Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/847 K.2024/493

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/847 Esas - 2024/493 T. C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO

2023/847 Esas

KARAR NO : 2024/493

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 04/12/2020

KARAR TARİHİ : 12/09/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 16/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 06/02/2016 tarihinde .... .... .... muteveffanın desteğinden yoksun kaldığını, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı KTK m. 56/1-a'ya aykırı hareket ettiği ve kusurlu olduğunun trafik tespit tutanağında da belirtildiği, muteveffanın meydana gelen kazada yolcu konumunda bulunduğundan hiçbir kusurunun olmadığı, meydana gelen trafik kazası ile ilgili soruşturma başlatıldığını, ...

Ağır Ceza Mahkemesi tarafından sürücü ...'ın asli kusurlu olarak değerlendirildiği, ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, kaza ile ilgili davalı sigorta şirketi ile yapılan müzakereler sonucu anlaşılamadığı, tüm bu sebepler ile davanın kabulüne, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydı ile şimdilik her bir davacı için ayrı ayrı 500,00 tl olmak üzere toplamda 2.500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren avans faiz işletilmesine, tüm yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı sigorta şirketine usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak cevap dilekçesi sunmadıkları görüldü.

Mamak İlçe Emniyet Müdürlüğüne, ... Sigorta A.Ş., ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesine, ... Ağır Ceza Mahkemesine, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü, Sigorta Tahkim Komisyonuna müzekkere yazıldığı görüldü.

... Trafik İhtisas Dairesinden 01/04/2021 tarihli adli tıp raporu aldırılmıştır.

Mahkememizden verilen davanın kısmen kabulüne ilişkin 30/12/2021 tarih, 2020/609 Esas ve 2021/1008 sayılı kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi'nin 01/11/2023 tarih, 2022/1408 Esas ve 2023/1407 Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla davanın mahkememizin yukarıdaki esas sırasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunduğu anlaşılmıştır.

Dava, davalı sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı olan aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle Mamoun Kura Ali'nin desteğini kaybeden davacıların destekten yoksun kalma nedeniyle davalıdan istediği maddi tazminat talebine ilişkindir.

... 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/789 esas sayılı dosyası, ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/9 esas sayılı dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, adli tıp raporu, kurum ve müzekkere yazı cevapları, tarafların sosyal ekonomik araştırma müzekkere cevapları, bilirkişi raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

Davalı sigorta şirketi tarafından 42 CRK 73 plakalı araç için ZMMS poliçesi düzenlenmiş olup, poliçenin 06/11/2015 - 06/11/2016 tarihleri arasını kapsadığı, kazanın poliçe vadesi dahilinde meydana geldiği ve kişi başına ölüm/sakatlık bedeli ve sağlık gideri teminatının ayrı ayrı 290.000,00TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen ...

Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi'nin 01/11/2023 tarih, 2022/1408 Esas ve 2023/1407 Karar sayılı kararı incelendiğinde; ''...ilk derece mahkemesi tarafından, öncelikle davacıların statüsü belirlenerek teminattan muaf olup olmadıkları hususunun Adalet Bakanlığı Dış İlişkiler ve Avrupa Birliği Genel Müdürlüğünden sorularak alınacak yazı cevabına göre, davacıların teminat göstermesi gerektiği sonucuna varılırsa teminatın yatırılması için kesin süre verilmesi,

anılan sürede belirtilen teminatın yatırılmaması hâlinde istemin usulden reddine, yatırılması hâlinde ise dava şartı eksikliği süresinde giderilmiş olacağından işin esasına girilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken doğrudan işin esasına girilmesi doğru değildir....Eldeki dosyada, kaza tarihi itibariyle ZKTMMS yapılması zorunluluğu bulunmakta olup, kaza yapan aracın ZKTMMS bulunması halinde, davacılar, davalıdan sadece ZKTMMS teminat limitini aşan zararını talep edebileceğinden, kaza yapan aracın ZKTMM Sigortası bulunup bulunmadığı araştırılmadan eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

Öte yandan davalı tarafından aracın istiap haddini aşar, yolcu ile seyretmesinin zararın meydana gelmesine ve/veya artmasına neden olduğu, ölenin araca binmekle müterafik kusurlu olduğu iddia edildiğinden, bu hususun da değerlendirilmemiş olması doğru görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin istinaf sebeplerinin kabulüne, HMK'nın 353/1-a-4. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına; öncelikle davacıların teminat yükümlülüğü bulunup bulunmadığı hususu ile davalının sorumluluğunun sınırlarının tespiti açısından kaza yapan aracın, kaza tarihinde ZKTMMS bulunup bulunmadığı hususu araştırılarak, bundan sonra usuli kazanılmış haklar da gözetilerek davanın esası hakkında karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.'' şeklinde gerekçeye yer verilerek mahkememiz kararının kaldırılmasına hükmolunmuştur.

Kaldırma/BAM kararı doğrultusunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak; ... plakalı araç için kaza tarihi olan 06/02/2016 tarihi itibariyle Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası düzenlenip düzenlenmediği sorulmuş, olup kaza tarihinde araç hakkında bu şekilde bir poliçe düzenlenmediği anlaşılmıştır.

Kaldırma/BAM kararı doğrultusunda 5718 sayılı yasanın 48. maddesi gereğince, davacıların teminat yatırması gerekip gerekmediği bakımından Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk Dış İlişkiler Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılarak Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile Suriye Arap Cumhuriyeti arasında teminat muafiyeti içeren uluslararası bir sözleşme bulunup bulunmadığı hususu sorulmuş olup, adli işbirliği anlaşması olmadığı bildirildiğinden 40.000,00-TL nakit yahut bu değerdeki teminat mektubunun yatırılması/ibraz edilmesi için verilen kesin süre içinde davacı tarafın nakit teminat tutarını yatırdığı ve dava şartı noksanlığının giderilerek yargılamaya devam olunduğu anlaşılmıştır.

Kaldırma/BAM kararı doğrultusunda davalı tarafından aracın istiap haddini aşar şekilde yolcu ile seyretmesinin zararın meydana gelmesine ve/veya artmasına neden olduğu, ölenin araca binmekle müterafik kusurlu olduğu iddia edildiğinden Mammaun Kura Ali'nin vefatına neden olan kazanın meydana gelmesinde istiap haddinin aşılmasının bir etken olup olmadığının ceza dosyası incelenerek değerlendirilmesi bakımından ...

Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığından ek rapor alınmış olup, raporda kazanın meydana gelmesinde ... plakalı minibüste istiap haddi fazlası 12 yolcu bulunmasının etkisinin bulunmadığı, ... plakalı minibüsün dava dışı işleteninin, sorumlusu olduğu araca kış mevsiminde uygun lastik takmamış ve araç içerisinde bulunan koltuklarda emniyet kemeri bulundurmamış olmakla yüzde 25 oranında;

dava dışı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki istiap haddi fazlası 12 yolcu aldığı minibüs ile meskun mahal dışında gündüz vakti sulu sepken havada ıslak zeminde seyri sırasında geldiği olay yerinde direksiyon hakimiyetine gerekli önem ve özeni göstermediği, hızını yol hava ve zemin durumuna göre ayarlamadığı, sevk ve idare hatasıyla direksiyon hakimiyetini kaybetmesi akabinde aracının seyrine göre yolun sağından yol dışı kalıp şarampole girip devrilip takla atmasıyla meydana gelen olayda yüzde 75 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Deliller değerlendirilmiştir.

Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, sigorta poliçesi, bilirkişi kurulu raporu, BAM ilamı ve tüm dosya içeriğine göre; davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ... plaka sayılı aracın tek taraflı trafik kazası nedeniyle davacıların eşi ve babası olan davacıların destekten yoksun kaldığı,

BAM ilamı öncesinde dosyada aksine bir belge olmadığından müteveffanın asgari ücret düzeyindeki gelir durumu, TRH 2010 yaşam tablosu (progresif rant yöntemi), müteveffanın davacılara muhtemel destek süresi, Yargıtay içtihatları ve kazadaki kusur oranları dikkate alınarak düzenlenen aktüer bilirkişi raporu ile dava dilekçesi ve talep arttırım dilekçesinde belirtilen miktarlara göre müteveffanın eşi davacı ...'ın 165.837,71-TL, müteveffanın çocukları davacı ...'nin 28.844,66-TL, davacı...

Kura Ali'nin 23.023,12-TL, davacı ...'nin 18.932,15-TL, davacı ...'nin 18.812,08-TL olmak üzere toplam 255.449,72-TL destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminat talep hakkı bulunduğunun tespit edildiği ve buna göre mahkememizce davanın kabulüne dair hüküm kurulduğu, yukarıda belirtilen BAM ilamındaki eksikliklerin giderilmesi sonucu eldeki dosya değerlendirildiğinde kazanın meydana gelmesinde ... plakalı minibüste istiap haddi fazlası 12 yolcu bulunmasının etkisinin bulunmadığının tespit edildiği, buna bağlı olarak davalının müterafik kusur indirim yapılması savunmasının yerinde olmadığı,

sadece davalının istinaf isteminde bulunması nedeniyle usuli kazanılmış haklar gözetilerek dosyada mevcut veriler doğrultusunda önceki kararın değiştirilmesini gerektirir bir neden bulunmadığı, davalıya dava öncesi yapılan başvuru gereği 24/01/2018 tarihinde davalının temerrüde düşmüş kabul edileceği, sigortalı aracın cinsi ve kullanım amacı gereği yolcu taşımacılığı yaptığı ve ticari faaliyet içinde olduğu görüldüğünden kabul olunan tutara temerrüt tarihinden itibaren geçerli olmak üzere avans faizi işletileceği anlaşılmış olup, davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.