Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/771 K.2024/682

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin inşaat yapım işlerinde ticari faaliyet gösterdiğini, davalı ile müvekkili şirketin, sözlü olarak müvekkilinin inşaatlarında kullanılmak üzere davalı tarafından malzeme tedariği sağlanacağı konusunda anlaştığını, müvekkili şirket tarafından inşaat malzemelerin tedarik edilmesi amacıyla ... seri nolu, 25/02/2018 tanzim tarihli, 80.000 TL bedelli çekin davalıya verildiğini, ancak davalı şirket tarafından malzeme tedariği sağlanmadığı gibi icra konusu çekin iade edilmesi talep edildiğini fakat davalı tarafından bu taleplerinin reddedildiğini ve çekin ciro edildiğini,

tüm bunların üstüne çekin, üçüncü kişi olan ... tarafından bankaya ibraz edildiğini sonrasında da çekle ilgili ...

Esas sayılı dosya üzerinden haksız olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibine girişilerek müvekkilinin ticari faaliyetlerinin yoktan yere duraksamasına ve ticari güvenilirliğini kaybetmesine sebep olunduğunu, üçüncü kişinin müvekkili şirket aleyhinde icra takibi başlatması sonrasında bu durumun piyasada hızlı bir şekilde duyulmasıyla birlikte müvekkili şirketin ödemelerinde sıkıntıya ve ekonomik olarak dar boğaza düştüğünü, buna ek olarak dava dışı ... tarafından müvekkili şirketin ortakları hakkında ...Mahkemesi nezdinde ...

Esasıyla karşılıksız keşide etme suçu nedeniyle ceza davası açıldığını, müvekkili şirketin tüm dikkat ve çabasını ekonomik olarak iflas etmemeye yönelttiğinden müvekkili şirket aleyhine başlatılan icra takipleri ve açılan davalarla ilgilenilemediğini ve yapılan yargılama neticesinde şekli suç olan karşılıksız çek keşide etme suçu nedeniyle müvekkili şirketin yetkilileri hakkında hüküm tesis edildiğini,

müvekkili şirket hakkında dava ve icra takibi süreci devam ettirilirken müvekkili şirketin ortaklarından ...'ın ekonomik olarak yaşanılan buhran ve sıkıntılar nedeniyle kalp krizi geçirerek vefat ettiğini akabinde şirkete ilişkin tüm yükün müvekkili şirketin diğer yetkilisi ...'un omuzlarına bindiğini, müvekkili şirket yetkilisi ...'un sahibi olduğu şirketin ticari faaliyetlerine devam edebilmek için öncelikli olarak hakkındaki karşılıksız çek keşide etme suçlarından kaynaklanan hükümlerini çözme kararı aldığını, taraflarına davalı yanın alacaklı olarak göründüğü ...Esaslı (eski dosya numarası ...E.) icra dosyasına vekaletname sunularak,

müvekkili şirket yetkilisinin talimatı neticesinde 08/08/2022 tarihinde ilgili icra dosyasına ... Esas numaralı dosyasıyla verdiği karar gereği çek taksitinin ödenmesidir açıklamasıyla 7.840,00 ödendiğini, müvekkili şirketin davalıya herhangi bir borcu olmamasına rağmen malzeme tedariği amaçlı verilen kambiyo senedinin üçüncü kişi tarafından icraya konulmasının müvekkili şirketi mağdur etmiş olduğunu,

müvekkili şirket yetkilisinin menfi tespit davasının harçlarını karşılayabilecek ekonomik duruma kavuşması akabinde üçüncü kişi tarafından başlatılan ve halen derdest olmakla yapılan tüm icrai işlemleriyle müvekkili şirketi zor duruma düşürerek müvekkili şirketin ticari faaliyetlerini olumsuz etkileyen işbu icra takibinin menfi tespit davası açılmadan evvel kapatılması hususunda taraflarınca arabulucuya başvurulduğunu,

tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi halinde davalı tarafından müvekkili şirkete herhangi bir mal teslimi yapılmadığı yahut herhangi bir hizmet sağlanmadığı anlaşılacak ve bu suretle müvekkil şirketin davalıya herhangi bir borcu olmadığının tespit edileceğini, müvekkili şirket tarafından davalıya malzeme tedariği amacıyla verilen ve ortada tedarik edilen bir malzeme olmamasına rağmen söz konusu çekin müvekkili şirkete iade edilmeyerek ...

Esaslı (eski dosya numarası ...E.) icra takibine konu edilen çekin müvekkili şirkete iadesiyle birlikte müvekkili şirkete mal veya hizmet vermemesine ve de müvekkili şirketten alacaklı olmamasına rağmen müvekkili şirket aleyhine haksız ve kötüniyetli olarak icra takipleri başlatılmasına neden olan davalı hakkında müvekkili şirket lehine alacağın %20'si oranında kötüniyet tazminatı talep etmek zaruriyeti doğduğunu beyan etmiş, müvekkili şirketin davalıya hiçbir borcu olmadığının tespit edilmesine, ...(eski dosya numarası ...

E.) esaslı icra takibinin iptaline ve çekin müvekkili şirkete iadesine, müvekkili şirket aleyhine haksız olarak icra takibi başlatan davalı hakkında müvekkili şirket lehine alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı taraf usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen cevap dilekçesi sunmamış, duruşmadaki beyanında davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER, KABUL VE DEĞERLENDİRME: Dava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit davasıdır.

Dava açılmadan evvel arabulucuya müracaat edilmiş olup işbu dava şartı yerine getirilmiştir.

Mahkememizce ... Esas sayılı icra takip dosyasının Uyap kayıtları getirtilerek dosya kapsamına alınmıştır.

Taraflar arasındaki ihtilafın; takip alacaklısı dava dışı 3. Kişi olan ... tarafından başlatılan ... Esas sayılı icra dosyasında dayanak çek sebebiyle çekte keşideci davacının lehtar olan davalıya borçlu olup olmadığı ve takibe dayanak çekin davacıya iadesinin mümkün olup olmadığı noktasında toplanmıştır.

Taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, takibe dayanak çekin tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, davacının davalıya borcu olup olmadığının tespiti ve uyuşmazlık konusunda rapor düzenlemek üzere dosya bilirkişiye tevdi edilmesi için taraflara ticari defter ve kayıtlarını sunmak veya yerlerini bildirmek için kesin süre verilmiş, davacı tarafça defterlerin yeri bildirilmiş, davalı tarafça defterler sunulmamış ve yerleri bildirilmemiştir.

Dosya bilirkişiye tevdii edilmiş, 11/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda; davacının 2018 yılı yevmiye defterinde hiçbir kayıt olmadığı için ve kapanış onayı görülemediğinden HMK'nın 222/4.

Maddesinde "(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.” şeklinde belirtildiği üzere, sahibi aleyhine delil olabileceği kanaati oluşmuş olduğu, davacının 2019 yılı yevmiye defterinin de kapanış onayı görülemediğinden HMK'nın 222/4. maddesi gereği sahibi aleyhine delil olabileceği kanaati oluşmuş olduğu, davacı tarafın 12.06.2024 tarihli yazısı ekinde “yevmiye defteri” başlıklı bazı kayıtların sunulmuş olduğu,

anılan kayıtların TTK'nın 64. maddesinde düzenlenen ticari defterlerden olmayan bir kısım muhasebe kayıtlarından oluştuğunun görülmüş olduğu; sunulan kayıtların incelenmesinden görüleceği üzere, Yevmiye Defteri ibareleri kayıtlar üzerinde görülmekle birlikte kayıtlar usulüne göre noter onayları yaptırılmış ticari defter sayfalarına yapılmamış olduğu için ve bu hali ile her zaman düzenlenebilecek kayıtlar olduğundan sahibi aleyhine delil olabileceği kanaatinin oluşmuş olduğu, 12.06.2024 tarihli duruşmada;

taraflara uyuşmazlık konusu döneme ilişkin 6102 sayılı TTK'nun 64-88.maddelerinde sayılan ve tacir tarafından tutulmak zorunda olan tüm ticari defterlerin, kayıtların ve belgelerin bulunduğu yeri ve irtibat kurulacak kişiyi, bilirkişi incelemesine esas olmak üzere mahkememize bildirmesi, 2 haftalık kesin süre içerisinde istenilmiş ise de davalı tarafın bildirimde bulunmadığının görülmüş olduğu, takip talebinde ve dava dilekçesinde çek numarası ... olarak belirtilmiş ise de çekin sol köşesindeki ilk numaralar çek numarası olup görüleceği üzere çek numarasının ... olduğu,

davacının aleyhine delil niteliği olduğu düşünülen kayıtlarında davalının, davacıya çek keşide tarihi 25.02.2018 itibari ile 335.700,00 TL ve 31.12.2018 tarihi itibari ile 1.631.700,00 TL borçlu olduğunun görüldüğü, davacının sunmuş olduğu kayıtlarda dava konusu çekin kayıtlı olduğunun görülememiş olduğu, davacının sunmuş olduğu kayıtlarda davacının, davalıya borçlu olduğuna ilişkin kayıt görülememiş olduğu rapor edilmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun tebliğ edilmiş, taraflar rapora karşı beyan ve itiraz sunmamışlardır. Davanın taraflarınca itiraz edilmeyen uzman bilirkişi raporu her iki taraf yönünden de kesinleşir ve kesinleşen rapor hakimi de bağlar.

Yapılan yargılama sonucunda; keşideci olan davacı tarafça takip alacaklısı dava dışı 3. Kişi olan ... tarafından başlatılan...

Esas sayılı icra dosyasında dayanak ... seri nolu, 25/02/2018 keşide tarihli, 80.000 TL bedelli çek sebebiyle lehtar olan davalıya borçlu olmadığını, çekin malzeme tedariği amacıyla verildiğini ancak davalı tarafça herhangi bir mal teslimi yapılmadığını iddia ettiği, mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmasına karar verildiği ancak davalı tarafça defterlerin sunulmadığı, davacının ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda davalının, davacıya çek keşide tarihi 25.02.2018 itibari ile 335.700,00 TL ve 31.12.2018 tarihi itibari ile 1.631.700,00 TL borçlu olduğu,

davacının davalıya borçlu olduğuna ilişkin kayıt bulunmadığı görülmüştür.

6100 sayılı HMK'nın 222. Maddesine göre, mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Ayrıca bilirkişi raporunun taraflara usulüne uygun tebliğ edilmiş olmasına rağmen tarafların rapora karşı beyan ve itiraz sunmamaları karşısında bilirkişi raporunun her iki taraf yönünden de kesinleştiği ve kesinleşen raporun mahkememizi de bağladığı anlaşılmıştır. Tüm bu açıklamalar doğrultusunda davacının ...Esas sayılı takip dosyasına dayanak 25/02/2018 keşide tarihli ... çek numaralı, keşidecisi ... .. Ltd. Şti. Lehdarı ... İnş.

A.Ş olan 80.000,00-TL bedelli çek yönünden davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, takibin dava dışı 3. Kişi ... tarafından başlatıldığı, davanın tarafı olmayan 3. Kişinin elindeki senedin istirdatı talep edilemeyeceğinden bu yöndeki talebi ve davalının kötüniyeti ispat edilemediğinden kötüniyet tazminat talebi reddedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ✍ e-imzalı Hakim ... · ✍ e-imzalı