Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/845 K.2024/89

.... VEKİLLERİ : Av. ... Av. ... DAVALILAR : 2- .... 3- ... 4- ... 5- ... 6- ... 7- ...

DAVA

Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 08/12/2022

KARAR TARİHİ : 19/02/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde özetle; davacının hizmet binası ile işletmekte olduğu hava liman/meydanlarındaki güvenlik hizmetlerini piyasaya yaptırdıklarını; dava dışı işçi ...'in davalılar işçisi olarak ... Havalimanındaki 01.02.2007-15.05.2016 tarihleri arasındaki çalışması için açtığı davada .... (iş Mahkemesi Sıfatıyla) ... Sayılı dosya üzerinden 19.01.2021 tarihinde karar verildiğini kesinleşme ile birlikte davacı tarafından ....

E. Sayılı icra dosyası üzerinden 22.04.2022 ve 08.06.2022 tarihinde olmak üzere toplam 82.828,18TL ödeme yaptığını; davalılarla imzalanan sözleşmeler ve eki niteliğindeki teknik şartname ve özel şartnamelerde işçilik alacağıyla ilgili sorumluluğun taşeronlarda olduğunu; emsal kararların da bu yönde olduğunu belirterek 82.828,18TL'nin ödeme tarihinden işleyecek avans faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... A.Ş. 03.01.2021 tarihli cevap dilekçesinde usule ilişkin olarak zamanaşımı, görev itirazı ve davanın kısmi olarak açılamayacağı itirazlarını sunmuştur.

Esasa ilişkin ise hizmet alımına ilişkin sözleşmede kastedilen yükümlülükler ibaresinin çalışmaya devam eden personelin süreklilik arz eden ve olağan yasal giderlerini kastettiğini, iş ilişkisi kesildikten sonra tespit edilen kalemlerin buna dahil olmadığını, rücuya konu alacağa ilişkin temerrüd söz konusu olmadığından ancak dava tarihinden itibarem yasal faiz talep edilebileceğini, Kamu İhale Genel Tebliğinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderlerin düzenlendiğini,

buna kıdem ve ihbar tazminatı gibi iş ilişkisi kesildikten sonraki önem arz eden giderlerin dahil edilmemesinin bilinçli bir tercih olduğunu, 6552 sayılı kanunda yapılan değişiklik ile kamu üst verenlerinin iş yerlerinde çalışan alt işveren işçilerinin kıdem tazminatı ödemelerinden üst işveren sıfatını taşıyan kamu kurumunun sorumlu olduğunu, Sayıştay kararı ile imzalanan protokol ile bunun aksine düzenleme yapmanın mümkün olmadığının ve kıdem tazminatı ödeme sorumluluğunun asıl işverene yüklendiğini, bu nedenle kıdem tazminatından davacının sorumlu olduğunu, ödenen bedelin rücu edilemeyeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.

GEREKÇE

Dava, Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak davasıdır.

Taraflar arasındaki ihtilafın; -Davacı işyerinde davalılar bünyesinde çalışan dava dışı işçiye ilişkin .... sayılı ilamı gereği ödenen bir kısım işçi alacaklılarının davalılara rücu edilip edilemeyeceği, edilebilecek ise miktarı noktasında toplanmıştır.

Mahkememizce, .... Esas sayılı dosyası aslı dosya arasına alınmıştır.

4857 İş Kanunu'nun 2/6 maddesi "asıl işveren, alt işverenin 4857 İş Kanunu’nun 2/6 maddesi “asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur” hükmü yer almakta olup, söz konusu sorumluluk müteselsil sorumluluk olarak kabul edilmesi gerekmektedir.

Dava, Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklı Rücuen Alacak davası olup,

Söz konusu davalarda, sorumluluk ve işçi alacaklarından kıdem tazminatı, ihbar, tazminatı, hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti... gibi alacaklar ile bu alacakların ferilerine ve rücu edilmesine ilişkin olarak; .... 15/09/20120 tarihli ve ... Karar sayılı ilamında. "Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir.

Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır.

Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işveren karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir.

Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerin de bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. " hükmü ile ....

Dairesinin.... sayılı ilamı yine aynı dairenin .... sayılı ilamları yer almaktadır.

Mahkememizce, ihtilaf konusu hususlarda tespit yapmak amacı ile Rücuen işçi alacağı konusunda uzman Nitelikli Hesap Uzmanı tarafından rapor düzenlenilmesine karar verilmiş, bilirkişi tarafından sunulan 03/12/2023 tarihli raporda, davacı aleyhine açılan işçilik alacağı davasının icraya konulması nedeni ile ödediği 82.772,34-TL'yi davalılara rücu edebileceği, davalıların sorumluluğunun .....Ltd. Şti 30.125,58-TL, ...A.ş 29.407,79-TL, ....Ltd. Şti 7.072,42-TL, ....Ltd. Şti 0,00-TL, .... Ltd. Şti 12.215,98-TL, ....Ltd. Şti 644,94-TL, .... A.ş. 3.214,71-TL olduğu rapor edilmiştir.

Mahkememizce, Yerleşik ... ilamları doğrultusunda yapılan tespit neticesinde; dava dışı işçi ...'in ...'in kıdem, ihbar ve fazla çalışma tazminatı ücretine ilişkin davacı tarafından ödenen miktarın davalı şirketlerden tahsili talebinde, ....

Dairesinin yerleşik içtihadı gereğince davalı şirketin dava dışı işçinin iş akdinin feshedildiği tarihte giydirilmiş ücret üzerinden ödenen ihbar, fazla çalışma ücreti ve kıdem tazminatlarının kıdem tazminatı, fazla çalışma ücreti her bir alt işveren olan davalıların çalıştırdıkları dönemler itibari ile sorumlu oldukları miktar itibariyle ihbar tazminatı yönünden ise feshe bağlı alacak olduğundan son yüklenici olan ...

A.ş'nin sorumlu olduğu yine faiz, vekalet ücreti, harç ve diğer giderlerinden oluşan alacağın ferilerine ilişkin ise her bir davalının kendilerine rücu edilebilecek miktar üzerinden oranlanmasıyla çıkan bedelden sorumlu oldukları ve davalı olarak gösterilen .... Ltd. Şti'nde dava dışı işçinin çalışmasının bulunmadığı gözetilerek, hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilen bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, davalı....Ltd. Şti 'nin 30.215,58-TL, davalı ...

A.ş'nin 29.407,79-TL, davalı ... Hiz...A.ş'nin 12.215,98-TL, davalı ....Ltd. Şti'nin 644,94-TL, davalı ....Ltd. Şti'nin 3.214,71-TL sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmakla, davanın kısmen kabulü ile, 30.215,58-TL.....Ltd. Şti'den, 29.407,79-TL ... A.ş'den, 12.215,98-TL ... Hiz...A.ş'den, 644,94-TL .... Ltd. Şti'den, 3.214,71-TL .....Ltd.

Şti'den olmak üzere toplam 82.772,34-TL ödemenin, 78.000,00-TL'lik kısmının 22/04/2022, 4.772,34-TL'lik kısmının 01/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, davalı ....Ltd. Şti yönünden davanın Reddine, fazlaya İlişkin İstemin Reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip .... Hakim .... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır