Danıştay Danıştay 15. Daire Başkanlığı E.2013/2645 K.2018/3282

Savunmanın Özeti

Davalı idare tarafından; 5510 sayılı Kanunun 81. maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde öngörülen indirimden özel sektör işverenlerinin yararlanmasının amaçlandığı, sermayesinin % 50'sinden fazlası kamuya ait olan işyerleri her ne kadar 5510 sayılı Kanunun 3. maddesinde tanımı yapılan kamu idaresi kapsamında yer almasa da, bahse konu işyeri işverenlerinin sonuç itibariyle özel sektör işvereni olmadıkları gerçeğinden hareketle anılan teşvikten yararlanmalarının mümkün olmadığını belirterek dava konusu Genelgenin 6. maddesinde hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır.

Düşüncesi : Dava konusu Genelge; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Prim Oranları ve Devlet Katkısını" düzenleyen 81. maddenin uygulanmasına yönelik hazırlanmıştır. Genelgenin temelini oluşturan ilgili maddenin gerekçesinde "istihdam artışını özel sektör üzerinden ülkeye yaygınlaştırmak amacıyla, bazı işyerleri ve sigorta grupları bu madde hükmü dışında tutulmaktadır." denilerek bu maddenin sadece özel sektör işverenlerini kapsadığı, kamu işverenlerini kapsamadığı açıkça belirtilmiştir.

Davacı şirketin tarihçesi ve kuruluş bilgilerine bakıldığında, şirketin; "tüm geliri, ülkemiz savunma sanayinin teknolojik alt yapısının geliştirilmesine ve dolayısıyla Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaçlarının temin edilmesine yönelik projelerde kullanılmak üzere" kamu sermayesi ağırlıklı bir anonim şirket olarak kurulduğu anlaşılmaktadır.

Şirketin kuruluşundan bu yana ve halen en büyük hissedarının Savunma Sanayi Müsteşarlığı olduğu, diğer hissedarlarının ise Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı ile Türk Hava Kurumu olduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla davacı şirketin kamu işvereni olduğu, özel sektör işvereni olmadığı açıktır.

İlgili Kanun maddesinin hem metninde hem de gerekçesinde devlet katkısının sadece özel sektör işverenleri açısından düzenlendiğini açıkça belirtildiğinden davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı :

Düşüncesi : Dava, Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğünün 19.11.2009 tarih ve 2009-139 sayılı Genelgesinin 6.maddesinin iptali istemiyle açılmıştır.

5510 sayılı Yasa'nın 81. maddesinin birinci fıkrasına 15.5.2008 günlü, 5763 sayılı Yasa'yla eklenen ve 1.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren (ı) bendinin ilk cümlesinde; “ özel sektör işverenleri “nin , Yasa'nın, 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıların, yani hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin, işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutarının Hazine tarafından karşılanması biçimindeki teşvik uygulamasına yer verilmiştir.

5763 sayılı Yasanın genel gerekçesinde, işverenler üzerindeki mali yüklerin hafifletilmesi ve dolayısıyla istihdamın artırılması amacıyla, SSK işveren hissesine isabet eden beş puanlık prim tutarının Hazine tarafından karşılanmasının öngörüldüğü, madde gerekçesinde ise, istihdam artışını özel sektör üzerinden ülkeye yaygınlaştırmak amacıyla, bazı işyerleri ve sigorta gruplarının bu madde dışında tutulduğu belirtilmiştir.

Özel sektör, sermayesinin tamamı veya %50'sinden fazlası özel kişi ya da kuruluşlara ait olup, ekonomi alanında bunların yaptığı işlerin bütünü, bir başka anlatımla kamu kesimi dışında kalan iş alanıdır.

Düzenleme ile Yasama Organının amacının; 5763 sayılı Yasanın madde gerekçelerinde de belirtildiği üzere, istihdam artışının özel sektör üzerinden ülkeye yaygınlaştırılması amacıyla sigorta primlerinden, işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutarının Hazine tarafından karşılanması biçimindeki bir teşvik sisteminden, sermayesinin tamamı veya %50'den fazlası özel kişi ve kurumlara ait olan özel sektör işverenlerinin faydalanması olduğu sonucuna varılmaktadır.

Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğünce çıkarılan 19.11.2009 tarih ve 2009-139 sayılı Genelgenin 6. maddesinde, sermayesinin %50'sinden fazlası kamuya ait olan işyeri işverenlerinin, beş puanlık prim indiriminden yararlanamayacakları öngörülmüştür.

Bu durumda, Genelgenin dava konusu edilen 6. maddesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Onbeşinci Daire Başkanlığınca Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenildikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Dava, Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğü'nün "Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları prim oranının işveren hissesinden beş puanlık indirim" konulu, 19.11.2009 günlü, 2009/139 sayılı Genelgesinin 6. maddesinin iptali istemiyle açılmıştır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 81/1. fıkrasına, 5763 sayılı Kanunun 24. maddesi ile (yürürlük tarihi 01.10.2008) eklenen (ı) bendi gereğince:

“Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıları çalıştıran özel sektör işverenlerinin, bu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutar Hazinece karşılanır."

Bahsi geçen bu maddenin gerekçesinde de: "istihdam artışını özel sektör üzerinden ülkeye yaygınlaştırmak amacıyla, bazı işyerleri ve sigorta grupları bu madde hükmü dışında tutulmaktadır" denilerek özel sektörün istihdam artışını teşvik etmek amacıyla kanuna bu bendin eklendiği belirtilmiştir.

Dava konusu 19.11.2009 günlü, 2009-139 sayılı Genelgenin 6. maddesinde; sermayesinin % 50'sinden fazlası kamuya ait olan işyeri işverenlerinin, beş puanlık prim indiriminden yararlanıp yararlanamayacakları düzenlenmiş ve öngörülen sigorta prim indiriminden yalnızca özel sektör işverenlerinin yararlanmalarının amaçlandığı, sermayesinin % 50'sinden fazlası kamuya ait olan işyeri işverenlerinin özel sektör işverenleri kapsamında değerlendirilmeleri mümkün bulunmadığından beş puanlık prim indiriminden yararlandırılmalarının da mümkün olmadığı belirtilmiştir.

Aktarılan yasal düzenleme ile getirilen teşvik sisteminden sermayesinin tamamı veya %50'den fazlası özel kişi ve kuruluşlara ait olan özel sektör işverenlerinin faydalanması amaçlanmıştır. Bu itibarla dava konusu edilen Genelgenin 6. maddesi de dayanağı kanuna uygun düzenlenmiş olup, dava konusu bu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Yargılama Giderleri · Yargı Harçları : … TL · Posta Gideri : … TL · Toplam Gider : … TL