Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/628 K.2025/858

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2025/628 Esas

KARAR NO : 2025/858

HAKİM :..... KATİP :.....

DAVACI : .... VEKİLİ : Av. ..... DAVALI : ..... VEKİLİ : Av. .....

DAVA

Sözleşmenin Uyarlanması ve Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/08/2025

KARAR TARİHİ : 21/11/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 15/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Sözleşmenin Uyarlanması Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı ile davalı müteahhit arasında imzalanan .... Noterliğinin 26/11/2018 tarih ...

Yevmiye Numaralı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine göre davacıya ait olan.....Parselde bulunan 1952,75 m2 karşılığında 4 daire 3 ofis (bir daire 160 m2, diğer üç daire 130 m2 ofislerden her biri brüt 70 m2 ) verilecektir, şeklinde sözleşme imzalandığını, Bu sözleşmede belirtilen 10. İşin Teslimi başlıklı maddede " Yüklenici daireleri fiili kullanıma hazır ederek yapı kullanım iznini 31.12.2022 tarihine kadar alacaktır.

İş bu sözleşmede bahsi geçen daire ve ofislerin belirtilen süre içinde teslim edilmemesi halinde yüklenici daire ve ofis başına aylık 400TL ödemeyi kabul ve taahhüt etmiştir." denildiğini, Davalı tarafından inşaat halen tamamlanmadığını, davacıya düşen dairelerin temeli dahi atılmadığını, günümüz ekonomik koşullarında ortaya çıkan gelişmeler, enflasyon, çevre rayiç kira bedellerinde ki artışlar ve ekonomik esaslar göz önünde bulundurulduğunda sözleşmede belirlenen bedel çok düşük kaldığını,

davacının yaşanan gecikmeden kaynaklı sözleşmeden doğan alacağına bir artış yapılması ve sözleşmenin ilgili maddesinin uyarlanması talebini davalıya sözlü olarak iletildiğini, taraflar arasında bir anlaşma sağlanamadığını belirterek davanın kabulü ile Davalı'nın 31.12.2022 tarihinden dava tarihine kadar 4 daire ve 3 iş yeri için ayrı ayrı her ay ödemesi gereken ancak ödememiş olduğu toplam 89.600,00 TL'nin her aya her daire ile ofis için ayrı ayrı işletilecek olan geçmiş ticari temerrüt faizi ile birlikte davalı'dan alınarak davacıya ödenmesine,

Dava konusu sözleşmede 10.maddesiyle belirlenen ancak günümüz ekonomik koşulları çerçevesinde yetersiz kalmış olan 400,00 TL gecikme tazminatı bedelinin, keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde tespit edilecek tutar üzerinden davacıya ait 3 ofis ve 4 daire için ayrı ayrı günümüz ekonomik koşullarının dikkate alınmasıyla birlikte söz konusu 10. maddenin bu doğrultuda dava tarihi itibariyle uyarlanmasına, Uyarlanacak maddede belirtilen gecikme tazminatının uyarlanmış olan bedeli üzerinden her yıl TÜFE oranında artışına karar verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı taleplerinin zamanaşımına uğradığını, Davaya Konu Sözleşme "Yürürlüğe Girmediğinden", sözleşmenin uyarlanması veya davalı yüklenicinin davacıya herhangi bir borcunun doğması mümkün olmadığını, somut davaya konu sözleşmenin .....olarak addedilemeyeceğini, zira, bu sözleşmede davacıya ait arsa üzerinde yapılması kararlaştırılan herhangi bir bina olmadığını, bunun yanında, davaya konu sözleşmenin "şarta bağlı" bir sözleşme olmakla, henüz "hüküm ifade etmediği" anlaşılacağını, davaya konu sözleşme henüz hiçbir hüküm ifade etmediğinden,

davacı, ne bu sözleşmenin uyarlanmasını, ne de bu sözleşmeye dayanarak davalıdan talepte bulunamayacağını, davaya konu sözleşmenin yürürlüğe girmemesinde ve sözleşmeye konu inşaatların yapılamamasında, davalıya atfedilemeyecek olan "objektif ifa imkansızlığı" söz konusu olduğunu, davaya konu sözleşme hukuken yürürlüğe girmediğinden ve sözleşmede belirtilen taşınmazların yapımı hukuken mümkün olmadığından, sözleşmenin uyarlanması veya davalının davacıya herhangi bir borcunun doğması mümkün olmadığını, davacının muaccel hale gelen herhangi bir alacağı bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava eser sözleşmesinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, sözleşmeden kaynaklanan alacak ve sözleşmenin uyarlanmasına ilişkindir.

6100 sayılı HMK'nın 1/(1) maddesinde "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir." hükmü düzenlenmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 114/(1)-c maddesine göre, görev hususu dava şartlarından olup aynı kanunun 115. maddesine göre dava şartlarının mevcut olup olmadığının mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılması ve gözetilmesi gerekmektedir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesi ile ilgili olması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunun veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Diğer taraftan 6102 sayılı TTK'nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri içinde ticari iş sayılması davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, 6102 sayılı TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar dışında, ticari davayı ticari iş esasına göre değil ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 Sayılı Kanununun 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı TTK 'nın 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleriyle diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunununda ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 6335 Sayılı kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil görev ilişkisidir

Eldeki dava dosyasının incelenmesinde, .... yazı cevabında, davacı ...'nun 07/12/2018-23/10/2019 tarihleri arasında gelir vergisi mükellefi oldğu ve 2. Sınıf tacir olarak işletme hesabına göre ticari defterler tuttuğu anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık TBK 470 vd maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, uyuşmazlık Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenmediği gibi, uyuşmazlığına Ticaret Mahkemelerinde bakılacağı yönünde bir düzenlemenin bulunmadığı, davacının tacir olmadığı da anlaşıldığından mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.