Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2024/2849 K.2025/213

Dava konusu istem: Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Ana Bilim Dalı Tezli Yüksek Lisans Programında öğrenci olan davacının azami öğrenim süresini doldurduğundan bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin, 20/04/2016 tarih ve 29260 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 1. ve 2. fıkraları,

Geçici 1. maddesinin 1. fıkrası ile 37. maddesinde Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte yükseköğretim kurumlarında kayıtlı olan öğrencilerin önceki Yönetmelik döneminde elde ettikleri eğitimin süresiz olmasına ilişkin kazanılmış haklarını koruyan bir hükme yer verilmemesi yönündeki eksik düzenlemenin,

10/02/2019 tarih ve 30682 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anadolu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin 23. maddesinin 1. ve 3. fıkrası ile 43. maddesinde Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte yükseköğretim kurumlarında kayıtlı olan öğrencilerin önceki Yönetmelik döneminde elde ettikleri eğitimin süresiz olmasına ilişkin kazanılmış haklarını koruyan bir hükme yer verilmemesi yönündeki eksik düzenlemenin iptali ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 6569 sayılı Kanun'un 28. maddesi ile değişik 44. maddesinin (c) fıkrasının Anayasa'ya aykırı olduğundan bahisle iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulması

istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 05/07/2024 tarih ve E:2020/5561, K:2024/4208 sayılı kararıyla;

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 44. maddesinin (c) fıkrası, 65. maddesinin (b) fıkrasının (1) numaralı bendi ve Geçici 67. maddesi ile 20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 7. maddesinde yer alan kurallar aktarılarak,

Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 1. ve 2. fıkraları yönünden;

2547 sayılı Kanun'un 44. maddesinin (c) fıkrasının verdiği yetkiye dayanılarak, lisansüstü eğitim kalitesinin arttırılması, lisansüstü eğitimden daha fazla öğrencinin faydalanmasının sağlanması ve kontenjanların kısıtlı olması nedeniyle öğrenci yığılmalarının engellenmesi amacıyla tesis edildiği anlaşılan dava konusu düzenlemelerde hukuka aykırılık bulunmadığı,

Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin Geçici 1. maddesinin 1. fıkrası ile 37. maddesi yönünden;

Dava konusu düzenlemelerde, Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği ile getirilen hükümlerin uygulanması ve belirlenen sürelerin Yönetmelik'in yürürlük tarihi olan 20/04/2016 tarihinden itibaren başlayacağının hüküm altına alındığı, dava konusu olay bağlamında bakıldığında anılan Yönetmelik ile getirilen azami öğrenim sürelerinin geçmişe dönük olarak uygulanmadığı, lisansüstü eğitime devam eden öğrencilerin haklarının gözetilmesi suretiyle anılan Yönetmelik ile getirilen hükümlerin yayım tarihinden itibaren başlatıldığı,

ayrıca Yönetmelik'in yürürlük tarihi olan 20/04/2016 tarihinin eğitim öğretim yılının bahar döneminin ortasına denk gelmesi nedeniyle Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca uygulamada ortaya çıkması muhtemel sorunların önüne geçebilmek için Yönetmelik'te yer alan sürelerin başlangıç tarihi olarak 2016-2017 güz yarıyılının belirlendiği, dolayısıyla lisansüstü eğitime devam eden öğrencilerin haklarının hem Yönetmelik ile hem de Yükseköğretim Kurulunca yapılan düzenlemelerle korunduğu, kazanılmış haklarının ihlal edilmediği anlaşıldığından, dava konusu düzenlemelerde hukuka aykırılık görülmediği,

Anadolu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin 23. maddesinin 1. ve 3. fıkrası ile 43. maddesi yönünden;

07/06/2020 tarih ve 31148 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anadolu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği ile dava konusu Yönetmelik'in yürürlükten kaldırıldığı ve davanın bu kısmının konusuz kaldığı,

Davacının, azami öğrenim süresini doldurduğundan bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin Anadolu Üniversitesinin ... tarih ve ... sayılı işlemi yönünden;

Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "azami süreler içerisinde ise tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir." hükmü dikkate alındığında, azami süre içinde tez savunmasına girmediği anlaşılan davacının ilişiğinin kesilmesine ilişkin Anadolu Üniversitesinin ... tarih ve ... sayılı işleminde hukuka aykırılık görülmediği gerekçeleriyle,

Anadolu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin 23. maddesinin 1. ve 3. fıkrası ile 43. maddesi yönünden karar verilmesine yer olmadığına, 20/04/2016 tarih ve 29260 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 1. ve 2. fıkraları, Geçici 1. maddesinin 1. fıkrası ile 37. maddesi ve davacının azami öğrenim süresini doldurduğundan bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin Anadolu Üniversitesinin 05/09/2019 tarih ve 2019/38 sayılı işlemi yönünden davanın reddine,

karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için belirlenen 34.200,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmasız işler için belirlenen 17.100,00-TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idarelerden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından, idarelerinin 20/04/2016 tarih ve 29260 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği yönünden hasım konumunda olduğu ve bu işlem yönünden davanın reddine karar verildiği, karar verilmesine yer olmadığına hükmedilen işlemin ise Anadolu Üniversitesi tarafından tesis edildiği, dolayısıyla karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısım nedeniyle idareleri aleyhine hiç vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği, redde ilişkin kısım nedeniyle davalı idareler lehine 34.200,00-TL duruşmalı vekalet ücretine hükmedildiği,

Anadolu Üniversitesinin duruşmaya katılmamış olması nedeniyle duruşmasız vekalet ücretinin yarısına hak kazandığı, bu nedenle duruşmasız vekalet ücretinin yarısı olan 8.550,00-TL'nin Anadolu Üniversitesi lehine, kalan 25.650,00-TL'nin de duruşmaya katılan idareleri lehine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının temyize konu vekalet ücretine ilişkin kısmının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin yargılama giderleri konusunda yollama yaptığı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 323. maddesinde, vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekâlet ücreti yargılama giderleri arasında sayılmış; 326. maddesinde ise, yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği hüküm altına alınmıştır.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlık Ücreti" başlıklı 164. maddesinde, avukatlık ücretinin, avukatın hukuki yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade ettiği; 168. maddesinin son fıkrasında ise, avukatlık ücretinin takdirinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarifenin esas alınacağı kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda Danıştayın, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiştir.

Danıştay Sekizinci Dairesinin temyize konu kararında, Anadolu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin 23. maddesinin 1. ve 3. fıkrası ile 43. maddesi yönünden karar verilmesine yer olmadığına, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından çıkarılan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 1. ve 2. fıkraları, Geçici 1. maddesinin 1. fıkrası ile 37. maddesi ve davacının azami öğrenim süresini doldurduğundan bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin Anadolu Üniversitesinin ... tarih ve ... sayılı işlemi yönünden davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda aktarıldığı üzere, davalı idarelerden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı aleyhine verilen bir karar bulunmadığı, karar verilmesine yer olmadığına hükmedilen işlemin diğer davalı Anadolu Üniversitesi tarafından tesis edildiği görüldüğünden, davalı idarelerden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının davada haksız çıkan taraf olarak kabulüyle vekalet ücretinden sorumlu tutulmasına hukuken olanak bulunmadığı ve bu idare aleyhine vekalet ücretine hükmedilemeyeceği sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından çıkarılan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin dava konusu maddeleri ile davacının azami öğrenim süresini doldurduğundan bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin Anadolu Üniversitesi işlemi yönünden davanın reddine karar verildiği ve redde ilişkin kısım nedeniyle davalı idareler lehine 34.200,00-TL duruşmalı vekâlet ücretine hükmedildiği görülmekte ise de, 03/04/2024 tarihinde yapılan duruşmaya davalı idarelerden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı vekilinin katıldığı, diğer davalı Anadolu Üniversitesi vekilinin ise katılmadığı,

dolayısıyla davalı idarelerden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının duruşmalı davalar için belirlenen vekalet ücretine, diğer davalı Anadolu Üniversitesinin ise duruşmasız davalar için belirlenen vekalet ücretine hak kazandığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davalı idarelerden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi hususu ile redde ilişkin kısım nedeniyle idareler lehine hükmedilen duruşmalı vekalet ücretinde duruşmaya katılım durumlarının dikkate alınmaması hususunun yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği anlaşıldığından, temyize konu Daire kararının hüküm fıkrasındaki, "5.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için öngörülen 34.200,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine, 6. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için öngörülen 17.100,00 TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine," ifadesinin, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca. "5.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmasız davalar için belirlenen 17.100,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine, duruşmalı davalar için belirlenen 34.200,00-TL vekalet ücreti ile duruşmasız davalar için belirlenen 17.100,00-TL vekalet ücreti arasındaki fark olan 17.100,00-TL vekalet ücretinin ise davacıdan alınarak davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına verilmesine,

6. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmasız işler için belirlenen 17.100,00-TL vekâlet ücretinin davalı Anadolu Üniversitesinden alınarak davacıya verilmesine," şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.

KARŞI OY

X- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesinde Danıştayın, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiş ise de, davada haksız çıkan taraf olmayan davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi ile redde ilişkin kısım nedeniyle idareler lehine hükmedilen duruşmalı vekalet ücretinde duruşmaya katılım durumlarının dikkate alınmamasına yönelik uyuşmazlık,

anılan Kanun'un 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın düzeltilerek onanmasını gerektiren, "yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hata ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlık" kapsamında maddi hata olarak değerlendirilebilecek bir husus olmayıp, anılan maddenin 2. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın bozulmasını gerektiren "hukuka aykırılık" kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, vekalet ücreti hakkında da davanın esası hakkında karar vermeye yetkili ve görevli olan Danıştay Sekizinci Dairesince karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenle, davalı idarelerden Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Daire kararının vekalet ücreti yönünden bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.