Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/576 K.2025/43

...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 19/08/2024

KARAR TARİHİ : 22/01/2025

K.YAZIM TARİHİ : 24/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı ...un 2015-2023 arası davalı alt işverenler ile dava dışı alt işverenler nezdinde çalıştığını, işçiye iş akdinin emeklilik nedeniyle feshi uyarınca 81.083,31TL ödeme yaptıklarını, yapmış oldukları arabuluculuk başvurusunda bir kısım alt işverenlerle anlaşma sağlandığını, davalılar ile ise anlaşma sağlanmadığını, davalılar ile imzalanan sözleşme ve sözleşmelerin eki şartnamelere göre tüm sorumluluğun davalılarda olduğunu, tüm bu nedenlerle şimdilik tahsil edilemeyen ve bakiye kalan 47.859,80TL'nin davalılardan sorumlulukları oranında ödeme tarihi olan 29.05.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, davacının asıl işveren sıfatıyla yapılan ödemeden kendisinin sorumlu olduğunu, sorumlulukları varsa dahi bunun yarı yarıya olması gerektiğini, sorumluluklarının dava dışı işçiyi çalıştırdıkları süre ve ücretle sorumlu tutulabileceklerini, 4857 sayılı yasanın 11. Maddesine göre sorumluluğun davacıda olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddine mahkemenin aksi kanaatte olması halinde dava dışı işçiyi çalıştıkları süre ve ücrete göre hesaplanacak tutarın 1/2'si oranında alacağa hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... usulüne uygun dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir ihtaratlı davetiye tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmış, davalı süresinde cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.

Davalı ...usulüne uygun dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir ihtaratlı davetiye tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmış, davalı süresinde cevap vermemiştir.

Davalı ...usulüne uygun dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir ihtaratlı davetiye tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmış, davalı süresinde cevap vermemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının, asıl iş veren tarafından dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatına ilişkin işçilik alacaklarının taraflar arasındaki sözleşme hükümleri gereğince davalı alt işverenlerden rücuen tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşıldı.

Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı kurum ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmelerinin imzalandığı, sözleşme gereğince davalı şirketlerin belirlenen süre içerisinde işe başlayıp işçi çalıştırdıkları, dava dışı işçinin işçilik alacaklarının tahsilini talep ettiği, davacı kurumun da davalı şirketlerle yapmış olduğu sözleşme gereğince davalı şirket çalışanına ödeme yaptığı, eldeki dava ile ödemenin rücuen tahsilini talep ettiği görülmüştür.

Tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri ve şartnameler, dava dışı işçiye ait ... kayıtları ve işçiye yapılan ödemelere ilişkin evrak dosya arasına konulmuştur.

Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.

Bilirkişiden alınan 02.12.2024 tarihli raporda: Davacı tarafından dava dışı işçiye kıdem tazminatı ödemesine ilişkin 29.05.2023 tarih ve 81.083,31TL bedelli banka dekontunun sunulduğunu, ...

Kararlarına göre; davacı ile davalılar arasında imzalanmış olan sözleşmelerde dava dışı işçiye ödenecek olan alacaklardan davacının sorumlu olacağına ilişkin bir hüküm bulunmadığını, sözleşme hükümleri dikkate alındığında, davacının tespit edilen alacakların yarısını mı yoksa tamamını mı talep edebileceği yönündeki takdirin mahkemede olduğunu, davacının hesaplanan tutarların tamamını talep edebileceğinin kabulü halinde rücuya konu miktarların.

Davalı ... yönünden 4.848,84TL, davalı ... yönünden 22.418,38TL, davalı ...yönünden 12.541,12TL, davalı ..yönünden 8.081,39TL olmak üzere toplam 47.889,74TL olacağı, yarı yarıya sorumluluk ilkesinin kabulü halinde davacının davalılardan talep edebileceği miktarların, davalı ... yönünden 2.424,42TL, davalı ... yönünden 11.209,19TL, davalı Dağoğlu yönünden 6.270,56TL, davalı ... yönünden 4.040,70TL olmak üzere toplam 23.944,87TL olacağı bildirilmiştir.

Davacı idare ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’nun 2/6 maddesinde belirtildiği şekilde, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu olacağı, ancak bu sorumluluğun dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumluk niteliğinde olduğu, asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide ise iş hukukunun değil, Borçlar Kanunu ve sözleşme hukukunun esas alınacağı, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 167.

(Mülga Borçlar Kanunu’nun 146.) maddesinde düzenlenen, “Aksi karalaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar.

Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır,” şeklindeki hükümde de, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu oldukları ve ancak bunun aksinin kararlaştırılabileceğinin açıkça belirtildiği, tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacağından, dış ilişkide kanundan doğan teselsül gereğince borcu ödemiş olan müteselsil borçlunun, ödediği miktarın iç ilişkide borcun nihai yükümlüsü olan borçludan rücuen tahsilini talep edebileceği anlaşılmıştır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. İhbar tazminatından da son işveren sorumludur (...karar sayılı ilamı)

İşçilik alacakları ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekeceğinden (Y...karar sayılı ilamı).

Dava, dava dışı işçiye ödenen işçi alacaklarının taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine dayalı olarak rucüen tahsili istemine ilişkindir.

Yukarıda açıklandığı üzere hükme esas alınan hesap uzmanı bilirkişi tarafından düzenlenen rapor uyarınca dava dışı işçinin davalılar nezdinde çalıştığı dönem itibari ile hesaplanan miktar üzerinden ve davcının talep dilekçesi dikkate alınarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, (... karar sayılı ilamı) ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...