Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/270 K.2025/192

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/270 Esas - 2025/192

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C. ...

ON İKİNCİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO : 2024/270

KARAR NO : 2025/192

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 30/04/2015

KARAR TARİHİ : 28/03/2025

G. KARAR YAZIM TARİHİ : 21/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak( Eser Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketler ile davalı arasında belirtilen hidroelektrik santrallerine ilişkin kati ve uygulama projelerinin hazırlanması hususunda sözleşme ve 12.08.2008 tarihli ek sözleşme akdedildiğini, 7 numaralı hakedişin davalı tarafça onaylandığını, KDV dahil 73.160 USD alacağın 36.816 USD'sinin ödendiğini, bakiyesinin ödenmediğini, yine 8 numaralı hakedişin düzenlenerek gönderildiğini, davalının cevap vermediğini, hakedişlerin tahsili için ...

18. İcra Müdürlüğü'nün 2013/14802 E. ve 15.İcra Müdürlüğünün 2012/16107 E. sayılı icra takiplerinin başlatıldığını, takiplerin itiraz sonucu durduğunu, itirazların iptali için 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2014/610 ve 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/838 esas sayılı davalarının açıldığını, davaların 2014/610 esas sayılı dosyada birleştirildiğini ve mahkemece ortak girişimin iki şirketten oluştuğu, icra takiplerinin ise, şirketlerin birisi tarafından başlatıldığı ve her iki şirketin birlikte hareket etmesi gerektiğinden icra takiplerinin geçerli olmadığı gerekçesiyle davaların reddine karar verildiğini,

müvekkili şirketlere yüklenebilecek proje hatası bulunmadığını, aksinin kabulü halinde ise, projelerin tesliminden itibaren 3 yıl geçtiğini, geçici kabulün yapıldığını, 08.04.2011 tarihinde elektrik üretilmeye başlandığını, müvekkili şirketlerin 7 ve 8 numaralı hakedişler nedeniyle alacaklı olduklarını öne sürerek 139.712 USD'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle tahsiline karar verilmesini dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin Elektrik Piyasası Kanunu çerçevesinde 3 adet HES'den oluşan ... Hidroelektrik Santrali kurulması ve işletilmesini üstlendiğini, santralin kesin ve uygulama projelerinin hazırlanması konusunda davacılarla sözleşme yapıldığını, projelerin müvekkiline teslim edildiğini, ancak projelerde tasarım hataları bulunduğunu, hatalı tasarımlar nedeniyle ek imalatlar yapıldığını ve maliyet artışları meydana geldiğini,

tasarım hatalarının 1. HES yükleme havuzu taşkın savağı ve kanalı perde yükseltmesi ile 2. HES yükleme havuzu taşkın savağı ilave uygulamaları ve iletim kanalı - yükleme havuzu birleşiminde su taşması olmak üzere 4 başlık altında toplanabileceğini belirterek cevap dilekçesinde 4 başlığa ilişkin teknik hususları ayrıntılı olarak açıklamak suretiyle tasarım hataları nedeniyle imalatlar ve buna bağlı olarak ek maliyetler gerçekleştiğini, projelerdeki hataların bir kısmının 2012/355 D.İş sayılı dosyada belirlendiğini,

delil tespit dosyasındaki bilirkişi raporunda 1. HES iletim kanalı ve yükleme havuzu taşkın savak kanalı tasarım hatalarının belirlendiğini, davacıların tahsilini talep ettikleri hakedişler içerisinde tasarım hatalarını düzeltmeye yönelik hazırladıkları projelerin pafta bedellerini de talep ettiklerini, oysa kendi kusurlarından kaynaklı proje hatalarının sözleşmenin 6. maddesinde de belirtildiği üzere bila bedel düzeltilmesi gerektiği, edimlerini sözleşmeye uygun olarak yerine getirmediklerini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER, DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesi kapsamında ödenmeyen hak ediş bedellerinin ödenmesi istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Davacı tarafından, davalıya verilen proje hizmetine ilişkin 7 ve 8 numaralı hakediş bedellerinin ödenmediğinden bahisle tahsili istemine karşılık, davalı tarafın ise ; yapılan projelerdeki tasarım hataları nedeniyle ilave maliyet oluştuğu ve kendilerinini zarara uğradığından bu zararlarının mahsubu talebi noktasında toplandığı görülmektedir.

Mahkememizce taraf delilleri toplanarak yapılan yargılama neticesinde 20/10/2021 tarih ve 2015/228 E, 2021/754 K. sayılı ilamıyla. "Mahkememizce de itibar olunan bilirkişi hesaplamaları ve kabulleri ışığında sonuç olarak; ...

1 HES iletim kanalı tasarımının yanlış projelendirildiği ve Davalı tarafça 50 cm yükseltilerek hatanın giderildiği ancak ek maliyet oluştuğu, yükleme havuzu taşkın savak kanalının tasarımının uygulama öncesinde yanlış projelendirildiği, buna göre imalatın gerçekleştirildiği ancak sonrasında projeci tarafından kanalın 1 m yükseltilmesine ilişkin revize proje hazırladığı, ancak davalı tarafın bu değişikliklerden dolayı ek maliyetler ile karşılaştığı, ...

2 HES de yerinde bir tespitin yapılmadığı ancak yükleme havuzu yan savak kanalında proje eksikliklerin giderildiği, iletim kanalı yükleme havuzu birleşiminde su taşması nedeniyle oluşan eksikliğin yine projeci tarafından hazırlanan revize projeler ile havuz duvarlarının yükseltilmesi ile giderildiği ancak bu işlemlerden dolayı zarara uğratıldığı,

davalı tarafından belirtilmekle birlikte bildirilen davanın açılan davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği ve bu yönden önümüzde bir dava bulunmamakla, dava konusu yönünden taleplerin incelenmesi gerektiği kanaatine varılmış, itibar olunan bilirkişi hesaplamaları ışığında, davacının davalı ile davacı ortak girişim arasında akdedilen “...

HES Kati Ve Uygulama Projeleri Mühendislik Hizmetleri Sözleşmesi” uyarınca 7 nolu hakedişden KDV dâhil 103.368 USD ve 8 nolu hakedişten 36.344 USD olmak üzere toplam 139.712,00 USD hakkediş alacağının temerrüt tarihinden itibaren ticari faiziyle davalıdan tahsilini talep ettiği, 7 no'lu hakkedişten KDV dâhil 103.368 USD ödemenin eksik yapıldığının anlaşıldığı,

davacının talep kapsamı içindeki 8 nolu hakedişte yer alan 7.400,00 USD'nin anahtar teslim iş kapsamında düzeltilmesi gereken proje olarak nitelendirilmesi sebebiyle, bu bedele projelerin hatalı olması ve masrafına kendisi katlanması gerektiğinden davalıdan talep edemeyeceği anlaşılmakla, davacının alacağının 8 nolu hakkedişten 36.344,00 -7.400,00 USD =28.944,00 USD alacağı bulunduğu, toplam 132.312,00 USD'nin davalıdan temerrüt tarihleri dikkate alınarak faizi ile tahsiline karar vermek gerektiği, gerekçesiyle.

"1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile, 28.944,00USD'nin 31/10/2013 tarihinden itibaren işleyecek, 103.368,00USD'nin 22/11/2012 tarihinden itibaren işleyecek, 3095 Sayılı Yasanın 4/A maddesi uyarınca kamu bankalarınca 1 yıllık döviz mevduatına uygulanan en yüksek mevduat faiz olanı ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE" karar verilmiştir.

İş bu kararın davalı vekili tarafından istinafı üzerine , ... BAM 27. HD nin 21/03/2024 tarih ve 2022/265E., 2024/222K.sayılı ilamıyla;"Davalı vekili cevap dilekçesi ve yargılama aşamasında sunduğu dilekçelerinde davacılar tarafından yapılan projelerdeki tasarım hataları nedeniyle ilave maliyet oluştuğunu, zarara uğradığını savunmuş olmakla, bu savunma mahsup niteliğinde olup; bu kapsamda davalı tarafın buna dair delilleri ile açmış olduğu ...

9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/166 esas sayılı dava dosyasındaki delilleri de değerlendirilmek suretiyle davacılar tarafından talep edilen iş bedelinden mahsubu gereken bir miktar bulunup bulunmadığı hususunda bilirkişi heyetinden ek rapor alınarak, sonucuna göre bir karar vermek gerekirken, eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesisi dosya kapsamına, usul ve yasaya uygun bulunmadığı ...." gerekçesi ile kararımız kaldırılarak dosyamız geri çevrilmiştir.

BAM kararı doğrultusunda, davacılar tarafından yapılan projelerdeki tasarım hataları nedeniyle ilave maliyet oluştuğu ve bu nedenle davalının zarara uğradığını yönündeki cevap ve iddiaları ile ilgili olarak; ...

9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/166 esas sayılı dosyası kapsamında bildirdiği delilleri celp edilerek önceki heyetten alınan 02.09.2024 tarihli raporda; davalı tarafın projelerdeki tasarım hataları nedeniyle oluştuğu ileri sürülen ilave maliyete ve zarara ilişkin, ... 9.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2013/166 E.sayılı dava dosyasına davalı tarafça (o dosyanın davacısı) sunulan deliller incelenmiş, yapılan inceleme sonucuna "...

Bölge Adliye Mahkemesi 27.Hukuk Dairesi 21.03.2024 t., 2022/265 E., 2024/222 K. sayılı kaldırma kararı uyarınca," ... 9.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2013/166 E.sayılı dosyasındaki deliller de incelenmiş olup, davalının davacılar tarafından talep edilen iş bedelinden mahsubu gereken bir zararın bulunduğunu ispat edecek delile rastlanmadığı belirtilmiştir.

Davalı vekili, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/166 E sayılı dosya kapsamında, davacı ...Enerji Üretim A.Ş., Doğru –Barsu nun tasarımları sebebiyle ... Hes Projesinde eksik imalatlar yapıldığını ve maliyet artışları meydana geldiğini, müvekkili şirket tarafından 2012 yılında mahkeme yoluyla ve bilirkişi marifetiyle tespitler yaptırıldığı itiraz üzerine, Mahkememizce ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyası incelendiğinde, davalı delilerini, bu dosya ya bildirildiği ve de sunduğu, ancak fiziki olarak Mahkememize gönderilen ekte yer almadığı anlaşılmakla, delilerin dosyasına davalıca sunulması istenilmiştir.

... 9. Asliye Ticaret Mahkeme dosyasına sunulan deliller, özelikle bilirkişi raporu vs yineden dosyaya kazandırıldıktan sonra aynı heyetten alınan 12.02.2025 tarihli ek raporda; ".. ... 1 HES Yükleme Havuzu Taşkın Savağı ve Kanalı Perde Yükseltilmesi işinde.

Başlangıçta uygulama projesinin hatalı olarak projelendirildiği, uygulama sonrasında belirlenen problemler nedeniyle projeci tarafından revize edilerek 1 m yükseltildiğinin görüldüğü, revize projenin hazırlanması nedeniyle davacı tarafın bir eksikliği bulunmamakla birlikte davalıya ilave ek maliyet oluştuğu, bundan dolayıda zarara uğraması nedeniyle ...

9. Asliye ticaret Mahkeemesi nin 2013/166 E sayılı dosyası ile dava açıldığı görülmekte olup oluşan ek maliyetlerin söz konusu dava kapsamında talebinin yerinde olabileceği ve bu kapsamda yapılan harcama bedeli davacı ...Enerji tarafından 331.159,47 TL olduğu ifade edilmiş, bu kez sunulan belgelerden.

Söz konusu imalatın yapımı için Taseli İnşaat ile anlaşıldığı, anlaşma tutarının KDV hariç (86.220 + 18.000) = 104.220,00 EURO, TL bazında karşılığı 211.066,56 + 44.064,00 = 255.130,56 TL olduğu, ...

1 HES İletim Kanalı Perde Yükseltilmesi işinde, başlangıçta uygulama projesinin hatalı olarak projelendirildiği, uygulama sonrasında belirlenen problemler nedeniyle davalı tarafından revize edilerek 50 cm yükseltildiğinin görüldüğü, davalı taraf davacı tarafa konuya ilişkin revize proje talebinde bulunmadığı, ancak ilave masraflar ile kanalın 50 cm yükseltildiği, davacı tarafın 7 ve 8 nolu hakkedişte bu imalatlara ilişkin bir talebi bulunmadığı, hatalı projelendirme nedeniyle ... .... ....

E sayılı dosyası ile dava açıldığı görülmekte olup oluşan ek maliyetlerin söz konusu dava kapsamında talebinin yerinde olabileceği ve bu kapsamda yapılan harcama bedelinin ...tarafından 127.100,16 TL olduğu ifade edilmiştir. Söz konusu imalatın yapımı için Taseli İnşaat ile anlaşıldığı anlaşma tutarının KDV hariç 40.000 EURO , TL bazında karşılığı 97.200,00 TL olduğunu, yine ... .... ....

Yükleme Havuzu Taşkın Savağı İlave Uygulamaları işinden; başlangıçta uygulama projesinin yeterli olmadığı belirlendiğinden projeciye ilave projeler hazırlatıldığı, konuya ilişkin yerinde bir tespit bulunmadığı, Ancak ilave projeler ile birlikte eksikliklerin projeci firma tarafından tamamlandığının anlaşıldığı, Davalı taraf Davacı tarafa konuya ilişkin ayrıca ilave revize proje talebinde bulunmadığı, hatalı projelendirme nedeniyle davalı tarafa ilave ek maliyet oluştuğu ispatlaması durumunda, ... .... ....

E sayılı dosyası ile açılan davada değerlendirileceğinden bu hususta ayrıca bir değerlendirme yapılamayacağı” belirtilmiş ve bu kapsamda yapılan harcama bedeli Davacı ...Enerji tarafından 95.325,12 TL olduğu ifade edilmiştir. Söz konusu imalatın yapımı için Taseli İnşaat ile anlaşıldığı anlaşma tutarının KDV hariç 30.000 EURO, TL bazında karşılığı 73.440,00 TL olduğu anlaşılmaktadır.

Talep edilen ve hakkediş ve faturalar ile tevsik edilen imalat tutarı toplamı KDV hariç;255.130,56TL + 97.200,00TL + 73.440,00TL= 425.770,56 TL olduğu, Projesinde yaptığımız incelemede yükseltilmesi gereken kot esas alınarak mükerrer talep edilen beton miktarının tutarının düşülerek geriye kalan tutarın talep edilebileceği ve bu kapsamda projenin gereği gibi yapılmış olsa idi ilave edilmesi gereken beton miktarı 543,00 m3 olup, bu beton miktarının o günkü piyasa rayiçleri ile olan tutarın: 81,60TL/m3 x543,00=44.308,80TLolduğu hesaplanmıştır.

Bu durumda talep edilebilecek tutar;425.770,56-44.308,80=381.461,76TLdir. Hesaplama yapılırken ek ilave donatılar kullanıldığından donatı ile ilgili ayrıca bir değerlendirme yapılmamıştır. Sonuç olarak proje yetersizliğinden kaynaklı ilave maliyet tutarı KDV hariç 381.461,76 TL olarak hesaplanmıştır.

Tüm dosya kapsamı, dava, cevap, taraflar arasındaki sözleşme ile davalının proje hataları nedeniyle uğranılan zararlar ilişkin olarak ... 9. Asliye ticaret Mahkemesi nin 2013/166 E sayılı dosyası bilgi ve belgeler ile dosyamızda BAM kararı öncesi ve sonrası alınan bilirkişi heyet raporları birlikte değerlendirildiğinde; davalı ile davacı ortak girişim arasında akdedilen “...

HES Kati Ve Uygulama Projeleri Mühendislik Hizmetleri Sözleşmesi” uyarınca, davacılara 7 nolu hakedişden KDV dâhil 103.368 USD ödemenin eksik yapıldığı, yine 8 nolu hakedişte yer alan 7.400,00 USD'nin, anahtar teslim iş kapsamında düzeltilmesi gereken proje olarak nitelendirilmesi sebebiyle, bu bedele projelerin hatalı olması ve masrafına kendisi katlanması gerektiğinden, davalıdan talep edemeyeceği nazara alınarak 8 nolu hakkedişten (36.344,00- 7.400,00 USD=) 28.944,00 USD olmak üzere toplam 132.312,00 USD davacıların bakiye alacağı olduğu anlaşılmıştır.

Ancak BAM kararında da belirtildiği gibi davalının, davacılar tarafından yapılan projelerdeki tasarım hataları nedeniyle ilave maliyet oluştuğu ve kendilerinin de zarara uğradığından bahisle, bu zararlarının mahsubu talebi nedeniyle vede bu maliyetlerin tahsili amacıyla davacılar aleyhinde ...

9.Asliye ticaret Mahkemesi nin 2013/166 E sayılı dosyası açılan ancak takipsizlik nedeniyle açılmamış sayılan dosyada bulunan deliler celp edilerek yapılan incelemede, proje hataları nedeniyle davalının yaptırmak zorunda kaldığı işlerin maliyetlerini sözleşmenin USD üzerinde düzenlendiği ve bakiye alacağında davacılar tarafında USD olarak talep ettikleri nazara alındığında; ... 1 HES Yükleme Havuzu Taşkın Savağı ve Kanalı Perde Yükseltilmesi işinde 104.220,00 EURO ve ...

1 HES İletim Kanalı Perde Yükseltilmesi işinde KDV hariç 40.000 EURO ve ... 2 HES Yükleme Havuzu Taşkın Savağı İlave Uygulamaları işinden KDV hariç 30.000 EURO olduğu ve bundan projenin gereği gibi yapılmış olsa dahi ilave edilmesi gereken beton miktarı hesaplaması nedeniyle bu beton miktarının o günkü piyasa rayiç değeri 44.308,80 TL nin mahsubu neticesinde yapılan hesaplamada;

davacı alacağının toplam 132.312,00 USD olduğu halde, davalının takas mahsup konusu ettiği, davacının proje hatası nedeniyle verdiği zarar miktarının (104.220,00 + 40.000 +30.000 =) 174.220,00 EURO - 44.308,80 TL olduğu ve davacı alacağının, davalıya verdiği zarar bedelinden mahsubu neticesinde talep edebileceği bir miktarın bulunmadığı anlaşılmakla, davanın reddi yönünde aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.