Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/7 K.2022/219

Mahkememize açılan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davalı ... Bankası A.Ş.’nin Ankara Etlik Şubesinde ... (... Metal sahibi) adına, müvekkili tarafından 10.08.2020 tarihinde sehven ödeme yapıldığını, ödemeyi yapan aracı ...'a ait dekont örneği ile ödemenin dayanağı e-fatura incelendiğinde; alacaklının ... olduğu, ödeme dayanağı fatura... olduğu,

ödeme alacaklısının davalı ...olmadığını, ödeme tarihi itibariyle herhangi bir ticari ilişki ya da faaliyet bulunmadığını, müvekkili nezdinde muaccel ya da müeccel herhangi bir alacağı da bulunmadığını, dosyaya sundukları Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı e-yoklama fişinde de davalı ...'ın ... adresindeki faaliyetini 17.06.2019 tarihinde terk ettiği, aynı adreste dava dışı fatura alacaklısı ...'ın faaliyet gösterdiği, ödemeye ilişkin banka dekontunda işlem açıklamasında ... nolu faturanın dayanak gösterildiği, bu faturanın ... tarafından tanzim edildiği ve tutarının da aynı olduğu, bu durumda artık diğer davalı ...'ın alacaklı olmadığı,

aksine işlemin sehven yapılmış olduğunun sabit olduğu, ödemenin sehven yapıldığı, bu durumun müvekkili aleyhine 6098 sayılı TBK kapsamında davalı banka ve diğer davalı ...lehine sebepsiz zenginleşme halini oluşturduğunu, tüm bu hususların banka ile paylaşılmış olmasına ve ... tarafından hatalı gönderim sebebiyle iade istediği yapılmış olmasına rağmen, sehven yapılan ödeme tutarının diğer davalı ...'ın davalı banka nezdindeki borcu dolayısıyla bloke edildiğini, müvekkiline iade edilmediğini, yapılan hatanın açık olmasına göre ödemenin bankaları nezdinde karşılığı ve ilişiği olmaması sebebiyle sistem üzerinden paranın iadesi gerekirken,

bankaca davalı ...alacağı kabul edip bu tutarı kendi nezdinde bloke etmek suretiyle el koymasının açıkça hukuka aykırı olduğunu, müvekkili tarafından Ankara ...

Noterliği 12143 yevmiye numaralı ve 17.08.2020 tarihli ihtarnamesi ile sehven yapılan ödeme tutarının iadesinin istendiğini, davalı bankaca bu talebin karşılanmadığını, müvekkil tarafından başlatılan arabuluculuk görüşmesinin de anlaşmama ile sonuçlandığını, arz ve izah ettikleri ve re'sen gözetilecek sebeplerle haklı davanın kabulüne, 20.650,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline yargılama giderlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı banka vekili, cevap dilekçesinde özetle, davacının dava dışı ...'a göndereceği parayı, diğer davalı ...'a yanlışlıkla göndermesinin yerleşmiş Yargıtay içtihatları gereğince, iade talebinin haksız olduğu, para transferinde hizmet sağlayan aracı kuruluş olarak müvekkilinin iade talebinin muhatabı olmadığını, davanın husumet nedeni ile reddi gerektiğini, müvekkili Banka’nın kendisine gelen EFT talimatına uygun olarak tutarı EFT alıcısının hesabına geçtiğini, müvekkilinin söz konusu işlemdeki rolünün sadece davacının,

kendi bankası ...'a verdiği ve alıcı bankası olarak müvekkiline iletilen EFT talimatına uygun olarak EFT işleminin gerçekleşmesini sağlamak olduğunu, davacının sunduğu evraklar incelendiğinde EFT talimatını yazılı olarak gönderici bankası ...'a verdiği, bu talimatta alıcının diğer davalı ...ve alıcı hesabının bankaları nezdindeki ...'a ait hesap olarak belirtildiği, davacının EFT talimatına aykırı bir para transferi yapılmadığı, bu sebeple dava konusu olayda müvekkili bankaya izafe edilecek herhangi bir kusur bulunmadığı,

EFT açıklamalarına, 3. bir kişinin alacaklısı olduğu fatura bilgisinin yazılmasının durumu değiştirmeyeceği, EFT açıklamasında yalnızca faturasının yazıldığı, isim dahi belirtilmediği, açıklama ile alıcının uyumsuzluğundan dahi söz edilemeyeceğini, müvekkilinin tek sorumluluğunun para transferinde talimatta belirtilen alıcı hesabına paranın ulaştırılması olduğunu, müvekkilinin alıcı veya göndericisi arasındaki ilişkinin tarafı olmadığını, müvekkilinin sehven yapıldığı iddia edilen EFT sebebiyle sebepsiz zenginleşen kimse durumunda olmadığını, alıcı hesap sahibi ile müvekkili arasındaki bankacılık hizmet ilişkisinde,

müvekkilinin müşterisinin hesabına gelen paralar için rehin hakkını kullanmasında hukuka aykırılık bulunmadığını, bu işlem ile müvekkilin sebepsiz zenginleştiğinden bahsedilemeyeceğini, sebepsiz zenginleşme söz konusu olacak ise bunun ...olduğunu, davacı müvekkil tarafından iadenin, ...'ın müvekkiline olan borçları sebebi ile hesabına bloke konulduğu için yapılmadığını iddia ettiğini, bloke veya rehin olsun veya olmasın, ...'ın hesabına gönderilen ve hesap sahibinin mevduatı haline gelen bir parayı, bankanın resen iade etmek hak ve yetkisi bulunmadığını, bu halde dahi müvekkilinin iade sorumluluğu olmadığını,

Müşterisi ile olan sözleşmesel ilişkisinde takas, mahsup ve rehin hakkını kullanan bankanın kusur veya kötü niyetinden söz edilemeyeceğini, diğer davalı ...’ın müvekkilinin taksitli krediler ile kredi kartlarından kaynaklı borçlu olduğunu, bu borçları sebebi ile bankaca hakkında icra takibi başlatıldığını, bu sebeple ...hesabına geçen parayı aralarındaki sözleşmeye göre aldıklarını, açıkladıkları ve fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla;

aktif husumet ehliyeti bulunmayan müvekkili bankaya yöneltilen davanın husumet yokluğundan reddine, aksi halde usul ve yasaya aykırı davanın usulden, olmadığı takdirde esastan reddine, yargılama giderlerinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... Başkent şubesinden davaya konu yapılan işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri gönderilmiş incelenmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında mali müşavir ve bankacı bilirkişiden alınan bilirkişi heyeti raporunda özetle,

Davalı ...’ın dava konusu ... Nolu Fatura bedelinden alacaklı olmadığı halde, davacı ... A.Ş.’nin ödeme talimatını sehven ...hesabına ödenmesi şeklinde düzenlemesi nedeniyle ...hesabına 10.08.2020 tarihinde 20.650,00 TL ödendiği, davalı ...bakımından bir haksız zenginleşmeden söz edilebileceği,

Davacı ... A.Ş.’nin dava konusu ... Nolu Fatura bedeli 20.650,00 TL’sını 10.8.2020 tarihinde sehven davalılardan ...hesabına gönderdiği, dava konusu paranın gönderilmesinde davalı ... Bankasının bir dahlinin bulunmadığı, ... Bankasının diğer davalı ...’dan olan alacağını sehven gelen paradan tahsil etmesinin haksız zenginleşmesine neden olmayacağı görüşlerini bildirmişlerdir.

Davacı vekili ; 24.03.2022 tarihli duruşmada davalı ...'ın celse arasında davaya konu ettiği bedeli müvekkine ödediğini, bu itibarla davanın konusuz kaldığını, vekalet ücreti talebinin olmadığını, fakat yargılama sürecisinde yaptığımız vekalet ücreti dışındaki yargılama giderlerine yönelik talebinin devam ettiğini mahkememize bildirmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava davacının hesabından sehven davalı banka nezdindeki davalı gerçek kişi hesabına yapılan 20.650,00 TL EFT ile yapılan ödeme işleminden kaynaklı sebepsiz zenginleşme iddiasına dayalı alacak davası olup uyuşmazlık, davalı bankanın bankacılık mevzuatına aykırı işlemi olup olmadığı, davacının sehven dava dışı kişiye yapılması gereken ödemeyi davalı banka nezdindeki davalı gerçek kişi hesabına yapıp yapmadığı davalıların sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği, sebepsiz zenginleşme var ise miktarı ve bundan davalıların sorumlu olup olmadığı hususlarına ilişkindir.

Davaya konu talep yönünden davacı vekilinin alacağın ödenmesi nedeniyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına şeklinde karar verilmesini istediği görülmüştür. Bu nedenle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

Davanın konusuz kalması halinde yargılama gideri davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre tayin edilmelidir.

Tüm dosya kapsamından davacı ... A.Ş.’nin... Nolu Fatura bedelini sehven ...hesabına ödediği ve davalı ...hesabına 10.08.2020 tarihinde 20.650,00 TL ödemenin geçtiği, davalı bankanın ise bu bedeli diğer davalıdan alacağına mahsup ettiği dosya kapsamından aldırılan bilirkişi raporu ile sabittir.

6098 sayılı TBK 77. Maddesi ; "Haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür.

Bu yükümlülük, özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş ya da sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğmuş olur.", hükmünü içermektedir. Buna göre davalı ...'ın alacaklı olmadığı halde bu ödemeyi aldığı ve davalı bankanın ise bu bedeli ...'dan alacağına mahsup etmek suretiyle elinde tuttuğu ve bu şeklide davalı ...'ın pasifinde azalma olduğu, davalı bankanın ise aktifinde artış olduğu bu şekilde davalıların zenginleştiği kanaatine varılmıştır.

Sebepsiz zenginleşen, zenginleşmenin geri istenmesi sırasında elinden çıkmış olduğunu ispat ettiği kısmın dışında kalanı geri vermekle yükümlüdür. Bu nedenlerle davanın açıldığı tarih itibariyle dosya kapsamından davacı tarafın davayı açmakta haklı olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle yargılama giderleri yönünden aşağıdaki şeklinde hüküm kurmak gerekmiş olup davacı yararına yargılama giderlerine hükmedilmiştir.

Davacı vekili vekalet ücreti talep etmediğinden lehine vekalet ücretine hükmedilmemiştir.