Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/510 K.2024/743

T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/510 Esas - 2024/743

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/510 Esas

KARAR NO : 2024/743

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/07/2022

KARAR TARİHİ : 31/10/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 31/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; Dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVA ANKKARA 4. ATM 2022/510

İDDİA VE İSTEK

Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle.

Davalı şirket ile kenetli sistem çatı kaplaması işinin yapılmasına ilişkin sözleşme imzalandığını, davalı firma tarafından müvekkil şirkete 120.000 TL sözleşmede belirtildiği üzere ödeme yapıldığını ve iş bitiminde kesin metraj ölçümü yapılarak bakiye miktarın ödeneceği imza altına alındığını, davacı şirket tarafından yapılan işler, taraflar arasında imzalanan sözleşmeye ve mimari projeye uygun olarak yapıldığını, sonrasında çatı işlerinin bir kısmı,

müvekkil firma çalışanlarına söktürüldüğünü ve tekrar yaptırıldığını sonrasında ise çatının mevcut projesinden vazgeçilerek beşik çatı diye tarif edilen çatı şeklinde yeniden yapılması talep edildiğini, yeni çatı yapımı için de müvekkile ek ödeme yapmayacaklarını beyan ettiklerini,

müvekkilin bu teklifi kabul etmemesi üzerine de delil tespiti yaptırıp sözleşmeyi feshettiklerine dair ihtarname gönderdiklerini beyan ederek davalının sözleşme şartlarına uymaması ve sözleşmeyi haksız olarak feshetmesi nedeniyle ve fazlaya ilişkin haklarımızın saklı tutulması kaydıyla şimdilik 50.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili dilekçesinde özetle;... .... .... D.İş sayılı dosyada yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi ile davacı şirketin iş ve işlemlerinin sözleşme şartlarına tamamen aykırı bir şekilde yapıldığının tespit edildiğini, davacı tarafın işlemleri kabul edilemez nitelikte olmakla birlikte davacı tarafın ayıbı giderme noktasında bugüne değin herhangi bir adım atmadığını, müvekkil şirket söz konusu işin teslimi için 3.kişilere taahhütte bulunduğundan; gerek ticari itibarının korunmasının temini adına gerekse uğramış olduğu zararın katlanarak artmaması adına 21.07.2022 tarihinde sözleşmeden haklı sebeple dönüldüğünü beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN ... 2. ATM 2023/850-2023/945 SAYILI DOSYA

İDDİA VE İSTEK

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ...Enerji ve Danışmanlık Turizm ve İnş. Ltd.

Şti ile; davacı A.... .... .... nun, anaokulu inşaatı kenetli sistem çatı kaplama yapılması işi için sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirketin davalı taraf ile akdedilen sözleşme gereği üzerine düşen yükümlülükleri eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, sözleşme koşullarına harfiyen riayet ettiğini, ancak davalı tarafın sözleşme koşullarına katiyen uymadığını, müvekkilinin tüm uyarılarına rağmen sözleşme koşullarına uymama konusunda ısrarcı davrandığını, ...

10.Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/73 D.İş sayılı dosya kapsamında mahallinde keşif icrası ile tanzim edilen bilirkişi kurulu raporunda; kenetli sistem çatı kaplaması işi için; sözleşmede kararlaştırılanın aksine ikinci sınıf malzeme kullanıldığı, Z profillerinin sözleşmeye aykırı şekilde geniş aralıklar ile atıldığının tespit edildiğini, kenetli çatı kaplama işinin son derece baştan savma, sözleşme koşullarına katiyen riayet edilmeden baştan aşağı hatalı olarak yapıldığını, davalı ile yapılan sözleşme gereği avans olarak ödenen 120.000 TL'nin, davalı tarafın sözleşme şartlarını yerine getirmemesi nedeniyle iade edilmesi gerektiğini belirterek,

fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; davalı tarafa ödenen 120.000,00 TL'nin şimdilik 1.000,00 TL'sinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili dilekçesinde özetle; ... .... ....

D.İŞ sayılı dosyası müvekkil firmanın yokluğunda yapılan keşif sonucu alınan bir kararın eksik ve hatalı olduğunu, sözleşmede belirtilen şartlarda ve mimari projeye uygun olarak inşaatın kenetli sistem çatı yapımına başlamış ve büyük oranda sözleşmeye uygun olarak işi tamamlandığını fakat sonrasında davalı şirket malikleri arasında anlaşmazlık çıktığını ve şirket maliklerinden Necile Hanım tarafından, yapılan bütün işlere kabahatler bulunmaya başladığını, ilk olarak çatının yapılmış olan birçok yeri söktürülmüş ve tekrar yaptırıldığını,

sonrasında ise davalı tarafından çatının tamamen sökülmesi ve yeni baştan beşik çatı olarak adlandırılan çatı şeklinde yapılmasının istenildiğini, yapılacak bu değişiklik için de müvekkil şirkete herhangi bir ek ücret ödenmeyeceği belirtildiğini, Müvekkilin bu teklifi kabul etmemesi üzerine de davalı şirket yetkilileri tarafından, şirket çalışanlarının inşaat alanına girişine izin verilmediğini, akabinde ...

10. Sulh Hukuk Mahkemesi'nde yapılan işin ayıplı olduğuna ilişkin delil tespiti talep edilmiş ve yokluğumuzda yapılan keşif neticesinde bilirkişi raporu aldırıldığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir

DELİLLER

- Taraflar arasında imzalanan Kenetli Sistem Çatı Kaplaması Yapılması İşi Sözleşmesi - Ticari defter kayıt ve belgeleri -Bilirkişi heyeti raporları. - ... 10.Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/73 D.İş sayılı -İhtarname

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl Dava, davacı Şirket ile davalı arasında ... Anaokulu inşaatının kenetli sistem çatı kaplama yapımına dair sözleşmenin haksız nedenle davalı tarafından dönülmesi nedeniyle doğan zararın tazmini, birleşen dava ise sözleşmeden dönülmesi nedeniyle ödenen avansın iadesi istemine ilişkindir.

Taraflar arasında sözleşme ilişkisi ve davalı tarafın sözleşmeden döndüğü olgusu çekişmesiz olup somut uyuşmazlığın davacının edimini gereği gibi ifa edip etmediği, davacının davalıya karşı ifasını üstlendiği sözleşme konusu işlerden eksik veya ayıplı olarak ifa ettiği iş kalemlerinin bulunup bulunmadığı sözleşmeden dönmenin haksız olup olmadığı, sözleşmeden dönen birleşen dava davacısının ödenen avansın iadesini isteyip isteyemeceği yasal koşulları mevcut ise; asıl dava yönünden davacının sözleşmeden dönülmesi nedeniyle uğradığı zararı isteyip isteyemeyeceği, birleşen dava yönünden ise davacının ödediği avansın iadesini isteyip isteyemeyeceği noktalarında toplanmaktadır

.... .... .... D.İş sayılı raporda özetle; Mevcut Çatının sözleşmeye, fen ve san'at kaidelerine aykırılık teşkil etmekte olduğu; yapılan tüm imalatların da kabule şayan olmadığı; çatı eğiminin hatalı olduğu, sac kenetlemelerin tekniğine uygun yapılmamış olması nedeniyle de rüzgar yükü dikkate alındığında tehlike arzetmekte olduğu mütala olunmuştur.

Taraf delilleri toplandıktan sonra alınan 03/04/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle.

Davacı ve davalı şirket ticari defterlerinin VUK ve TTK hükümlerine uygun olarak tutulmuş olduğu, defter bakiyelerinin birbirini teyit ettiği, ticari defterlerin sahibi lehine delil niteliği taşıyacağı, Isı izolasyonu, su izolasyonu, ana çatı elemanları (Z profiller) ve OSB kaplamalar eksik ve hatalı olarak montajı yapıldığını, işin yarım olarak bırakıldığını, davacı firmanın %60 seviyesinde işi yaptığının kabulüyle, Sadece sahaya getirdiği malzeme için.

462,00 TL x %60 =277,20 TL, 277,20 TL x 380 m =105.336,00-TL hak ettiği, Çatının düzeltilmesi için dava dışı firma tarafından tamamen sökülüp, projesine uygun olarak yeniden inşa edildiği göz önüne alındığında davacı tarafa işçilik bedeli takdir edilmediğini, Yapılan incelemelerde verilen avans olan 120.000,00 TL'nin 105.336,00 TL'sini hak edecek iş yaptığı, Davacı tarafın davalı tarafa 120.000,00-105.336,00 TL - 14.664,00 TL borcu olabileceği mütalaa olunmuştur.

Bilirkişi heyetinin eksik tekemmül etmiş olması nedeniyle alınan 11.08.2023 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda ise özetle.

Davacı ve davalı şirket ticari defterlerinin VUK ve TTK hükümlerine uygun olarak tutulmuş olduğu, defter bakiyelerinin birbirini teyit ettiği, ticari defterlerin sahibi lehine delil niteliği taşıyacağı, Mart 2022 sonu itibariyle davacı şirketin, davalı şirketten 0,01 TL alacaklı olduğu, Verilen avans olan 120.000,00 TL'nin 105.336,00 TL'sini hak edecek iş yaptığı, davacı tarafın davalı tarafa 120.000,00-105.336,00 TL= 14.664,00 TL borcu olabileceği, Teknik bilirkişi tarafından yapılan değerlendirmeler muvacehesinde davacı tarafından yapılan işlerin tamamen sökülüp dava dışı bir yüklenici tarafından yeniden yaptırıldığı,

bu meyanda dava konusu işin iş sahibinden sözleşmenin başka türlü devamına imkan vermeyecek ölçüde ağır nitelikte ayıplı iş kabul edilebileceği anlaşıldığından iş sahibinin diğer seçimlik haklarını kullanmasına uygun olacak ölçüde ayıptan bahsedilemeyeceği.

Kanun lafzi ile eserin iş sahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olduğunun kabulü ile sözleşmeden dönme hakkını kullanabileceği, bu yönüyle sözleşmenin dönme suretiyle hitamının haksız ve ölçüsüz kabul edilemeyeceği mütalaa olunmuştur.

Birleşen Dava ile ilgili de değerlendirme yapılması için alınan 18/07/2024 tarihli 3. ek raporda özetle. Haksız fesihe neden olacak hukuki yorumların Sayın Mahkeme takdirinde olduğunu, Davacı .... .... ....

İnşaat Makine İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirket sahaya getirdiği malzemenin hesabının takdir edildiği ve aldığı avanstan mahsup edildiği, mahkeme kanalıyla tespit edilen eksik ve hatalı işlerin hem mevcut durum hem de projesiyle karşılaştırılarak hesaplamaların ve takdirinin yapılmış olduğu, fen ve sanat kurallarına aykırı imalatların gerçekleştiğinin tespit edildiği, projesine aykırı yapıldığının tespit edildiği,

tanık ifadelerinin bu durumu değiştirmeyeceği, Hangi projeye göre bu imalatların yapıldığının davalıdan istenmiş fakat dosyaya herhangi bir evrak sunulmadığından dosya kapsamında bulunan proje ve mahkeme kanalıyla yapılmış tespit raporu kıyaslanmış ve davalı'nın çatı işini eksik ve hatalı yaptığı tespit edildiği mütalaa olunmuştur. Alınan asıl ve ek raporlar denetime açık yeterli görüldüğünden hükme esas alınmıştır.

Asıl Davada, asıl Dava davacısının birleşen davanın davalısının ...

Anaokulu inşaatı kenetli sistem çatı kaplama yapılması işini üstlendiği; sözleşme ile işin süresinin 20 iş günü olarak belirlendiği ve sözleşmenin kapsamı başlıklı 3 üncü maddesi ile eser sözleşmesinin gerçekleştirilmesinde uyulacak teknik gereklilikler ve malzemenin açıkça belirlendiğini, asıl davalı birleşen dava davacısı olan iş sahibinin muayene yükümlülüğünü 6098 sayılı Kanun'un 474 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Mahkeme eliyle delil tespiti yaptırmak suretiyle kullandığı;.... .... ....

D.

İş dosyası marifeti ile yaptırılan delil tespitinde aldırılan kök ve ek bilirkişi raporları ile mevcut çatının sözleşmeye, fen ye san'at kaidelerine aykırılık teşkil etmekte olduğu; yapılan tüm imalatların da kabule şayan olmadığı; çatı eğiminin hatalı olduğu, sac kenetlemelerin tekniğine uygun yapılmamış olması nedeniyle de rüzgar yükü dikkate alındığında tehlike arz etmekte olduğu yönünde tespitlerde bulunulduğu; bu haliyle yüklenicinin sözleşme mucibince yüklendiği işi ayıplı olarak ifa ettiğinin tespit edilmiş olduğu anlaşılmaktadır.

İlavaten birleşen dava yönünden ise; asıl davanın davacısı birleşen davanın davalısı olan yüklenicinin kendisine verilen işi ayıplı olarak ifa etmesi ve işi yarım olarak bırakması nedeniyle, yüklenicinin işi %60 seviyesinde işi yaptığının kabulüyle, Sadece sahaya getirdiği malzeme için.

462,00 TL x %60 =277,20 TL, 277,20 TL x 380 m =105.336,00-TL hak ettiği, çatının düzeltilmesi için dava dışı firma tarafından tamamen sökülüp, projesine uygun olarak yeniden inşa edildiği göz önüne alındığında davacı tarafa işçilik bedeli takdir edilmeyerek, yapılan incelemelerde verilen avans olan 120.000,00 TL'nin 105.336,00 TL'sini hak edecek iş yaptığı, bu kapsamda birleşen davanın davacısı olan işsahibinin davalı yükleniciden taleple bağlı kalınarak 1.000-TL isteyebileceği anlaşılmıştır.

Asıl Dava yönünden. Bu bağlamda yapılan yargılama ve tüm kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket ile davalı şirket arasında eser sözleşmesi imzalandığı, davalı tarafından sözleşmeden dönüldüğü ve bu nedenle davacı tarafın sözleşmeden dönülmesi nedeniyle alacak talep ettiği anlaşılmış olup dosyamıza sunulan ... 10. Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/73 D.

İş dosyası ve Mahkememiz'ce de benimsenen asıl ve bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere davacının yaptığı çatının sözleşmeye, fen ye san'at kaidelerine aykırılık teşkil etmekte olduğu; yapılan tüm imalatların da kabule şayan olmadığı; çatı eğiminin hatalı olduğu, sac kenetlemelerin tekniğine uygun yapılmamış olması nedeniyle de rüzgar yükü dikkate alındığında tehlike arz etmekte olduğu,

bu haliyle davacının sözleşme mucibince yüklendiği işi ayıplı olarak ifa ettiği, çatının iş sahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olduğunun kabulü ile davalının sözleşmeden dönme hakkını kullanabileceği, bu nedenle davalı tarafın haklı nedenle sözleşmeden dönmüş olması nedeniyle davacının tazminat isteyemeyeceği anlaşıldığından asıl davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir

Birleşen dava yönünden ise; Bu bağlamda yapılan yargılama ve tüm kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; bilirkişi raporu asıl ve ek raporlarında da belirtildiği üzere, yüklenicinin işi %60 seviyesinde işi yaptığının kabul edilerek birleşen dava davalısının avans olan 120.000,00 TL'nin 105.336,00 TL'sini hak edecek iş yaptığı, bu kapsamda birleşen davanın davacısı olan işsahibinin davalı yükleniciden taleple bağlı kalınarak 1.000-TL isteyebileceği anlaşılmış dava tarihinden önce davalının ihtar ile temerrüde düşürülmesi nedeniyle 26/07/2022 tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN

1-DAVANIN REDDİNE 2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 269,85-TL olup peşin yatırılan 853,88-TL harcın mahsubu ile fazla alınan 584,03 -TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine 3-Arabulucu ücreti olarak yatırılan 1.320.00 TL ücretin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan giderlerin kendisi üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT gereğince 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde İADESİNE,

B-BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN İSE

1-Davanın KABULÜ İLE; 1.000,00 TL avans alacağının 26/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine

2-Alınması gerekli 427,60-TL nispi karar ve ilam harcı için peşin alınan 269,85-TL harcının mahsubu ile noksan olan 157,75 -TL harcın davalıdan alınarak Maliye Hazinesine gelir kaydına,

3-Arabulucu ücreti olarak yatırılan 3.120.00 TL ücretin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.000-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5- Bu dava kapsamında davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvurma harcı, 269,85 TL peşin harç, 38,40 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 578,1 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Bu dava kapsamında davacı tarafından yapılan 4.515,00 TL posta/tebligat/bilirkişi gideri olan yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE

Dair; asıl dava davacısı birleşen davanın davalı vekilinin yüzüne karşı, asıl davanın davalısı birleşen davanın davacısının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/10/2024