Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/27 K.2025/824

Av. ... - ...

DAVA

Alacak (Kooperatif Yönetim Ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 04/05/2015

KARAR TARİHİ : 23/12/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 09/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Yönetim Ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle, kooperatif ortaklığı nedeniyle davacıya dairesinin teslim edilmesi gerektiğini, vekilinin 1993 yılından beri .... üyesi olduğunu, kooperatif üyesi olduğu ...Mahkemesinin 11/10/2011 gün ve ... sayılı dosyasında tespit edilerek karara bağlandığını, üyelik tespit kararının ... tarafından 21/03/2012 tarihinde onandığını, kesinleşmiş yargı kararına rağmen müvekkiline dairesinin verilmediğini,

davacının 05/05/2013 günü yapılan genel kurul divan başkanlığına başvuruda bulunarak mahkeme kararı gereğince kendisine daire tahsis edilmesini ve kalan borcunun belirlenerek bildirilmesini istediğini, davacının bu isteğinin yerine getirilmediğini, 2013 yılı çalışma raporundan da anlaşılacağı üzere 10/05/2013, 21/09/2013, 25/12/2013 tarihlerinde devir adı altında dava dışı ..., ... ve ...'e daire satışlarının yapıldığını, yönetimin yapmış olduğu bu satışların hukuka uygun olmadığını, 1994-1995 yıllarında yapılan genel kurallarda müvekkilinin katip üye olarak seçildiğini,

genel kurallardaki belgelere rağmen mahkemeye yalan beyanlarda bulunulduğunu ve müvekkilinin üye olmadığını beyan ettiklerini, davalı kooperatifin müvekkilinin 05/05/2013 günü yapılan genel kurula davet edildiğini, müvekkilinin 05/05/2013 günü yapılan Genel Kurula üye olarak iştirak ettiğini, 2014 yılı olağan genel kurula çağrı yazısını müvekkilinin kendi ikametgah adresinde teslim aldığını, müvekkilinin tasfiye halindeki kooperatife ihtarda bulunduğunu ancak kooperatif tarafından ihtarın teslim alınmadığını, yargılama süreci içerisinde herhangi bir borç bildiriminde de bulunulmadığını,

bu nedenlerle müvekkilinin .... üyeliğinde bir sorun bulunmadığını, sorunun davacıya konut verilmemesinden kaynaklandığını, diğer ortakların Ocak 2000 yılından beri dairelerinde oturduklarını, müvekkilinin dairesini teslim almadığı için mağdur olduğunu, kooperatif dairelerinin şu an kira bedelinin 1.000,00-TL olduğunu, dairesinin teslim edilmesini, diğer ortakların kooperatif dairelerinde oturduğu tarih olan Ocak 2000 tarihinden itibaren rayiç bedeli üzerinden kira ödenmesini, kira bedellerine yasal faiz uygulanmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin 15/06/2015 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacının davaya konu taşınmazın değerinin 400.000,00-500.000,00-TL olduğunu bu nedenle eksik harcın tamamlatılmasını, davanın esasına ilişkin olarak ...

E sayılı dosyası ile görülen davada davacı ...'nın kooperatif üyesi olmadığının bildirildiğinden bahisle dava açarak daire değeri olarak 5.000.000.000-TL'nin yasal faizle birlikte ödenmesini talep ettiğini, mahkemece verilen 04.10.2007 tarih ve ... kara sayılı ilama göre davacının 18/04/1994 tarihine kadar 55,00-YTL ödemesi olduğunu, bilirkişi kurulunca hesaplama yapıldığını, yapılan hesaplamada 533,23-TL alacağının bulunduğuna hükmedildiğini, Yargıtay tarafından kararın onandığını, hüküm neticesinde ... esas sayılı dosyasında takip başlatıldığını, ...esas sayılı dosyası ile açılan davada davacının kooperatif üyeliğinin tespitini istediğini,

mahkemenin ... sayılı ilamı ile davacının kooperatif üyesi olduğuna karar verdiğini, kararın gerekçesinde tasfiye aşamasında bulunan kooperatifin ne kendisine tazminat ödenen davacıya ne de diğer ortaklara bir konut teslim edilmesinin veya herhangi bir tazminat ödenmesinin söz konusu olmadığını, kesinleşen hükmün gerkeçesinde görüleceği üzere kendisine tazminatı ödenen davacıya bir konut teslim edilmesinin veya tazminat ödenmesinin söz konusu olmayacağını, davacının tasfiyesinin tamamlanıp kooperatif unvanının ticaret sicilinden silininceye kadar oluşacak giderlerden sorumlu olacağını,

giderlerin düşüldükten sonra tasfiye bakiyesi kalır ise ortaklara dağıtılmasının gerekeceğini, kooperatifin henüz tasfiye işlemlerinin tamamlanmadığını dolayısıyla tasfiye artığının belli olmadığını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, daire teslimi için davacının konut sahibi ortaklar kadar güncellenmiş aidat ve genel kurallarda alınan kararlar doğrultusunda gecikme faizi ödemesi gerektiğini, buna karşı davacının tazminatını aldığını, 1994 yılından bu yana aidat borçlarını ve kooperatif genel kurullarında belirlenen gecikme faizlerini ödemediğini, buna rağmen davacının hiç para ödemeden konu sahibi olmak istediğini,

tazminatı ödenen davacıya konut teslim edilmesi ve tazminat ödenmesinin söz konusu olmadığını, konut teslimi söz konusu olmayan davacıya kira bedeli ödenmesinin mümkün olmadığını, Ocak 2000 tarihinden itibaren rayiç kira ödenmesinin de söz konusu olmadığını savunarak öncelikle eksik harcın tamamlanmasını, davanını reddi ile yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesini istemiştir.

YAPILAN YARGILAMA, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Mahkememizce taraflarca bildirilen deliller toplanmış, dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir. Yapılan yargılama, alınan bilirkişi raporu, toplanan delillere göre davacının kooperatiften kira alacağı talep edemeyeceği kanaatine varılmış, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararımız davacı tarafça istinaf edilmiş, ... sayılı ilamı ile kararımız onanmış, onama kararı davacı tarafça temyiz edilmiştir. ... sayılı ilamı ile davacının kooperatif üyesi olduğu kesinleşen mahkeme kararı ile sabit olup, bu konuda bir tereddüt bulunmadığı, kooperatiflerde bulunan eşitlik ilkesinin kanunun emredici hükmü olduğu, bu ilkeye göre davacıya daire verilmesi gerekirken verilmediği, bu nedenle bedeline hükmedildiğinin anlaşıldığı,

diğer üyelere daire teslimi yapıldıktan sonra ve dava yolu ile davacıya daire bedelinin tazminat olarak ödenmesi karşısında davacının diğer üyelere daire teslimi yapılması ile kendisine daire bedelinin ödenmesi arasındaki dönemler için daire kullanımından veya dairenin getirisinden mahrum kaldığının sabit olduğu, davacının mahrum kaldığı yararlanma hakkının karşılığını tazminat hakkı olarak isteme hakkının bulunduğu,

bu durumda diğer üyelere daire tesliminin ne zaman yapıldığının belirlenerek davacıya tazminatın teslimden sonra verilmiş olması halinde diğer üyelere daire teslim tarihleri farklı tarihler olması halinde teslim tarihlerinin ortalaması alınmak üzere bir tarih belirlenerek tazminata ilişkin kararın kesinleştiği tarihe kadar olan dönem için gerekirse bilirkişi raporu da alınmak suretiyle o tarihteki rayiç kira bedelinin belirlenerek talep hakkında hüküm kurmak suretiyle karar vermek gerekirken bu hususlar gözden kaçırılarak karar verilmesinin doğru olmadığından bahisle istinafın onama kararı kaldırılmış, kararımız bozulmuştur.

Dava dosyası belirtilen esasa kaydolunmuş, bozma kararına uyularak yargılamaya devam olunmuştur. Bozma kararı öncesindeki kök ve ek raporu düzenleyen iki kişilik heyete kira sözleşmeleri konusunda uzman nitelikli hesap bilirkişisi eklenmiş, dosya Yargıtay ilamında belirtilen esaslara göre inceleme yapılmak üzere bilirkişi heyetine verilmiştir.

Dosyaya sunulan raporda; davacının 50 adet çok katlı konut için ortak olduğu ve çekilişin 09/07/2000 tarihinde yapıldığı, teslimin gerçekleştiği, davacıya konut verilmediği, yapılan tazminat ödemesinin 04/04/2008 tarihinde yapıldığı, ... sayılı kararı kesinleşmiş olup, bu karar ilamların icrası ile ...

Esas sayılı dosyası ile işleme konulduğu, belirtilen 04/04/2008 tarihli ödemenin icra dosyasına yapıldığı, Yargıtay ilamına göre 09/07/2000 ile 04/04/2008 tarihine kadar rayiç kira hesaplanması gerektiği, tarih aralığı çok eski olduğu için emsal kira değerlerine ulaşmanın mümkün olmadığı, davacının 2015 yılında huzurdaki davayı açtığında 1.000-TL rayiç kira talep ettiği, davalının bu tutara itiraz etmediği hususları gözetilerek 2015 tarihi itibari ile 1.000-TL'nin esas alındığı ve ÜFE TÜFE oranında eksiltme yapılarak 09/07/2000 tarihi ile 04/04/2008 tarihi arasındaki kiranın her bir yıl için ayrı ayrı belirlendiği,

arada geçen 94 aylık kira bedelinin 35.975,80-TL olarak hesaplandığı, nihai takdirin mahkememizde olduğu yönünde görüş ve tespit bildirmiştir. Taraflar bilirkişi raporuna yönelik itirazda bulunmuş, tarafların itirazları karşılanmak üzere aynı heyetten rapor alınmış, heyet taraf itirazlarını ayrı ayrı karşılamış, ilk sundukları rapordaki hesaplama ile görüş ve tespitleri değiştirmemiştir.

Dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının davalı kooperatifin üyesi olduğu hususu ... Esas sayılı dosyasında verilen kesinleşen karar ile sabittir.

Davacıya üyeliği sebebiyle tahsis edilmesi gereken daire verilmemiş olup, davacı bu nedenle uğradığı zararı ...Esas sayılı dosyası ile dava konusu etmiş, bu mahkemece daire değeri hesaplanarak tazminat olarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, yukarıda belirtildiği üzere karar kesinleşmiş, davacı ilamı icraya koyarak tazminatını tahsil etmiştir. Huzurdaki davada ise yararlanma hakkından mahrum kalmasından doğan hakkını talep etmektedir.

Yargıtay ilamında belirtilen esaslara göre tarih aralığı belirlenerek bilirkişi incelemesi yaptırılmış, davacının talep edebileceği kira bedeli belirlenmiştir. Hesaplama yapılan tarih aralığının eski olması nedeniyle bilirkişi emsal kira için veriye ulaşamamıştır. Mahkememizce ...'na müzekkere yazılarak rayiç kira bedelleri sorulmuş, gelen cevabi yazıda emsal kira bedeli bildirilemeyeceği belirtilmiştir. ...

Esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunun tarihi 26/07/2007 olup bu tarih itibariyle davacıya tahsis edilmesi gereken nitelikteki taşınmaz değeri 35.000-TL olarak tespit edilmiştir. Bilirkişi tarafından 2015 tarihi itibariyle kabul edilen 1.000-TL kira bedeli bu kapsamda değerlendirme yapıldığında makul görülmüş, EFE- TÜFE oranında indirim yapılarak geriye doğru her bir yıl için belirlenen kira bedelleri denetime elverişli şekilde hesaplanmıştır.

Davacının yararlanma hakkına ilişkin olarak talep edebileceği tazminat dosya kapsamıyla Yargıtay ilamında işaret edilen prensiplere göre belirlenmiş olup, gelinen aşamada dava sübut bulmuştur.

Davacı taraf ıslah dilekçesini sunmayacağını beyan etmiş olup, bu beyanları duruşma zaptına geçirilmiştir. Dava dilekçesindeki talep 1.000-TL olup, bilirkişi raporunda hesaplanan fazlaya dair alacağın saklı tutulmasına karar vermek gerekmiştir. Davacı dava dilekçesinde temerrüt faizi talep etmemiş olup, kabul edilen tutara dava tarihinden yasal faiz işletilmiştir. Dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde davanın kabulüne dair aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza