Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/308 K.2023/753

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/308 Esas - 2023/753 T. C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO : 2023/308

KARAR NO : 2023/753

DAVALI : HASIMSIZ

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 03/05/2023

KARAR TARİHİ : 07/12/2023

GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 13/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, merkezi ...’da olan, alçı ve maden üretimi ve ticareti ile iştigal eden anonim şirket vasfında tüzel kişi tacir olduğunu, her tacir gibi müvekkilinin de ticari satış ve işlemlerinde çek kullandığını, ... tarafından keşide edilen, 28.06.2023 tarihli ve 100.000,00TL bedelli, ... Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından keşide edilen, 17.06.2023 tarihli ve 67.735,66 TL bedelli ve Halkbank A.Ş İzmir Şubesine ait 1940454 Seri No'lu ... Civata Hırdavat San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından keşide edilen, 28.06.2023 tarihli ve 100.000 TL bedelli 3 adet çekin kaybolduğunu belirterek belirtilen çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

... Şubesine müzekkere yazıldığı görüldü.

Davacı vekili her ne kadar dava dilekçesinde; Halkbank A.Ş. İzmir Şubesine ait, 1940454 seri nolu, ... Cıvata Hırdavat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından keşide edilen, 28.06.2023 tarihli ve 100.000,00TL bedelli çekin kaybolduğunu belirtse de, daha sonrasında mahkememize sunduğu 09/05/2023 tarihli dilekçesi ile hatalı bildirilen çek bilgilerinin ''... No'lu İzmir Ortopedi Tıbbi Korse San. Ve Tic. Ltd. Şti. Şirketi tarafından keşide edilen , 01.06.2023 tarihli ve 20.000,00-TL bedelli çek'' olarak düzeltilmesini ve kararın bu bilgiler üzerinden kurulmasını talep etmiştir. Mahkememizce düzeltilen bu çek bilgileri dikkate alınarak TTSG'nde ilan yaptırılmış ve hüküm kurulması yoluna gidilmiştir.

Dava, TTK m. 818/1-s bendi göndermesi ile aynı Kanunu' nun 757. ve devamı maddeleri gereğince zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

Davaya konu senet örnekleri, 11/05/2023, 22/05/2023 ve 30/05/2023 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan ilan ve gazete suretleri ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

6102 sayılı TTK'nun 757. madde hükmünde kıymetli evrakın iptali ve önleyici önlemler konusunda düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemede iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi men eden kararında ayrıca muhataba vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdii etmeye izin verir ve tevdii yerini gösterir. TTK.

758 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmesi durumunda mahkeme dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Verilen süre içinde dava açılmazsa mahkeme muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. TTK 759 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca, poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmemesi halinde poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.

Kıymetli evrakın iptali isteminde bulunan kişi poliçe elindeyken ziyaa uğradığını inandırıcı delillerle ispatlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Poliçe ile ilgili yapılan bu düzenlemeler TTK 818/1.fıkra (s) bendinde yapılan düzenleme uyarınca çek hakkında ve TTK m 778/1 fıkra (ı) bendi uyarınca bono hakkında da uygulanır.

Kıymetli evrak iptali veya çekin zayii edilmesi nedeniyle iptalini talep etme hakkı TTK 757 madde hükmünde yapılan açık düzenleme uyarınca kıymetli evrak (bono, poliçe, çek) elinden çıkan kişi yani yetkili hamil bu davayı açma hakkına sahiptir.

Toplanan deliller, yapılan ilanlar ve tüm dosya içeriği incelendiğinde; kıymetli evrakın/ çeklerin zayii nedeniyle açılan iptal davasında kanunda öngörülen şekilde ticaret sicil gazetesinde gerekli ilanların yapıldığı ve yasal süre içerisinde çeklerle ilgili herhangi bir hak iddiasının yapılmadığı, mahkememize müracaat edenin olmadığı, çeklerin bankaya ibraz edilmediği anlaşıldığından davanın kabulüne, dava konusu kıymetli evrakların zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir.