Daire E.2020/6295 K.2022/5930

Dava konusu istem: Üretim lisansı sahibi olan davacı tarafından, 2013/Kasım, 2014/Haziran,Ağustos, 2015/Kasım,Aralık döneminde imzalanan sözleşmelerin, üretim tesislerinin yatırım döneminde düzenlendiği ve damga vergisinden istisna olduğundan bahisle söz konusu sözleşmeler için ödenen damga vergilerinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun reddine ilişkin …tarih ve E.…sayılı işlemin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesi'nin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla.

6446 sayılı Enerji Piyasası Kanunu'nun Geçici 4/1. maddesinde; kısa dönemde gerekli arz kapasitesinin yeterli bir yedekle oluşturulması amacıyla, 31/12/2015 tarihine kadar ilk defa işletmeye girecek üretim lisansı sahibi tüzel kişilere sağlanan teşvikler kapsamında, üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili yapılan işlemlerin harçtan ve düzenlenen kâğıtların damga vergisinden müstesna tutuldukları hükmüne yer verildiği,

maddede yer alan ilk defa işletmeye girecek üretim lisansı sahibi tüzel kişilere teşvik sağlanmasına ilişkin sürenin 24/12/2015 tarih ve 29572 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 14/12/2015 tarih ve 2015/8317 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile 31/12/2020 tarihine kadar uzatıldığı, dosyanın incelenmesinden.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nca …tarih ve …sayılı Üretim Lisansı verilen davacı şirket tarafından, ilk defa işletmeye girecek olan Ankara ili, Kazan ilçesinde kurulan elektrik üretim tesisi ile olarak düzenlenen sözleşmelerin damga vergisinden istisna olduğunun anlaşıldığı, bu durumda davacı tarafından ödenen damga vergilerinin iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nda düzeltmenin; vergiye ilişkin hesaplarda, matrah ve miktar hatası bulunması veya mükerrer vergi istenmesi şeklinde; vergilendirmede ise, mükellefin şahsında, mükellefiyette, verginin mevzuunda ve döneminde yapılan hataların varlığı halinde izlenebilecek idari başvuru yolu olarak öngörüldüğü;

vergilendirmeye ilişkin bir uyuşmazlığın düzeltme yoluyla yargı önüne getirilebilmesi ve vergi hatasının varlığından söz edilebilmesi için, hukuksal sorun olarak çözümlenmesi gerekmeyen açık ve mutlak bir hata bulunduğunun belirlenebilmesi gerektiği, bir başka anlatımla, idareden düzeltilmesi talep edilebilecek vergi hatalarının; kendisinden düzeltme isteminde bulunulan idari makamın veya uyuşmazlık halinde yargı yerinin, 213 sayılı Kanunun 3/A maddesinde öngörülen yorum tekniklerine başvurmadan, ilk bakışta anlayabileceği açıklıktaki vergilendirme yanlışlıkları olduğu,

dava konusu uyuşmazlığın, 01/01/2016 tarihinde yürürlüğe giren 2015/8317 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 31/12/2020 tarihine kadar uzatılan istisna hükmü uygulanmasında, süre uzatımı öncesinde yapılan sözleşmeler nedeniyle istisna uygulanabilmesi için üretim tesislerinin 31/12/2015 tarihine kadar işletmeye girmesinin şart olarak kabul edilmesi halinde, Bakanlar Kurullu Kararının yürürlüğe girdiği 01/01/2016 tarihinden önce davacının imzaladığı sözleşmelere istisna hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağına ilişkin olduğu,

davacının anılan vergi hatalarına ilişkin hükümden yararlanıp yararlanamayacağının, Bakanlar Kurulu Kararı ile Kanun hükümlerinin irdelenip incelenmesi ve yorumu sonucunda ulaşılabilecek nitelikte olması karşısında, hukuki ihtilaf kapsamındaki dava konusu olayın vergi hatası kapsamında değerlendirilerek verilen kararda isabet görülmediği gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun kabulüne, vergi mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili olarak düzenlenen sözleşmelerin damga vergisinden istisna olduğu, vergiden istisna olan bir konudan vergi alınmasının vergi hatası niteliği taşıdığı, dava konusu işlemin iptal edilmesi gerektiği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ:Damga vergisine konu sözleşmelerinin üretim lisansı sahibi olan davacı tarafından, ilk defa işletmeye girecek olan üretim tesislerinin yatırım ürecinde imzalandığı, bu itibarla damga vergisinden istisna olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Üretim lisansı sahibi olan davacı tarafından, 2013/Kasım, 2014/Haziran,Ağustos, 2015/Kasım,Aralık döneminde imzalanan sözleşmelerin, üretim tesislerinin yatırım döneminde düzenlendiği ve damga vergisinden istisna olduğundan bahisle söz konusu sözleşmeler için ödenen damga vergilerinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun reddine ilişkin …tarih ve E.…sayılı işlemin iptali istemine ilişkindir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 122'nci maddesinde, mükelleflerin, vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairesinden isteyebilecekleri. 124'üncü maddesinde de, vergi mahkemelerinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanların şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilecekleri açıklanmıştır.

Bu maddeler uyarınca düzeltilmesi vergi dairelerinden istenebilecek vergi hatasının tanımı ise, aynı Kanunun 116'ncı maddesinde, vergiye müteallik hesaplarda veya vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi veya alınması olarak yapılmış, 117'nci maddesinde, hesap hataları olarak; matrah hataları, vergi miktarında hatalar ve verginin mükerrer olması.

118'inci maddesinde de, vergilendirme hataları olarak; mükellefin şahsında hata, mükellefiyette hata, mevzuda hata ve vergilendirme veya muafiyet döneminde hatalar gösterilmiş bulunmaktadır.

4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un geçici 14. maddesinde "31/12/2012 tarihine kadar işletmeye girecek üretim ve otoprodüktör lisansı sahibi tüzel kişilere ait üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili yapılan işlemler ve düzenlenen kağıtlar damga vergisi ve harçtan müstesnadır." hükmüne yer verilmiş olup, 22/01/2013 tarih ve 6408 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 3. maddesiyle 4628 sayılı Kanun'un geçici 14. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan "31/12/2012" ibaresi "31/12/2015" olarak değiştirilmiştir.

30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun geçici 4. maddesinin birinci fıkrasının b bendinde; 31/12/2015 tarihine kadar ilk defa işletmeye girecek üretim lisansı sahibi tüzel kişilere sağlanan teşvikler uyarınca, üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili yapılan işlemler ve düzenlenen kağıtların damga vergisi ve harçtan müstesna olduğu, bu sürenin beş yıla kadar uzatılmasına Bakanlar Kurulu'nun yetkili olduğu belirtilmiş, 24/12/2015 tarih ve 29572 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 14/12/2015 gün ve 2015/8317 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile söz konusu maddede yer alan süre 31/12/2020 tarihine kadar uzatılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer alan düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesinden; vergiden istisna tutulmuş bir konudan vergi alınmasının mevzuda hata kapsamında vergilendirme hatası niteliği taşıdığı, üretim lisansı sahibi tüzel kişilere sağlanan teşvikler uyarınca 31/12/2020 tarihine kadar ilk defa işletmeye girecek üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili olarak yapılan işlemler ve düzenlenen kağıtların damga vergisinden istisna olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket adına, Ankara İli'nde kurulacak Kazan Doğalgaz Kojenerasyon Santrali üretim tesisinde 18/10/2012 tarihinden itibaren 49 yıl süreyle üretim faaliyeti göstermek üzere …tarih ve …no'lu üretim lisansının düzenlendiği, söz konusu üretim tesisinin geçici kabulünün 10/10/2017 tarihinde yapıldığı, davacı tarafından 2013/Kasım, 2014/Haziran,Ağustos, 2015/Kasım,Aralık dönemlerinde imzalanan sözleşmelerin damga vergisinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun …tarih ve E.…sayılı işlem ile reddedilmesi üzerine söz konusu işlemin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı görülmektedir.

Olayda, üretim lisansı sahibi tüzel kişilere sağlanan teşviklerin 14/12/2015 tarih ve 2015/8317 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile 31/12/2020 tarihine kadar uzatıldığı, bu durumda davacı tarafından, üretim tesisinin yatırım döneminde üretim tesisiyle ilgili olarak düzenlen sözleşmelerin damga vergisinden istisna olduğu anlaşıldığından, söz konusu damga vergilerinin iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde ve davanın reddine ilişkin Bölge idare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.