Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/566 K.2024/987

2- ... 3- ... 4- ..... 5- ...

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/08/2023

KARAR TARİHİ : 25/12/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 24.01.2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinden özetle. Davacı teşekkülün ... bünyesinde bakım, çevre düzenlemesi, temizlik gibi işlerin gördürülmesi işinin hizmet alım yoluyla yüklenici firmalara verildiğini, davalı şirketler bünyesinde 02.09.2000-30.06.2009 tarihleri aralığında çalışan ...'a .....sayılı kesinleşen kararı uyarınca işçilik alacaklarına hükmedildiğini ve .....

Esas sayılı dosyasında 02.10.2014 tarihinde 23.000,00 TL 16.10.2014 tarihinde 851,06 TL olmak üzere 23.851,06 TL tutarında ödeme yapıldığını, icra dosyasına toplam 1.710,60 TL masraf ödemesi yapıldığını, müvekkil teşekkülün yaptığı toplam ödemenin 25.561,66 TL olduğunu ileri sürüp fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak şimdilik 23.851,06 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekilinin 23/07/2024 tarihli harçlandırılmış talep arttırım dilekçesiyle davasını ıslah ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalılara usulüne uygun tebligat yapıldığı halde cevap vermedikleri anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının sorumlulukları oranında davalı alt işverenlerden rücuen tahsili istemine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmıştır; ..... Esas sayılı dosyası, ..... sayılı dosyası, dava dışı işçinin hizmet döküm cetveli ve işçilik dosyası, taralar arasındaki sözleşmelerin ve teknik şarnamelerin geldiği ve gerekli bilirkişi incelemesi yaptırılarak dosya içerisine alındığı görülmüştür.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.

İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı ve ihbar tazminatının iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Mahkememizce Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı bilirkişisi ...'ten aldırılan 14.07.2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; "Davacı ...'ın işçilik alacaklarından ötürü icra dosyasına ve Mahkemeye ödemiş olduğu 25.560,96 TL'nin; ödeme yapılan işçinin davalı şirketlerdeki çalışma süresine göre oranlanması neticesi;

(02.09.2000-20.10.2003 arası) ... Şirketinden 9.081,29 TL

(21.10.2003-08.03.2005 arası) ... Şirketinden 4.008,78 TL, (14.11.2006-13.11.2007 arası) 2.897,44 TL ve (14.03.2009-30.06.2009 arası) 849,38 TL olmak üzere; toplam 7.755,60 TL,

(09.03.2005-09.03.2006 arası) ... Şirketinden 2.897,44 TL

(10.03.2006-13.11.2006 arası) ... Ltd. Şirketinden 1.968,67 TL

(14.11.2007-13.03.2009 arası) ... Şirketinden 3.857,96 TL olarak hesap edilmiş olduğu ve rücu edilebileceği değerlendirilmekle birlikte takdiri Sayın Mahkemeye ait bulunmaktadır. Saygılarımla" bildirilmiştir.

Davadaki uyuşmazlığa esas olmak üzere..... Dairesi'nin 7.3.2022 tarih, .....sayılı ilamında;''Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.'' ...Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.'' denmiştir.

Deliller değerlendirilmiştir.

Yukarıda belirtilen olgular ve tüm dosya kapsamı incelendiğinde, dava dışı işçinin eldeki davada taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden davalılar yanında çalıştığı dönemlerin dosyamız arasında bulunan ... kayıtlarına göre tespit olunduğu, bu çalışması karşılığı dava dışı işçiye işçilik alacakları için davacı tarafından ödemede bulunulduğu, yukarıda belirtilen Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçilerin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması,

işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında, davacı işverenin ödediği bedeli ve ferileri talep etme hakkı bulunduğunun kabulünün gerektiği, Yargıtay'ın yukarıda belirtilen son içtihatları dikkate alınarak davalıların ayrı ayrı sorumluluk miktarlarının tespit edildiği yargısal denetime elverişli şekilde hazırlanan bilirkişi raporuna mahkememizce itibar edildiği,

bu itibarla dava ve ıslah dilekçesi dikkate alınarak davacının davalılardan toplamda 25.560,96-TL talep edebileceği, davacının her bir ödeme tarihi itibarıyla davalıların temerrüde düştüğü, taraflar tacir olduğundan ödeme tarihlerinden itibaren talep gibi kabul olunan tutara avans faizi yürütülmesi gerektiği anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ..... · e-imzalı Hakim ..... · e-imzalı