Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/218 K.2023/760

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/218 Esas - 2023/760 T. C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO : 2023/218

KARAR NO : 2023/760

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 28/03/2023

KARAR TARİHİ : 07/12/2023

GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 11/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;dava dışı ... tarafından kurumu ve diğer davalı ...Sosyal Hizmetler Sağlık İnşaat Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine ...

38.İş Mahkemesi 2020/874 esasında açılan davada, mahkemenin 07.06.2021 tarih ve 2021/ 594 sayılı ilamı ile davanın kabulüne, feshin geçersizliğine, davacının ...şirketindeki işine iadesine, işe başlatmama tazminatının 5 aylık ücret tutarı 27. 666, 20 TL, boşta geçen süre tazminatının 24.081,36 TL olarak belirlenmesine, bu alacaklardan davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu tutulmasına karar verdiğini, kararın istinaf edilmesi sonucunda ...

Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi ,21.12. 2021 tarih,2021/ 3271 TL E-2021/3453 K. sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun esastan reddine kesin olarak karar verildiğini, davacının kurumları ve davalı şirket aleyhine ... 31.İcra Müdürlüğü 2022/5629 sayılı dosyası ile ilamsız takip başlattığını, anılan icra dosyasına toplam 50.865,12 TL ödeme yaptıklarını, vekalet ücreti içinde ...

31.İcra müdürlüğü 2022/1601 E. sayılı dosyası ile kurumları hakkında başlatılan icra takibine 4.882,60 TL yatırılarak dosya borcunu kapatıldığını, dava dışı ...'a ödenen 55.747,72-TL'nin işçiyi çalıştıran şirketten kurum hesaplarına yatırmalarını istendiğini, ancak firmanın sorumlu olduğu miktarı yatırmaması sebebiyle dava şartı zorunlu Arabuluculuk kapsamında yapılan başvuruda 06.01.2023 tarih 2023/ 2962 arabuluculuk nolu son tutanak düzenlenerek anlaşamama ile neticelendirildiğini, davalı firmadan mevzuat, emsal kararlar ve sözleşmenin diğer hususlar başlıklı 36.6,

36.7,5 ve 36.8 maddelerindeki hükümler gereğince ...'a ödenen 55. 747,72 TL'nin ödeme tarihi olan 05.02.2022 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zamanaşma itirazında bulunduklarını, dava dilekçesinin konu kısmında 55.547,72-TL dava değeri belirtilmişken talep ve sonuç kısmında 55. 747,72'nin tahsili talep edildiğini bu çelişkinin giderilmesi için açıklattırılmasını, imzaladıkları sözleşmelerde şartlarını layıkıyla ve sözleşme şartlarına uygun olarak yerine getirdiğini, davacıya herhangi bir borcu olmadığını, sözleşme ile müvekkili şirkete davacı kurum bünyesinde çalışan işçilerin işçilik hakları konusunda herhangi bir sorumluluk yüklenmediğini, ihale gereği çalışanlara sadece maaş ödememekle yükümlü olduğunu, aralarında gerçek anlamda bir asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.

... 31. İcra Dairesine, ... 38. İş Mahkemesine ve ... 1. Genel İcra Dairesine müzekkere yazıldığı görüldü.

Dava, hizmet alım sözleşmelerine istinaden davalı yanında çalışan dava dışı işçiye işçilik alacaklarından kaynaklı yapılan ödemelerin davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Hizmet alım sözleşmesi, dava dışı işçinin SGK kayıtları, ... 31. Genel İcra Müdürlüğünün 2022/1601 takip sayılı dosyası, ... 31. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2022/5629 takip sayılı dosyası, ... 38. İş Mahkemesinin 2020/874 esas sayılı dosyası, ödeme belgeleri, bilirkişi raporu ile gerekli tüm evraklar dosyaya celp edilmiştir.

Dava dışı ... tarafından açılan ... 38. İş Mahkemesi'nin 2020/874 esas ve 2021/594 karar sayılı dosya içeriği incelendiğinde; davacı ... tarafından davalı TRT ve ...Sosyal Hizmetler Sağlık İnşaat Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine işe iade istemiyle 03/11/2020 tarihinde dava açıldığı, yapılan yargılama sonunda; ''Davanın KABULÜ ile; 1.İşverence yapılan feshin geçersizliğine ve davacının davalı ...SOSYAL HİZMETLER SAĞLIK İNŞAAT TAŞIMACILIK İTHALAT İHRACAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ’nde İŞE İADESİNE,

2.Davacının yasal sürede işe başvurmasına rağmen, işverenin süresi içinde işe başlatmaması halinde davalılardan müştereken ve müteselsilen ödenmesi gereken işe başlatmama tazminat miktarının fesih nedeni ve kıdemi dikkate alınarak takdiren 5 aylık ücreti tutarı olarak 27.664,20TL brüt olarak belirlenmesine,

3.Davacının işe iade için işverene süresi içinde başvurması halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer hakları olan 24.081,36TL brüt miktarın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesi gerektiğinin tespitine, davacının işe başlatılması halinde varsa ödenen ihbar ve kıdem tazminatının bu alacaktan mahsubuna," şeklinde karar verildiği, verilen karar taraflarca istinaf edilmekle ... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesinin 2021/3271 esas ve 2021/3453 karar sayılı ilamı ile tarafların istinaf başvurularının ayrı ayrı reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

... 31. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2022/5629 takip sayılı dosyası incelendiğinde; ... 38. İş Mahkemesi'nin 2020/874 esas ve 2021/594 karar sayılı 07/06/2021 karar tarihli ilamına dayanarak dava dışı işçi ... tarafından 17/03/2022 tarihinde davacı ve davalı aleyhine vekalet ücreti ile yargılama giderinin tahsili amacıyla başlatılan ilamlı icra takibinde toplam 4.688,90-TL talep edildiği, davacı tarafından icra dosyasına 01/02/2022 tarihinde 4.882,90-TL yatırıldığı anlaşılmıştır.

... 31. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2022/1601 takip sayılı dosyası incelendiğinde; dava dışı ... tarafından 25/01/2022 tarihinde davacı ve davalı aleyhine işe iade davasından kaynaklı boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatının faiziyle birlikte tahsili için başlatılan ilamlı icra takibinde toplam 44.903,68-TL talep edildiği, davacı tarafından icra dosyasına 06/04/2022 tarihinde 50.865,12-TL yatırıldığı anlaşılmıştır.

Davadaki uyuşmazlığa esas olmak üzere Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 7.3.2022 tarih, 2021/2019 esas ve 2022/1183 karar sayılı ilamında; ''Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.'' ...Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.''

Mahkememizce dosya üzerinden bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Bilirkişi ...'dan 04/04/2023 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır. Rapora göre; Davacı kurumun dava dışı davalı işçisi ... adına ... 31. İcra Dairesi 2022/ 5629 sayılı icra dosyasına yapılan 50.865,12 TL ile ... 31.İcra müdürlüğü 2022/1601 E. sayılı dosyasına yapılan 4.882,60-TL olmak üzere toplam 55.747,72-TL'yi 4857 sayılı İş Kanunu’nun 2/6 maddesi kapsamında talep ettiği, ... 31. İcra Dairesi 2022/ 5629 sayılı icra dosyasına yapılan 50.865,12-TL'lik ödeme dışında ... 31.İcra Müdürlüğü 2022/1601 Esas sayılı dosyasının mevcut mahkemeniz dosyası içinde bulunmadığından ödemesinin tespitinin yapılamadığını, dosyanın celbi halinde hesaplama yapılabileceği, davacı kurumun ... 31. İcra Dairesi 2022/5629 sayılı icra dosyasına yaptığı 50.865,12-TL'lik ödemeyi talep edebileceğini rapor etmiştir.

İstenilen belgeler mahkememize celp edilmiş olup, bilirkişi ...'dan 30/10/2023 tarihli bilirkişi ek raporu aldırılmıştır. Rapora göre. Davacı kurumun dava dışı davalı işçisi ... adına ... 31. İcra Dairesi 2022/5629 sayılı icra dosyasına yapılan 50.865,12 -TL ile ... 31.İcra müdürlüğü 2022/1601 E. sayılı dosyasına yapılan 4.882,60 TL olmak üzere toplam 55.747,72-TL'yi 4857 sayılı İş Kanunu’nun 2/6 maddesi kapsamında talep ettiği, ...

31. İcra Dairesi 2022/ 5629 sayılı icra dosyasına yapılan 50.865,12 TL 'lik ödeme ve (Eski ... 31.İcra müdürlüğü 2022/1601 E. Sayılı) ...

1. Genel İcra Dairesi 2023/182675 E. sayılı dosyasına yapılan 4.882,60 TL 'lik ödeme dekontlarının bulunduğu , her iki dosyaya yapılan ödeme toplamının 55.747,72 TL olduğu davacı kurum talebinin konu kısmında 55.547,72-TL, talep ve sonuç kısmında 55.747,72-TL olduğu, davalı taraf asıl işveren-alt işveren tespitine yönelik itirazlarıyla ilgili nihai kararın mahkemeye ait olduğunu rapor etmiştir.

Deliller değerlendirilmiştir. Dava dilekçesinin ilk sayfasında harca esas değer olarak her ne kadar 55.547,72-TL talep edilse de dava dilekçesinin talep sonucunda 55.747,72-TL belirtildiğinden davanın başında alınması gerekli eksik 3,41-TL peşin harç davacı vekiline yargılama sırasında tamamlatılarak yargılamaya devam olunmuştur.

Yukarıda belirtilen olgular ve tüm dosya kapsamı incelendiğinde, dava dışı işçinin eldeki davadaki taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden davalı yanında çalıştığı, işçinin bu çalışması nedeniyle boşta geçen süre ücreti, vekalet ücreti ile işe başlatmama tazminatından kaynaklı davacı hakkında yukarıda kısaca özetlenen ve açılan dava neticesi yapılan ilamlı icra takipleri sonrası davacı tarafından icra dosyasında işçiye ödemede bulunulduğu, yukarıda belirtilen Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması,

sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarına dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin ödediği bedeli ve ferilerini işçinin yanında çalıştığı davalıdan talep hakkı doğduğu,

davalı vekilinin zamanaşımı itirazının eldeki davada uygulanması gerekli zamanaşımı süresinin TBK md. 73/1 maddesi gereğince 10 yıl olması nedeniyle reddi gerektiği (bkz. bu konuda Yargıtay HGK'nun 2013/3-1814 esas ve 2013/715 karar sayılı 15/05/2013 tarihli ilamı), davacının yaptığı 55.747,72-TL'yi oluşturan her bir ödemenin ödeme tarihi itibarıyla davalı hakkında temerrüt olgusunun oluştuğu, taraflar tacir olduğundan kabul olunan tutara ödeme tarihinden itibaren avans faizi yürütülmesi gerektiği anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.