Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/802 K.2024/730

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı dava dilekçesinde özetle; ..... Şubesine ait Çek No:.....' lu Şirket Adına bedelsiz tarihsiz olan çekin ... Şirketi isimli işyeri ile Alım/Satım işi yaptığı esnada müşterilere işlem yapmak için bankadan alınan fakat henüz hiçbir işlem yapılmayan ... seri numaralı çekin işyerinde kaybolması nedeni ile davaya konu çeklerin iptali ve haksız olarak banka kanalıyla tahsiline girişile bileceğinden, çekin karşılıksız işlemi görme ihtimalinden ötürü söz konusu çek bakımından tercihen teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesi, çeke ilişkin ödeme yasağı konulmasını talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava: Kıymetli Evrak İptali istemine ilişkindir. Talebin yasal dayanağı 6102 sayılı TTK'nun 818/1. Fırka (s) bendi yollaması ile aynı kanunun 757-763, 764/1. Fıkrası hükümlerinden ibarettir.

6102 sayılı TTK'nun 651 ve TTK 'nun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757. ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisinin hamile ait olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Diğer yandan davaya konu çek boş çek yaprağı olup, TTK’nun 780. maddesi uyarınca kambiyo senedi vasfını haiz olmadığı kıymetli evrak vasfını taşımadığı anlaşılmaktadır.

Zayi nedeniyle iptal davalarında amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu gözetildiğinde, keşidecinin kendisine ibraz edilmek üzere iptal kararı istemesi bu yolun kanunda öngörülen konuluş amacı ile bağdaşmaz. (Emsal .....Dairesi'nin 13/07/2023 tarih, ..... sayılı kararı).

Keza, TTK. 818/1 maddesinin (s) bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddeleri uyarınca; zayi edilen çek hakkında iptal davası açma yetkisi, çekin yetkili hamiline ait olup, davacının talep konusu çekin kaybolduğundan ödemeden men kararı verilmesi talebinin de reddine karar verilmesi gerekmiştir (Emsal: .....Dairesi'nin 17/03/2021 tarih, ..... sayılı kararı).

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: Kıymetli evrak iptali veya çekin zayii edilmesi nedeniyle iptalini talep etme hakkı TTK'nun 757 madde hükmünde yapılan açık düzenleme uyarınca kıymetli evrak (bono, poliçe, çek) elinde çıkan kişi yani yetkili hamil bu davayı açma hakkına sahiptir. Davacı keşidecidir. Keşidecinin zayi nedeniyle iptali davası açma hakkı olmadığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Başkan ..... · ¸¸ · Üye ..... · ¸¸ · Üye ..... · ¸¸ · Katip ..... · ¸¸