Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/514 K.2024/838

Av. ... DAVALI : 1- ... ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALILAR

2- ... - ... 3- ... - ...

DAVA

Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 20/07/2023

KARAR TARİHİ : 27/11/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 27.12.2024

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı sürücü ...'in 02.11.2022 tarihinde sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla kırmızı ışıkta duran müvekkile ait ... plakalı araca arkadan çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının oluştuğunu, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün tamamen kusurlu olduğunu, işletenin ... olduğunu, bu aracın ZMMS sigortasının davalı sigorta şirketi tarafından düzenlendiği,

ekspertiz raporuna göre müvekkile ait araçta 38.446,64 TL hasar meydana geldiğini, müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, davalı sigorta şirketince müvekkile 14.415,36 TL ödeme yapıldığını, ancak yapılan bu ödemenin müvekkilinin aracında meydana gelen hasarı karşılamaya yetmediğini, davalı şirkete 02.06.2023'de başvuru yapıldığını, ancak bakiye ödeme yapılmadığını ileri sürüp 02.11.2022 tarihli kaza nedeniyle müvekkilinin ... plakalı aracında meydana gelen,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 50,00 TL değer kaybı tazminatı ile 50,00 TL hasar bedelinin müştereken ve müteselsilen sorumluluk gereğince kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan ( davalı sigorta şirketi bakımından poliçe teminat limitleri dahilinde) tahsiline,

02.11.2022 tarihli kaza nedeniyle müvekkil aracından mahrum kalması nedeniyle oluşan şimdilik 50,00 TL araçtan mahrum kalma tazminatının müştereken ve müteselsilen sorumluluk gereğince kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı araç sürücüsü ... ile diğer davalı araç sahibi ...'den tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekilinin 02/10/2024 tarihli dava değer arttırım dilekçesiyle davasını ıslah ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle. Yetki itirazında bulunarak, yetkili mahkemenin ...

Mahkemeleri olduğunu, ZMMS poliçe limitinin 100.000,00 TL olduğunu, başvuranın aracın da 14.415,00 TL değer kaybı hesaplandığını ve bu tutarın 18.01.2023 tarihinde davacıya ödendiğini, müvekkil şirketin poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu yerine getirdiğini, yine davacının başvurusu üzerine davacının aracının onarımı için toplam 38.446,64 TL maddi hasar ödemesi yapıldığını, davacının dava açmadan önce usulüne uygun başvuruda bulunmadığını, davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, araç mahrumiyeti/ gelir kaybı tazminatı poliçe teminatı kapsamında olmadığını, davacı tarafça fatura ibraz edilmediğinden KDV talebinin haksız olduğunu,

davacı adına tazminata hükmedilecek olması durumunda iskonto dahil hesaplamanın dikkate alınması gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı olacağını bildirip davanın reddini savunmuştur.

Davalı şahıslar usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap vermemişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle değer kaybı tazminatı, hasar bedeli ve araçtan mahrum kalma tazminatı istemine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmış; Kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, poliçe, hasar dosyası, sahiplik belgesi ve ... plakalı aracın tramer kaydı getirtilmiş, bilirkişi kök ve ek raporu dosya içerisine alınmıştır. ZMMS Poliçesinin incelenmesinde; ... plaka sayılı hususi aracın ... (...) adına kayıtlı iken kaza tarihini de kapsayacak şekilde 18.06.2022/18.06.2023 tarihleri arasında davalı ...'da ZMMS poliçesi ile teminat altında olduğu, poliçe limitinin 50.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih ve ...sayılı kararı ile 2918 sayılı Kanunu'nun 90. maddesindeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu davacının zararının ve zararın kapsamının öncelikle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenmesi gerekir.

Bu Kanun'larda açıkça düzenlenmiş hususlarda, Genel Şartlar ile Kanun'un kapsamını daraltan ya da genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartların, TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarılması nedeni ile, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda, bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile Genel Şartlar'ın hükümleri uygulanacaktır.

İşletenin sorumlu olduğu zararların belirlendiği 2918 sayılı KTK'nun 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesi,

aynı Kanun'un 91/1. maddesinde ise "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmü yer almaktadır.

2918 sayılı KTK'nun "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlıklı 92. maddesinde ZMMS kapsamı dışında kalan hususlar sayılmış olup, bu haller dışında sigortacı, sigortalı aracın sebep olduğu zararlardan sigorta sözleşmesi kapsamında ve sigorta limiti ile sorumludur.

Değer kaybı tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede;

Meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur. (...Dairesinin 01/04/2010 tarih ve ... 05/04/2010 tarih ve ... sayılı kararları).

Bu durumda, değer kaybının ZMMS Genel Şartlar'ına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, Genel Şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamaları dikkate alınarak kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir.

Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn. ... dairesinin 25/03/2022 tarih ve ... sayılı ilamı).

Araç mahrumiyet tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede;

ZMMS, kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre, davalı trafik sigortacısı sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğundan ve bu zarar ZMMS Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan araç mahrumiyet zararı (kazanç kaybı) trafik sigortası teminatı dışında kalır. Bu nedenle araç mahrumiyet zararından sadece kazaya neden olan aracın sürücüsü ve işleteni sorumludur.

Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuştur.

Makine Mühendisi ...'dan aldırılan 05/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Dava konusu ... plakalı araçta; 40.509,00 TL gerçek hasar, 10.000,00 TL değer kaybı, 1.000,00 TL araç mahrumiyet zararı hesaplanmıştır.

Davalı ... A.Ş tarafından hasar tazminatı ve değer kaybı ile ilgili 52.861,64 TL ödemede bulunduğundan davacı tarafın hasar ve değer kaybı ile ilgili davalılardan bir alacağının kalmadığı,

Davacı taraf 1.000,00 TL araç mahrumiyet zararının ... A.Ş dışında diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen talep hakkı olduğu, görüş ve kanaatine varıldığı," bildirilmiştir.

Makine Mühendisi ...'dan aldırılan 16/07/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; " Dava konusu ... plakalı araçta; 39.556,00 TL gerçek hasar, 10.000,00 TL değer kaybı, 1.000,00 TL araç mahrumiyet zararı hesaplanmıştır.

Davalı ... A.Ş tarafından hasar tazminatı ile ilgili toplam 38.446,64 TL ödendiği hesaplanarak davalı sigorta şirketinin 1.109,36 TL hasar alacağının kaldığı hesaplanmıştır.

Davacı tarafın araç mahrumiyet zararının 1.000,00 TL olduğu hesaplanmıştır.

Dava konusu araçta 10.000,00 TL değer kaybı hesaplanmış olup, davalı Sigorta tarafından 14.415,00 TL ödendiği anlaşıldığından davacı tarafın değer kaybı ile ilgili alacağının kalmadığı hesaplandığı." bildirmiştir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde.

Mahkememizce dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli görülerek benimsenen 16/07/2024 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 02/11/2022 tarihinde davalı ...'e ait, davalı ... yönetimindeki, davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın, davacıya ait ... plakalı araca arkadan çarpması suretiyle meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'in kazada %100 oranında kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün herhangi bir kural ihlalinin olmaması nedeniyle kusursuz olduğu,

... plakalı davacı aracında kaza tarihi itibariyle piyasa koşullarına göre 10.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği, davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 18/01/2023 tarihinde 14.415,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığından davacının bakiye değer kaybı zararının kalmadığı, davacının aracındaki toplam hasar bedeli 39.556,00-TL olup davalı sigorta şirketinin davacıya 38.446,64-TL hasar tazminatı ödediği, davacının bakiye 1.109,36-TL basar tazminatı isteyebileceği, aracının tamir süresine göre davacının 1.000,00 TL araç yoksunluk zararının bulunduğu,

davalı sigorta şirketinin poliçe limiti dahilinde bakiye 1.109,36-TL hasar bedelinden sürücü ve işleten olan davalı şahıslar ile birlikte sorumlu oldukları, araç mahrumiyet zararından ise yalnızca sürücü ve işleten şahısların sorumlu olduğu anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı