Danıştay 9. Daire E.2021/730 K.2022/5364

Dava konusu istem: Davacının hisseli olarak malik olduğu, İzmir ili Konak ilçesi, ... Mahallesi ... ada ... no'lu parselde kayıtlı bulunan taşınmazına ilişkin hatalı sokak rayici bildirildiğinden bahisle geçmişe dönük olarak ikmalen tarh edilen 2014 ila 2019 yıllarına ilişkin emlak (bina) vergileri ve taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla.

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu'nda yola ve caddeye cephesi olan taşınmazların emlak vergilerinin hangi değere göre hesaplanacağına dair bir düzenleme bulunmadığı, bu durumda genel düzenlemeye gidilerek olaya imar mevzuatının uygulanması gerekmekte ise de İmar Yönetmeliği'nin parsellere ilişkin cephenin belirlenmesinde öngörülen prensip, bu parseller üzerinde İmar Kanunu ve Yönetmeliğinin öngördüğü yapılaşmadaki kat yüksekliklerinin esas alınmasında cephe tespitine yönelik olduğu,

bu nedenle emlak vergisi değerinin tespitinde, ana binaya giriş çıkışın yapıldığı yolun dikkate alınmaması gerektiği, Kaldı ki, Maliye ve Gümrük Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü’nün bu konudaki görüşüne göre birden çok cadde veya sokağa cephesi bulunan arsa için en uzun cepheli cadde veya sokağa ait takdir edilen değerin esas alınması gerektiğinin yer alması karşısında taşınmazın asgari değerinin hesabında en uzun cepheli cadde veya sokak için takdir edilen değerin esas alınması geretkiği, olayda davacının hissedarı olduğu taşınmazın ...

Sokak cephesinin 185 metre, ... Caddesi'ne bakan cephesinin 23 metre olduğu, vergiye konu taşınmaza ait parselin cadde ve sokağa cephesinin bulunduğu ve bunların içinden en uzun cephesinin ... Sokakta bulunduğu görüldüğünden, ... Caddesi'ne ilişkin değerlerin esas alınmasında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Olayda; davacının 1/2 oranda hisseli olarak maliki olduğu İzmir ili, ... Mahallesi, ... Caddesinde kain, tapuda ... pafta, ... ada, ... parselde yer alan çift cepheli olan taşınmazının ... Sokak üzerinden vergilendirildiği, ancak idare tarafından taşınmazın ... Caddesi'ne de cephesinin bulunduğundan ve ...

Caddesi üzerinden vergilendirilmesi gerektiğinden bahisle dava konusu tarhiyatların yapıldığı, uyuşmazlığın, taşınmazın uzun kenarının bulunduğu ...

Sokaktan mı, yoksa taşınmazın girişinin de bulunduğu kısa kenar ancak geniş cadde üzerinden mi vergilendirilmesi gerektiğine ilişkin olduğu, İzmir Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği'nin 15'inci maddesinin (b) bendinin (c) fıkrasında; ''Parsel Cephesi; parselin üzerinde bulunduğu yoldaki cephesi olduğu, genel olarak, köşe başına rastlayan parsellerde geniş yol üzerindeki kenar parsel cephesidir.

İki yolun genişliklerinin eşit olması halinde dar kenar parsel cephesidir, iki veya daha fazla yola cephesi olan parsellerde, ön, arka, ve yan cephelerin tayini adadaki diğer parsellerin konumları mevcut teşekküller bulunan yapı nizamı dikkate alınarak belediyesince belirlenir.'' hükmü yer aldığı, ayrıca emlak vergisi, servet üzerinden alınan bir vergi olup davacının vergilendirmeye tabi serveti olan taşınmazına değer katan unsurun, taşınmazın hangi cephesinde olduğunun tespiti için önemli olduğu,

binanın kullanılış amacı, insanların binaya giriş-çıkış amacıyla kullandıkları cephenin dikkate alınmalsı gerektiği, davacı tarafından kiraya verilen taşınmazın, ... Elektromekanik Yedek Parça Otomotiv İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından motorlu araçlar satış mağazası olarak kullanıldığı, mağazanın tabelalarının ve müşteri giriş kapılarının ... Caddesi'ndeki cephede bulunduğu, dolayısıyla taşınmazın mağaza olarak işletilmesini sağlayan ayırt edici özelliğinin ...

Sokakta uzun cephe bulundurması değil, ...

Caddesi'nde cephesinin bulunması olduğu hususunun dikkate alınması,1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununda yola ve caddeye cephesi olan taşınmazların emlak vergilerinin hangi değere göre hesaplanacağına dair bir düzenleme bulunmadığı, bu durumda genel düzenlemeye gidilerek olaya imar mevzuatının uygulanması gerektiği, İzmir Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliğinin 15'inci maddesinin (b) bendinin (c) fıkrasında; ''Parsel Cephesi; parselin üzerinde bulunduğu yoldaki cephesi olduğu, genel olarak, köşe başına rastlayan parsellerde geniş yol üzerindeki kenar parsel cephesidir.

İki yolun genişliklerinin eşit olması halinde dar kenar parsel cephesidir.'' denildiği, parselin uzun cephesi ... Sokakta bulunmasına rağmen köşe başına rastlayan parselin geniş olan ... Caddesi üzerinden vergilerinin hesaplanması suretiyle ikmalen yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davalı istinaf başvurusunun kabulüne, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Taşınmazın en uzun cephesinin ... Sokak üzerinde bulunduğu ve taşınmazın ana girişinin de bu yoldan olduğu, İmar yönetmeliğindeki düzenlemelerim yapılaşmayla ilgili olduğu, emlak vergisi hesabında kriter olamayacağı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 26. maddesinin 1. fıkrasında, dava esnasında ölüm veya herhangi bir sebeple tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olursa, davayı takip hakkı kendisine geçenin başvurmasına kadar; gerçek kişilerden olan tarafın ölümü halinde, idarenin mirasçılar aleyhine takibi yenilemesine kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına ilgili mahkemece karar verileceği, dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmemiş ise, varsa yürütmenin durdurulması kararının kendiliğinden hükümsüz kalacağı, 2. fıkrasında, yalnız öleni ilgilendiren davalara ait dilekçelerin iptal edileceği, 4. fıkrasında da dosyaların işlemden kaldırılmasına ve davanın açılmamış sayılmasına dair kararların diğer tarafa tebliğ edileceği düzenlenmiştir.

Olayda, davacı ...'ın 08/04/2020 tarihinde vefat ettiği anlaşıldığından, Bölge İdare Mahkemesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 26. maddesi uyarınca değerlendirme yapılmak suretiyle bir karar verilmesi gerekmektedir.