Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/755 K.2024/354

T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/755 Esas - 2024/354 T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET

MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/755 Esas

KARAR NO : 2024/354

DAVA

Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ : 07/03/2022

KARAR TARİHİ : 09/05/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 03/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin sigortalısı olan dava dışı ...Lojistik Anonim Şirketi ile davalı arasında 30/06/2019 tarihli "Kiralık Lokomotif ve Vagon Sözleşmesi" düzenlendiğini, sözleşme uyarınca ...şirketinin mülkiyeti davalıya ait olan lokomotif ve vagonları işletmek üzere kiraladığını, taraflar arasındaki kira ilişkisinin, lokomotif ve vagonların bakım ve onarımına dair hususların kira sözleşmesinde düzenlendiğini, dava dışı sigortalı ...şirketi tarafından işletilen trenin 21/02/2021 tarihinde Fevzipaşa Bahçe Ayran 1.2.

Yol ayrımında dray olduğunu, kazadan sonra davalı kurum tarafından hasar tespiti yapıldığını ve KDV dahil 2.578.856,84 TL'lik hasar oluştuğunun belirlendiğini, davalı, kazadan sonra herhangi bir kusur belirlemesi yapılmamışken bu hasardan dava dışı sigortalının sorumlu olduğundan bahisle zararın tazmin edilmesini istediğini ve sigortalı tarafından davalıya 17/09/2021 tarihinde 2.578.856,84 TL ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin de sigortalısına 2.578.856,84 TL ödeme yaparak bu kazadan kaynaklanan doğmuş ve doğacak her türlü dava ve alacak hakkını temlik aldığını,

müvekkili şirket tarafından temlik alınan alacak hakkı çerçevesinde yapılan incelemelerde, tren kazasında sigortalının kusurlu olmadığının, sigortalıya "trenin işletilmesi veya personel kusuru" gerekçe gösterilerek sorumluluk yüklenemeyeceğinın anlaşıldığını, dolayısıyla sigorta tarafından davalıya ödenen paranın taraflarına iadesi gerektiğini, kaza sonucunda oluşan hasardan bizatihi davalı şirketin sorumlu olduğunu belirterek fazlaya dair hak ve her türlü hukuksal talepleri saklı kalmak kaydıyla; müvekkili şirketin kazadan kaynaklanan doğmuş ve doğacak her türlü dava ve alacak hakkını temlik aldığı dikkate alınarak,

davalının sorumluluğunda bulunan ve yapısal bozukluktan ileri gelen dray olayında kusur belirlemesi yapılmadan sigortalı tarafından davalıya ödenen 2.578.856,84 TL'nin, ödemenin yapıldığı 17/09/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davaya konu uyuşmazlığın çözümünde Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu, müvekkili şirkete ödenmeyen bir meblağın müvekkili şirkete husumet yöneltilmek suretiyle istirdat talebine konu olabilmesinin mümkün olmadığını, bu sebeplerle davanın öncelikle usulden reddi gerektiğini, mahkeme aksi kanaatte olursa davanın esasına ilişkin olarak,

13/10/2017 tarihli Kiralık Lokomotif ve Vagon Sözleşmesi kapsamında 31756641421-3 numaralı vagonun revizyonu yaptırılmış halde 08.08.2018 tarihinde ...A.Ş.ye teslim edildiğini, söz konusu deray (demiryolu aracının raydan çıkması) hadisesinin, sözleşme hükümleri gereğince ...A.Ş.nin sorumluluğunu yerine getirmemesi nedeniyle 31756641421-3 numaralı vagondan kaynaklandığını, sözleşme uyarınca, kiralık vagonun fabrika revizyonlarının yaptırılmasının müvekkili şirkete,

vagonların ULM'leri (tahribatsız muayene) ve cari tamir ve onarımları ile bu kapsamdaki VOA (Vagon Arıza Onarımı) ve VOH (Vagon Hasar Onarımı) onarımları davacının sigortalısı olan ...A.Ş.ye ait olduğunu, kazanın meydana geldiği tarih öncesinden ...A.Ş. tarafından müvekkili şirkete söz konusu vagon için sözleşmenin 5.1 maddesi gereğince revizyon sebebiyle değişiklik talebi gelmediği gibi, bu tarih itibariyle de söz konusu vagon için gereken revizyon süresinin de henüz dolmadığını, vagondaki dingilin kırılmasından kaynaklı meydana gelen kazada tam kusurlu olduğunu,

trenin deray etmesi sonucunda demiryolu altyapı işletmecisi olan dava dışı TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğüne bağlı 6. Bölge Müdürlüğünce 12.07.2021 tarihli ve 90080524-663.07-E sayılı Soruşturma Raporu tanzim edildiğini, bu raporda müvekkili şirketin hiç bir kusurunun olmadığının. davacının sigortalısı ...A.Ş.nin ise dava konusu deray hadisesinde tam kusurlu olduğunun açık şekilde tespit edildiğini, deray hadisesinin diğer önemli bir sebebinin ise, arızalı vagonun da içerisinde yer aldığı trenin sefere çıkarılmadan önce usulüne uygun şekilde gerekli kontrolleri yapılmaksızın ...A.Ş. tarafından demiryolu trafiğine çıkarılmış olması olduğunu,

davacının halef olduğu sigortalısı ...A.Ş.'nin, deray sonucunda vagonun ıskat edilmesi nedeniyle müvekkili şirkete kira sözleşmesinin 6. maddesi uyarınca ödeme yaptığını, ...A.Ş. tarafından yapılan ödemenin, deray hadisesinin kendi kusurundan kaynaklı nedenle meydana geldiğinin açık ikrarı olduğunu, halifiyet esasları gereğince bu ikrarın, davacı sigorta şirketini de bağladığını,

kabul anlamına gelmemesi kaydıyla bir an için iddia edildiği gibi kazanın vagon aksamının kalitesinden yorulmasından kaynaklandığı düşünülse dahi kiracı olarak yaklaşık 2 buçuk yıl boyunca kullandığı vagonun tüm sorumluluğu kendisinde olmasına rağmen vagon aksamının değiştirilmesi yönünde müvekkili şirkete talepte bulunmayarak vagon aksamından kaynaklı kazadan müvekkili şirkete kusur atfedilmesinin mantıki ve hukuki hiç bir tutar yanı bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; Kiralık Lokomotif Ve Vagon Sözleşmesi kapsamında düzenlenen Ücüncü Şahıs Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi nedeniyle sigortalıya yapılan ödemenin istirdatı istemine ilişkindir.

Mahkememizin 30/06/2019 tarihli ve 2019/159 Esas - 2022/476 Karar sayılı görevsizlik kararı ile dosyanın ... Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, davacı vekilinin kararı istinaf etmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'nin 27/10/2022 tarihli ve 2022/3090 - 2467 sayılı ilamı ile görevsizlik kararının kaldırıldığı, mahkememizin görevli olduğu görülmüştür.

Tarafların delilleri toplanmış, bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır.

Adana Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne yazılan talimat sonucu düzenlenen 16/08/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı şirket tarafından 2021 ve 2022 yılına ait yasal defterlerin ibraz edilmediği, davacı tarafından dava konusu ödemeye ilişkin faturanın dava dışı Türkiye Cumhuriyet Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından dava dışı ...Lojistik A.Ş. adına düzenlendiği, yine davacının yapmış olduğu ödemenin dava dışı ...Lojistik A.Ş. tarafından yine dava dışı Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğüne yapıldığı, davalı şirkete yapılmadığından davalı cari hesap ekstrelerinde yer olmadığı belirtilmiştir.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler tarafından düzenlenen 24/11/2023 tarihli raporda özetle; meydana gelen olayda, davacı sigorta şirketinin sigortalısı olan dava dışı ...Lojistik A.Ş.'nin işletmesinden, işçiliğinden kaynaklı bir hasar oluşmadığı, olaya sebep dingil kırılmasının dingilin iç bünyesinde gelişen mekanik kırılma neticesinde olabileceği, bu olayla ilgili olarak Libra Global Sigorta Ekspertiz Hizmetleri Ltd.

Şti.'nin görüşlerine katılarak, davalı taraf olan TCDD Taşımacılık A.Ş'ye rücu edilebileceği, meydana gelen bu deray kaza olayında davalı tarafın sorumluluk taşıdığı ve davacı sigorta şirketinin istemlerine uygun olduğu, Libra Global Sigorta Ekspertiz Hizmetleri Ltd Şti tarafından tanzim edilen 07/10/2021 tarihli hasar ekspertiz raporunda hesaplanan 2.578.856,84 TL'nin sorumlusu olan davalıya rücu edilebileceği açıklanmıştır.

Taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine aynı bilirkişi tarafından düzenlenen 27/03/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda, kök raporundaki görüşlerini koruduğu belirtilmiştir. Toplanan deliller ve dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde; dava dilekçesinde davalı TCDD Taşımacılık A.Ş. ile dava dışı sigortalı arasında imzalanan "Kiralık Lokomotif ve Vagon Sözleşmesi" gereği düzenlenen sigorta poliçesi kapsamında yapılan ödemenin rücuen tahsilinin talep edildiği, ödemenin sigortalı tarafından davalıya yapılmadığı, dava dışı TCDD Genel Müdürlüğü A.Ş'ye yapıldığı, davalının zenginleşmediği anlaşıldığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiştir.