Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/349 K.2024/418

...

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/05/2023

KARAR TARİHİ : 27/05/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 05/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili Şirket, ...marka araçların satış ve servis hizmetini vermekte olan ...

Bayisi olduğunu, davalı Şirket, yüklü miktarda araç alımı yaptığını, bu araçların alımı sırasında yapılan pazarlıklar doğrultusunda davalıya normal koşullarda uygulanmayan özel indirimler sağlandığını, araçların üreticisi/ithalatçısı ....'nin de bilgisi ve onayı doğrultusunda sağlanan bu indirimlere ilişkin davalıdan taahhütname alındığını, Toplam 93.213,50 TL indirimin davalı tarafından iadesi için 19.08.2022 tarihli, ... nolu, "Taahhütname İhlaline İstinaden" açıklamalı 93.213,56 TLlik fatura kesilmiş, davalının itiraz etmediği bu faturanın bir kısmı tahsil edilmiş,

bakiye 9.110,19 TL'nin tahsil edilememesi üzerine de ...nin 26.10.2022 tarih 20089 yevmiye no.lu ihtarnamesi keşide edildiğini, ödemenin olmaması üzerine de ... E sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak üzere erken yapılan satış nedeniyle iadesi gereken bakiye bedellerin talebine yönelik başlatılan ...E.

Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı, avans faizi, icra ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin, davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BEYAN

Davalı tarafa usulüne uygun tebligat çıkarılmasına rağmen davaya süresinde cevap vermemiş, yargılamanın devamı sırasında davalı vekilinin mahkememize vermiş olduğu 13.10.2023 tarihli beyan dilekçesinde, müvekkili şirket, yeni ve ikinci el araç satışı, araç koruma ve araç kiralama hizmetleri sunan şirket olduğunu, davacı şirket ise ... marka araçların satışını yapan şirket olduğunu, müvekkili şirket, davacıdan araç satın almış ve taraflar aralarında ... satış sözleşmesi imzalandığını, sözleşme ile davacı taraf müvekkiline birtakım indirimler sağladığını ve beraberinde taraflar arasında "...

İndirimi Müşteri Taahhütnamesi" imzalandığını, müvekkili şirket, taahhütnameye ve akdedilen sözleşmeye herhangi bir aykırılık gerçekleştirmediğini, her iki şirket farklı tüzel kişilik gibi görünse de aralarındaki organik bağın varlığından dolayı müvekkili şirket ile ...aynı ve grup şirket niteliğinde olduğunu, Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarına göre de iki şirket arasında organik bağın tespit edilmesi halinde, bu şirketler özdeş şirket kabul edilerek,

tek bir şirket olarak değerlendirileceğini, davacı şirket, herhangi bir bildirim veya ihtarname müvekkile ulaşmadan 19.08.2022 tarihli fatura kesmiş ve müvekkili araç almadan önce peşinat olarak yatırdığı bedelden izinsiz olarak yapılan indirim tutarını kestiğini, müvekkili, akdedilen sözleşmeye aykırı hareket etmediği için herhangi bir ödeme de yapmadığını, herhangi bir kısmi ödemede söz konusu olmadığını, iş bu durum ticari defterlerin incelenmesinden de görüldüğü üzere davacı tarafın iddia ettiği üzere faturanın kabul edilerek ödendiğinin iddiası da doğru olmadığını,

söz konusu gönderilen araç bedelinin "sözde bu borç" varmış gibi ceza şartına mahsup edilmesi de hukuka aykırı olup iş bu konuda dava açma haklarını saklı tuttuklarını, tüm bu nedenlerle haksız davanın reddine, vekalet ücreti dahil yargılama giderlerinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

-14/04/2023 tarihli Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Sonu tutanağı, -... araç Satım sözleşmesi,...ndirim Müşteri Taahhütnamesi, İndirim Tutarları çizelgesi, -Davacı ve davalı ticari defter ve bağlı kâğıtları, faturalar, -... yevmiye numaralı ihtarnamesi, Tebliğ Şehi, ... 11.10.2023 tarihli yazıları, -Mahkememiz tarafından Mali Müşavir bilirkişiden alınan 06/02/2024 günlü bilirkişi raporu,

MAHKEMENİN GEREKÇESİ

Dava, ... araç satışında uygulanan indirim sebebiyle davalı alıcı tarafından kabul edilen... İndirimi Müşteri Taahhütnamesine istinaden talep edilen alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

Davacı vekili, müvekkilinin, davalıdan olan alacağı nedeniyle, davalı aleyhine 9.100,19-TL asıl alacak, 617,18-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 9.727,30-TL'sının tahsili için ... E sayılı dosyasında ilamsız haciz yolu ile icra takibine geçildiğini, takip borçlusunun borca itirazı üzerine takibin durdurulduğu, sonrasında eldeki davanın süresinde açıldığı anlaşılmıştır.

Dava, takip talebine itiraz edilen alacaklının alacağının varlığını genel hükümlere dayanarak ispat suretiyle itirazın iptali istemine ilişkindir. (İİK m.67)

Davalı vekili, müvekkili aleyhine yürütülen icra takibine süresinde verdiği dilekçe ile; müvekkilinin alacaklıya herhangi bir borcu bulunmadığını, takibe konu borca, faizine faiz türüne ve ferilerini itiraz ettiklerini.. bildirmiştir.

Taraflar arasında...marka araçların satışına ilişkin ... satış sözleşmesi imzalandığı, sözleşme ile davalı tarafa birtakım indirimler sağladığı ve beraberinde taraflar arasında "...İndirimi Müşteri Taahhütnamesi" imzalandığı konusunda uyuşmazlık yoktur.

Davacı taahhütnameye ve akdedilen sözleşmeye aykırı hareket edildiğini savunurken, davalı herhangi bir aykırılık gerçekleştirmediğini, ... indirimi ile alınan araçların öngörülen süreden önce satıldığının doğru olmadığını, satış yapılan şirketin, her iki şirket farklı tüzel kişilik gibi görünse de aralarındaki organik bağın varlığından dolayı müvekkili şirket ile... aynı ve grup şirket niteliğinde olduğunu savunmaktadır.

Taraflar Arasında Düzenlenen ... İndirimi Müşteri Taahhütnamesi; ... Müşterisi'nin Beyan Ve Yükümlülükleri Şöyle Belirlenmiştir;

3.1-.... ve Bayi tarafından sağlanan ... İndirimlerinden yararlanmak istememiz sebebiyle ve işbu Taahhütnamede yer alan şartlara uygun hareket etmemiz ve aşağıdaki beyanlarımızın doğru olması kaydıyla tarafımıza EK'te belirtilen ... İndirimi, Bayi tarafından teklif edilmiştir. Yukarıda şasi numarası belirtilen Araçlar) ile ilgili bu teklifi kabul ettiğimizi, beyanlarımızın doğru olduğunu ve işbu taahhütnamede yer alan şartlara uygun hareket edeceğimizi beyan, kabul ve taahhüt ederiz.

3.2-EK'te detayları belirtilen aracı/araçları (şirketimiz faaliyetlerinde kullanılmak üzere /yürütmekte olduğumuz araç kiralama faaliyeti çerçevesinde üçüncü kişilere uzun dönem araç kiralaması) için satın aldığımızı, ... İndirimi'ni üçüncü kişilere kullandırmayacağımızı ve ... İndirimi'ne konu Araçları piyasada yeniden satma amacımız olmadığını beyan ve taahhüt ederiz.

3.3-Satın aldığımız aracı/araçları, trafik sicilde kendi adımıza tescil etmeden üçüncü kişilere devretmeyeceğimizi ve araçların trafik tescil tarihinden itibaren 6 (altı) ay geçmeden ve araçlar 10.000 km yol kat etmeden araçları üçüncü kişilere satmayacağımızı taahhüt ederiz. İşbu Taahhütname'deki beyanlarımızın gerçek olmadığının anlaşılması veya satın aldığımız araçları burada belirtilen yükümlülüklerimizi ihlal etmemiz halinde ilgili araca/araçlara ilişkin ...

İndirimi tutarını 15 (onbeş) gün içerisinde Bayi'ye iade edeceğimizi kabul ve taahhüt ederiz. Aracın ağır hasar görerek pert olması nedeniyle veya cebri icra yoluyla satışı halinde bu durum tarafımızca derhal Bayi'ye yazılı olarak bildirilecek ve bu durumlarda ... İndirimi'nin iadesi gerekli olmayacaktır.

Ekonomik durumumuzun ciddi şekilde bozulmasına yol açan koşulların ortaya çıkması halinde Araçların işbu Taahhütname'nin ihlaline yol açmaksızın satışı imkanlarını değerlendirmek üzere makul süre önceden Bayi ile iletişime geçeceğimizi beyan ve taahhüt ederiz...." şeklinde olduğu görüldü.

... 05/04/2021 TARİHİNDE YİNE DAVA DIŞI ... sattığı,

Davalı... PLAKALI aracı 16/06/2021 tarihinde DAVA DIŞI..., bu şirketinde 18/06/2021 tarihinde ... ye sattığı ve yine bu şirketinde başka şahıslara sattığı görülmüştür.

Mahkemece taraflara HMK'nın 220. ve TTK'nın 83.maddesi gereğince ticari defterlerini ibraz etmeleri, etmemeleri halinde defter deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacakları ve ayrıca karşı tarafın usulüne uygun tutulan kayıtlarına itibar edileceği ihtar edilmiştir.

Mevcut ticari ilişkiden dolayı davacının davalıdan olan alacağının tayin ve tespiti bakımından taraflara ait ticari kayıt ve defterler üzerinde inceleme yapılarak 06/02/2024 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.

Alınan bilirkişi raporunda; "...Davacı tarafından takip ve dava konusu 19.08.2022 Tarih ... Seri numaralı 93.213,00 E fatura olarak düzenlendiği alıcıya başarılı ulaştırılmıştır (ekran görüntüsü) ekte sunulmuştur. Davalının ticari defter kayıtları sabit olmak üzere: Taraflar arasında faturadan kaynaklı ticari ilişkinin bulunduğu 1.631.000,00 TL karşılık davacının 1.549.868,83 TL fatura düzenlediği (1.631.000,00-1.549.868,83) = 81.131,17 TL alacaklı göründüğü, davalının ticari defter kayıtları sabit olmak üzere; Takip ve dava konusu 19.08.2022 Tarih ... Seri numaralı 93.213,00 TL Taahhüt İhlali istinaden düzenlenen fatura davalının ticari defter kayıtlarında bulunmadığı.

Davacının 2022 Yılı meal ortamında alınan kayıtları sabit olmak üzere: 7.658.760,22 TL tutarlı fatura düzenlediği 7.658.760,22 TL karşılık davalının 7.649.651,03 TL ödemesi olduğu (7.658.760,22-7.649.651,03) =9.109,19 TL alacaklı göründüğü

Yukarıdaki veriler birlikte değerlendirildiğinde; Tarafların ticari defter kayıtları birbirini doğrulamadığı davalının ticari defter kayıtlarına göre 81.131,17 TL alacaklı davacının ticari defter kayıtlarına göre 9.110,19 TL alacağı bulunduğu ticari defter kayıtları arasında FARKIN nedeni davacı tarafından düzenlenen dava takip konusu.... Seri numaralı 93.213,00 TL faturanın davalının ticari defter kayıtlarında olmasından kaynaklanmış olabileceği, Taraflar arasında düzenlenen ... indirimi Müşteri Taahhütnamesi ve davacının ticari defter kayıtları birlikte değerlendirildiğinde Davacının (9.110.19+374,66) =9.484,85 TL alacaklı olduğu, hukuki takdir ve tavsif münhasıran Sayın Mahkeme’nize ait olduğu.. " Bildirilmiştir.

Toplanan delillere göre; davalının taraflar arasında imzalanan ... satış sözleşmesine ve ... İndirimi Müşteri Taahhütnamesinin 3.3- maddesinde belirlenen şartlara aykırı olarak ... indirimi ile aldığı araçları ... 11.10.2023 tarihli yazıları sabit olduğu üzere kendi şirketi ile organik bağı olmayan (şirket ve gerçek kişi) 3.kişilere satıp devrettiği, oysaki taraflara arasında imzalanan ...

İndirimi Müşteri Taahhütnamesinin 3.3 maddesinde satın alınan aracı/araçları, trafik sicilde kendi adlarına tescil etmeden üçüncü kişilere devretmeyecekleri ve araçların trafik tescil tarihinden itibaren 6 (altı) ay geçmeden ve araçlar 10.000 km yol kat etmeden araçları üçüncü kişilere satmayacakları ve işbu Taahhütname'deki beyanların gerçek olmadığının anlaşılması veya satın alınan araçları burada belirtilen yükümlülükler ihlal edilmesi halinde ilgili araca/araçlara ilişkin ...

İndirimi tutarını 15 (onbeş) gün içerisinde Bayi'ye iade edeceğinin kabul edildiği, davacının ... indirim bedellerinin tahsili için gönderdiği ihtarname ve icra takibine rağmen ... indirim bedellerini ödemediği, davacının takip başlatmakta ve dava açmakta haklı olduğu, alınan bilirkişi raporu ile de davacının davalıdan alacaklı olduğu açıklığa kavuşmakla, davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Davacı, alacaklı olduğu kısım için icra takibinden önce davalıyı BK. 101 maddesi anlamında usulüne uygun olarak Kadıköy 4. Noterliğinden gönderdiği ihtarnamesi 27/10/2022 tarihinde davalıya tebliğ edildiği ve ihtarnamede 15 gün ödeme süresi öngördüğü ve davalının 14/11/2022 tarihinde temerrüde düşürüldüğüne göre davacı tarafın icra takibinde istediği işlemiş faiz hesaplanması gerekmektedir. Temerrüt tarihinden İcra takibi başlangıcı 23.01.2023 tarihe kadar Avans faiz hesabı mahkememizce yapılmıştır. Davacının 246,47 TL işlemiş faiz alacağının olduğu hesaplanmıştır.

Asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren taraflar arasındaki ilişkinin TTK’ dan kaynaklanması nedeniyle avans faiz uygulanması gerekmiştir.

Alacak baştan beri likit olmakla davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.

DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ

Vekalet Harcı 25,60 TL Başvurma Harcı 179,90 TL Peşin Harç 179,90 TL Tebligat ve Müzekkere 71,75 TL Bilirkişi Ücreti 1.750,00 TL

TOPLAM 2.207,15 TL