Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/727 K.2024/639

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin eski yetkilisi ve tam hissedarı olduğu dava dışı ...Yapı ve İnşaat Malz. ve Cam San.Tic.Ltd.Şti. ile davalı arasında ...Yenimahalle 4.Noterliğinin 14/09/2010 tarih ve 18480 yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ve ...36.

Noterliğinin 18/03/2013 tarih ve 05660 yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Ek Sözleşme imzalandığını, sözleşme devam ettiği sırada muhatap tarafından ...2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/26 D.iş sayılı dosyasında delil tespiti yaptırıldığını, bu dosyaya göre yüklenici dava dışı ...Yapı ve İnşaat Malz.

Ve Cam San.Tic.Ltd.Şti. tarafından görülen inşaatın fiziki seviyesinin %2 olduğu, yapı denetim bedelinin %10 seviyesinde ödemesinin yapıldığını, parasal seviyesinin ise %5 dolaylarında olacağının tespit edildiğini, davalının delil tespit dosyasını gerekçe göstererek ...4. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2015/177 esas sayılı dosyasında sözleşmenin feshi davası açtığını, bu davanın yargılaması devam ederken davalı tarafından dava dışı yüklenici ... ...Ltd.Şti. İle ...56.

Noterliği'nin 02/09/2014 tarih ve 16439 yevmiye sayılı kat karşılığı inşaat yapım sözleşmesinin imzalandığı ve ...12. Noterliğinin 05/08/2019 tarih ve 26141 yevmiye sayılı fesihname düzenlenerek bu sözleşmenin fesih edildiğini, davalının bu kez aynı noterlikte dava dışı yüklenici ... ... A.Ş. İle ...12.Noterliğinin 05/08/2019 tarih ve 26143 yevmiye sayılı kat karşılığı inşaat yapım sözleşmesi imzalandığını, davalının ...9.

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/19 d.iş sayılı dosyasında tekrardan delil tespiti yaptırdığını ve bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere 12/04/2019 tarihi itibariyle inşaatın fiziki gerçekleşme seviyesinin %7.68 olduğunu, davalının sözleşmenin nisbiliği ilkesi gereğince ... ... Ltd. Şti, ... .... A.Ş. Ve Atik Akdağ isimli kişi ile imzaladığı sözleşme, protokol ve sair ikili ilişkilerin müvekkiline karşı ileri sürülmesinin hukuken mümkün olmadığını, davalı tarafından ...4.

Asliye Hukuk Mahkemesi 2015/177 esas sayılı dosyasında sözleşmesinin feshi davasının mahkemece kabul edildiği ancak temyiz incelemesinden sonra karar müvekkili lehine bozulduğunu ve ...4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/208 esas sayılı dosyasına kaydı yapılarak davanın reddedildiğini, reddedilen davanın kararı gereğince davalı ve dava dışı ...Yapı ve İnşaat Malz. ve Cam San.Tic.Ltd.Şti. arasında 26/11/2020 tarihinde sözleşme imzalandığını ve ...3.

Noterliğinin 23/12/2020 tarih ve 17470 yevmiye numarası ile tasdik edildiğini, dava dışı yüklenici tarafından inşaata başlandığını, yüklenici ... ve Moderon firmalarının alacağını temlik alan Atik Akdağ'ın davalıya karşı ...5.

Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/226 esas sayılı davasını açtığını, dosyada alınan bilirkişi raporunda ... ve ... firmalarının birlikte yaptıkları imalat oranının seviyesinin yüzde 7,68 ve imalat bedelleri toplamının ise 7.596.525,49-TL olduğunun belirtildiği, davacının yüklenici ...Yapı ve İnşaat Malz. ve Cam San.Tic.Ltd.Şti. nezdindeki tüm hisselerinin devrettiği ancak 27/09/2023 tarihli sözleşmeye göre bahse konu yapılan sözleşmelerden kaynaklı dava ve talep hakkının davacıya devredildiği,

davacının bu davadaki hak ve taleplerini temin için davalıya noter marifetiyle ihtarname çektiği ancak cevabi noter ihtarnamesinde davalının taleplerini reddettiğini belirtilerek tüm bu nedenler ile ve fazlaya ilişkin talep haklarının saklı kalması kaydıyla müvekkilinin ...Yenimahalle 4. Noterliğinin 14/09/2010 tarih ve 18480 yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ile ...36.

Noterliğinin 18/03/2013 tarih ve 05660 yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Ek Sözleşmeye bağlı; ...3. Noterliğinin 23/12/2020 tarih ve 17470 yevmiye sayısı ile onanan 26/11/2020 tarihli protokolden kaynaklı borcunun tespiti ve depo kararı verilmesini, hakedişi yapılan ancak 29/05/2023 tarihli protokol kapsamında teminaten tutulan 18 adet tapunun serbest bırakılmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava dilekçesi davalıya usulüne uygun tebliğ edilmiş olup, dava şartı noksanlığı sebebiyle dosya üzerinden karar verildiğinden başkaca bir inceleme yapılmamıştır.

Dava, davacının davalıya borçlu olduğu miktarın tespiti (olumsuz tespit davası) istemlidir.

Öncelikle mahkememizce 6102 s. TKK 4, 5 maddeleri uyarınca öncelikle uyuşmazlık konusunun ticari dava niteliğinde olup olmadığı ve Asliye Ticaret Mahkemesinin bu davaya görevli olup olmadığının mahkemece tespit edilmesi gerekir.

6102 s. TTK m. 5/1'de yapılan düzenlemede, kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Bu hükme göre ticaret mahkemelerinin görev alanı ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleridir. Ticari faaliyetleri ilgilendiren bütün davalar ticari dava değildir. Ticaret mahkemeleri ayrı bir yargı kolu oluşturmayıp, asliye hukuk mahkemelerine göre ihtisas mahkemeleridir. Bu nedenle kanun koyucu yapılan düzenleme ile ticari işlerle ilgili bütün davaları değil sadece uzmanlık gerektiren ve kanunda açıkça gösterilen hususlardan kaynaklanan uyuşmazlıklarda ticaret mahkemesinin görevli olacağını kabul etmiştir.

Ticari davalar; mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletme ile ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grupta toplanmaktadır. Doktrindeki yerleşik uygulama bu yöndedir.

6102 s. TTK 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerinde görülerek karara bağlanır. Aynı düzenleme uyarınca, Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişki, mülga 6762 s. TTK'dan farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 s. HMK m. 1 uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve temyiz incelemesi aşamasında Yargıtay’ca re'sen incelenir.

Bu kuralın tek istisnası, 6102 s. TTK m. 5/4'de düzenlenmiş olup, buna göre, yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemeleri'ne açılan ticari davalarda görev kuralına dayanılmamış olması, Asliye Ticaret Mahkemesi'ne görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyecektir.

Bu nedenle yargı çevresinde Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesi'ne genel mahkeme sıfatıyla dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerekir. Buna karşılık, kanun aksi durumu düzenlememiş olduğundan, Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ticari olmayan bir davayı Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla görmüş olması açıkça bozmayı gerektiren bir usule aykırılık hali oluşturur.

Mahkemelerin görevi, ancak kanunla (6100 s. HMK m.1) düzenlenir. Görev ilişkin kurallar kamu düzenindendir. Bu nedenle yargılamanın her aşamasında mahkeme tarafından re’sen nazara alınması gerekir (HMK 20,114,115). Görev konusunda taraflar için kazanılmış hak doğmaz ve yeni bir Kanunla kabul edilen görev kuralları kanunda aksine düzenleme yapılmadığı sürece geçmişe de etkilidir (Bkz. YHGK 14.04.2004 tarih 2004/19-218 Esas 2004/221 sayılı kararı).

Dosya içerisinde toplanan tüm deliller ve diğer belgelerin incelenmesinde; davanın dava dışı ...Yapı ve İnş. Malz. ve Cam. San. Tic. Ltd. Şti ile davalı arasında noterde yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmelerinden kaynaklı dava dışı şirketin uhdesinde bulunan alacak ve borçların 27/09/2023 tarihli sözleşme ile davacıya devredildiğinden bahisle açılan olumsuz tespit davası niteliğinde olduğu, bahse konu taraflar (...Yapı ve İnş. Malz. ve Cam. San. Tic. Ltd.

Şti ile davalı) arasında noterde yapılan inşaat sözleşmeleri bağımsız mahiyette olup kendi başına hüküm ifade edeceği, davalı ile dava dışı alacağı devreden arasında bir hukuki ilişki bulunsa da eldeki davada taraflar arasındaki hukuki ilişkinin TTK'nın 11. maddesinde tanımlanan ticari işletme ile ilgili olmadığı, vergi dairesi ve ticaret odasına yazılan yazı cevaplarına göre davacının aynı yasanın 12. maddesinde tanımlanan tacir sıfatına sahip olmadığı, diğer bir deyişle açılan davanın TTK'nın 4. maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan ve ticari işletme ile ilgili nispi ticari davalardan olmadığı (Bkz.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2017/11-2630 Esas 2019/328 Karar ve 21/03/2019 tarihli içtihatı), temlik alan davacının tacir olmaması sebebiyle davanın nispi ticari dava olmadığı ve temlik sözleşmesinden kaynaklı borcun tespiti isteminin mutlak ticari dava teşkil etmediği (temlik alan tacir olmadığından Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu hakkında bkz. ...BAM 13. HD.'nin 2022/121 esas ve 2022/135 karar sayılı;

aynı dairenin 2024/760 esas ve 2024/768 karar sayılı ilamları) bu nedenle davaya bakma görevinin mahkememizin görev alanına girmediği ve davaya genel görevli Asliye Hukuk Mahkemelerinde bakılacağı anlaşıldığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır