Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/376 K.2023/802

... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/376 Esas

KARAR NO : 2023/802

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVA

Alacak ( Bayilik Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 01/06/2022

KARAR TARİHİ : 31/10/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 08/11/2023

Mahkememize açılan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davacı ve davalı şirket arasında 14.07.2020 tarihli LPG Otogaz Bayilik Sözleşmesi'nin imzalandığını, bayilik sözleşmesinin 14.07.2020-14.07.2025 tarihleri arasında geçerli olduğunu, sözleşmede bayinin sözleşmeyi feshe sebebiyet vermesi halinde dağıtıcı firmanın maruz kaldığı zarar ve satış kaybından dolayı mahrum kaldığı karı bayiden talep etme hakkının bulunduğu yönünde düzenlemeye yer verildiğini,

davalı şirketin herhangi bir haklı sebep olmadan sözleşme hükümlerine aykırı şekilde bayilik sözleşmesine ait istasyonun bulunduğu yerde başka bir firma adı altında ...'dan yeni lisans almak sureti ile başka bir LPG dağıtım firması ile bayilik sözleşmesi yapmak sureti ile işbu davaya konu bayilik sözleşmesinin davalı tarafça fiilen haksız olarak 14.03.2022 tarihinde feshedildiğini,

dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu ancak anlaşma sağlanamadığını belirterek bayilik sözleşmesinin haklı neden olmadan feshinden dolayı kar mahrumiyeti alacağına karşılık şimdilik 50.000,00-TL'nin fesih tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşmenin feshinde kusurlu olan tarafın davacı taraf olduğunu, haksız kazanç elde etmek gayesi ile kusurun davacı tarafa izafe edilmeye çalışıldığını, taraflar arasında imzalanan 14.07.2020 tarihli bayilik sözleşmesinin "Malzeme ve Tesisatın Bunların Arıza ve Bakımı' başlıklı 7. Maddesinde davacı tarafından ariyet olarak teslim edilmediğini, bu kapsamda sözleşme belirtilen hiçbir malzemenin davacı tarafından davalı şirkete teslim edilmediğini, bu kapsamda sözleşmeye aykırı davranan davacı taraf olduğunu, davacı tarafın ilk edimini yerine getirmediğini, temerrüde düştüğüni,

sözleşmeden beklenen fayda sağlanamadığından sözleşmenin hükümsüz hale geldiğini, davacı taraf malzeme temini sağlamadığından dava şirketin sözleşmeden beklenen faydayı sağlayamadığını, davalı tarafın yaklaşık iki sene giderilmesini beklediğini, davacı tarafından açılan davanın kötü niyetli olduğu belirtilerek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

...'ya müzekkere yazılarak davalı ... tarafından LPG lisansı almak için başvuru yapıp yapmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler istenilerek dosyaya kazandırılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında nitelikli hesap uzmanı bilirkişi raporunda özetle, davacı şirketin kar mahrumiyeti alacağının 111.679,50-TL olarak hesaplandığını, davadaki talebin 50.000,00-TL olduğunu, tarafların ticari defterlerinin incelenmesinin uzmanlık alanında kalmadığı yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

Dosya tarafların itiraz ve beyanları doğrultusunda önceki bilirkişiye tevdi edilerek alınan bilirkişi ek raporunda özetle; davacı şirketin aynı koşullarda 4 ay içerisinde yeni bayilik sözleşmesi yapabileceğini, davacı şirketin kar mahrumiyeti alacağının 11.167,95-TL olarak hesaplandığını, davadaki talebih 50.000,00-TL olduğu yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE

Dava, otogaz bayilik sözleşmesinin haksız feshedildiği iddiasi ile açılan kar mahrumiyeti alacak davasıdır.

Davacı, taraflar arasında 14/07/2020 başlangıç tarihli 5 yıl süreli LPG otogaz bayilik sözleşmesi imzalandığını ,davalının sözleşmeye aykırı olarak işletmeyi devrettiğini, sözleşmenin fiilen feshedildiğini, sözleşmenin kalan süresinden kaynaklı kar mahrumiyetini talep etmektedir.

Davalı ise ; davacı tarafından ariyet olarak teslim edilmesi gereken malzemelerin kendisine teslim edilmediğini, davacının sözleşmeye aykırı davrandığını, davacı şirketin 2 sene eksikliğin giderilmediği beklediğini, davacının haksız olduğunu iddia etmektedir.

Uyuşmazlık; taraflar arasında yapılan Otogaz Bayilik sözleşmesinin haksız olarak fesih edilip edilmediği, davacının kar mahrumiyetinin oluşup oluşmadığı, miktarı, davalının zarardan sorumlu olup olmadığı hususunda toplanmaktadır.

Taraflar arasında 14/07/2020 tarihli yazılı LPG otogaz bayilik sözleşmesi yapılmıştır. ... gelen yazı cevaplarında davalı şirketin davacı şirketin bayisi olarak 21/10/2020 tarihinde lisans başvuru yaptığı, 22/10/2020 başlangıç tarihli otogaz bayilik lisansı aldığı, otogaz bayilik lisansı tesisinin ... Akaryakıt İletişim Temizlik Hizmetleri Tarım ve Hayvancılık Gıda İnşaat Turizm Nakliyat İthalat İhracat Ticaret Limited Şirketine devri nedeni ile lisans sahibinin isteği üzerine lisansının 23/02/2022 tarihinde sonlandırıldığı, böylece 14/07/2020 tarihli LPG Otogaz Bayilik sözleşmesinin 23/03/2022 tarihi itibari ile fiilen feshedildiği dosya kapsamında sabittir.

Taraflar arasında imzalana 14/07/2020 tarihli sözleşmenin 19 maddesinde davacı şirketin sözleşmeyi devretmeye yetkili olduğunun ancak bayinin böyle bir hakka sahip olmadığının , satış yerini davacı şirketin yazılı muvafakati olmadan kısmen veya tamamen devredemeyeceği kiraya veremeyeceği, başkasının kullanması ve işletmesine terk edemeyeceği düzenlenmiştir. Buna rağmen davalının sözleşmeye aykırı olarak işletmeyi ... Akaryakıt İletişim Temizlik Hizmetleri Tarım ve Hayvancılık Gıda İnşaat Turizm Nakliyat İthalat İhracat Ticaret Limited Şirketine devrettiği isteği üzerine davalının lisansının 23/03/2022 tarihi itibari ile ... tarafından sonlandırıldığı sözleşmenin fiilen davalı tarafından feshedildiği anlaşılmıştır.

Davalı sözleşme gereğince kendisine teslim edilmesi gereken malzemelerin teslim edilmediğini iddia etmiş ise de; davalının davacıya bu yönde malzemelerin teslimi yönünde çektiği bir ihtarın olmadığı, sözleşmenin üzerinden 2 yıl kadar geçtiği de gözetildiğinde davalının feshe yönelik bu talebi yerinde görülmemiştir.

Davalı sözlemeyi haksız olarak feshettiğinden, sözleşmenin 23 maddesi gereğince sözleşmenin feshedilmesi nedeni ile uğradığı kar mahrumiyetini davalıdan istemekte haklı olduğu kanaatine varılmış olup, dosya kapsamında bilirkişi raporu alınmıştır. Alınan ilk bilirkişi raporunda davacının sözleşme süresinin sonuna kadar kar mahrumiyeti hesaplanmış ise de. Yargıtay ve ...

BAM kararlarında; kar mahrumiyetinin sözleşmeden sonraki dönemde makul süre için istenebileceği belirtilmekle ,bilirkişiden ek rapor alınmış olup, alınan ek raporda davacı şirketin aynı koşullarda 4 ay süre içerisinde yeni bir bayilik sözleşmesi yapabileceği değerlendirilmiş olup bu süre için kar mahrumiyeti hesaplamıştır. Alınan 28/08/2023 tarihli ek rapor denetime elverişli bulunmakla hükme esas alınmış olup, aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır. *