Danıştay 9. Daire E.2022/3965 K.2023/3652

Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura ve müstahsil makbuzu düzenleyerek komisyon geliri elde ettiğinden bahisle hakkında düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2018/Temmuz-Eylül dönemine ilişkin geçici vergi ile tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 120. maddesinde, "Yapılan incelemeler sonucunda, geçmiş dönemlere ait geçici verginin %10'u aşan tutarda eksik beyan edildiğinin tesbiti halinde, eksik beyan edilen bu kısım için re'sen veya ikmalen geçici vergi tarh edilir.

Mahsup süresi geçtikten sonra, kesinleşen geçici vergiler terkin edilir, ancak gecikme faizi ve ceza tahsil edilir." hükmüne yer verildiği, bu durumda, mahsup dönemi geçen geçici vergi aslı için tarhiyat yapılamayacağından dava konusu tarhiyatın geçici vergi aslına ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı; davacı hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu ile vergi inceleme raporundaki tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden ; davacının komisyon karşılığı sahte fatura ve müstahsil makbuzu düzenlediği sonucuna varıldığı,

öte yandan, aynı hukuki olaydan kaynaklanan, davacı adına, komisyon geliri üzerinden hesaplanarak tarh edilen 2018 yılına ait kurumlar vergisine karşı açılan davada.

Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile davanın kurumlar vergisi tarhiyatı yönünden reddine karar verildiği görüldüğünden, dava konusu geçici vergi üzerinden kesilen üç kat vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık görülmediği, dava konusu 2018/Temmuz-Eylül dönemine ilişkin vergi ziyaı cezasına uygulanan tekerrüre 26/02/2018 tarihinde kesinleşen vergi ziyaı cezasının esas alındığı;

ancak tekerrüre esas alınan vergi ziyaı cezasının kesinleşme tarihini takip eden yılın başından başlamak üzere, 01/01/2019 tarihinden itibaren kesilen vergi ziyaı cezalarına uygulanabileceği, dava konusu 2018 hesap döneminde uygulanamayacağı dikkate alındığında, tekerrür hükümlerinin uygulanmasında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, geçici vergi asılları ile vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle arttırılan kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf incelemesine konu Vergi Mahkemesi kararının, vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle artırılan kısmı ile geçici vergi aslına ilişkin hüküm fıkrası ile gerekçesinin hukuka uygun görüldüğü, davalı idarenin istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerin kararın bu kısmını kusurlandıracak nitelikte bulunmadığı; istinaf incelemesine konu mahkeme kararının, dava konusu geçici vergi üzerinden kesilen bir kat vergi ziyaı cezasına ilişkin hüküm fıkrası ile gerekçesinin hukuka uygun görüldüğü, davacının istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenlerin kararın bu kısmını kusurlandıracak nitelikte bulunmadığı;

davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu ile vergi inceleme raporundaki tespitlerden hareketle geçici vergi üzerinden kesilen bir kat vergi ziyaı cezası yönünden hukuka aykırılık görülmemekle birlikte, bir katı aşan vergi ziyaı cezası yönünden. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 120. maddesinin "...

Mahsup süresi geçtikten sonra, kesinleşen geçici vergiler terkin edilir, ancak gecikme faizi ve ceza tahsil edilir." hükmü ve süre gelen Danıştay içtihatları uyarınca, geçici verginin yıllık vergiye mahsuben alınan peşin bir vergi olması nedeniyle yol açılan geçici vergi kaybından dolayı bir kat vergi ziyaı cezası uygulanması gerektiğinden vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine, davacının istinaf başvurusunun kısmen reddine, kısmen kabulüne,

Vergi Mahkemesi kararının dava konusu geçici vergi üzerinden kesilen bir katı aşan vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmının kaldırılarak bu kısım bakımından davanın kabulüne, vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

213 sayılı Kanun'un 339. maddesinde yer alan "... cezanın kesinleştiği tarihi takip eden yılın başından başlamak üzere..." ibaresinin tekerrürün uygulanacağı iki veya beş yıllık sürenin sona ereceği tarihin tespitiyle ilgili olduğu, ilk fiil için kesilen cezanın kesinleştiği tarihten itibaren takip eden yılın başına kadar olan süre içinde de aynı nev'iden bir ceza kesilmesini gerektiren fiilin işlenmesi durumunda anılan maddeye uygun şekilde cezanın artırımlı olarak uygulanması gerektiği, beş yıllık sürenin sonradan kesilecek cezanın hangi tarihten itibaren kesilmesi gerektiğini belirtmekte olduğu,

cezayı gerektiren eylemin ortaya çıktığı dönemin beş yıllık süre içinde olması gerektiğini ifade etmediği, düzenlemede ceza kesilecek döneme ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.