Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/104 K.2024/788

T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/63 Esas - 2024/658

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/63 Esas

KARAR NO : 2024/658

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 31/01/2023

KARAR TARİHİ : 26/09/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 26/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; Dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE İSTEK

Davacı vekili dilekçesinde özetle; ... Büyükşehir Belediyesi ile davalı şirket arasında ihale sonucunda B19 numarasıyla bilinen H... .... ...

Tarafından bakım ve onarım işleri yapılmak üzere açılan ihale sonucunda işe başlamak adına genel şartname imzalandığını, 2019 yılı Mayıs ayı itibariyle işe başlanılmış olup 2020 yılı Ocak ayı itibariyle eksiksiz bakım ve onarım işleri davacı müvekkil şirket tarafından yapıldığını, Davalı şirketçe hukuka ve usule aykırı bir şekilde müvekkil hakedişinden kesintiler yapıldığını, söz konusu bu kesintiler hakkında bilgi almak ve haksız yapılan kesintilerin tarafımıza ödenmesi adına davalıya tarafımızca 10.07.2020 tarihinde ihtarname gönderildiğini, davalının cevap yazısında yapılan kesintinin sözleşmenin 5. Maddesinden kaynaklı olarak ...

Büyükşehir Belediyesinin yapmış olduğu kesintilerden kaynaklanmakta olduğu bildirildiğini beyan ederek Davamızın KABULÜ ile, Hakediş kesinti tutarının şimdilik 100.000 TL nin kesinti tarihinden ve sözleşme hükümlerine göre yapılan kesintin şimdlik 5.000 TL nin kesinti tarihinden itibaren en yüksek faizi ile müvekkil şirkete ödenmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili dilekçesinde özetle; ... Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan ödeme ile orantılı olarak davacıya ödeme yapıldığını, davacının taraflar arasındaki sözleşmenin 5(b) maddesi kapsamında ... Büyükşehir belediyesinin yapmış olduğu kesintilerden sorumlu olduğunu, yine davacının hak edişlerini alırken ihtirazi kayıt ileri sürmediğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava konusu uyuşmazlığın taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi gereğince davacı tarafından bakım ve onarım hizmetinin eksiksiz yapılmasına rağmen davalı tarafından hakkedişlerden ve sözleşme kapsamındaki alacağından haksız kesinti yapıldığı iddiasına dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Davacının ticari defterlerinin incelenmesi için alınan 16/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Davacı ... İNŞ. TAAH. NAK. PAZ. PET. ÜRÜN. VE DIŞ TİC. LTD. ŞTİ defter, belge ve kayıt düzeninde Vergi Usul Kanunu, Türk Ticaret Kanunu ve Türkiye Muhasebe Standartlarının ilgili maddelerine göre.

2019 Yılında Defterlerinin Elektronik Defter olarak tutulduğu, Oluşturma tarihlerinin (Berat Gönderim Tarihlerinin) Kanuni süresinde Usulüne göre yapıldığı, Kapanış tasdiklerinin Elektronik ortamda tutulduğundan yapma zorunluluğu bulanmadığından delil niteliği taşıdığı, Dava konusu hak edişlerden kesilen kesintilere ilişkin bir kaydın davacının ticari defterlerinde bulunmadığı, Dava konusu ... İNŞ. TAAH. NAK. PAZ. PET. ÜRÜN. VE DIŞ TİC. LTD.

ŞTİ'nin Ticari Defter belge kayıtlarında davalı ... ... ... İŞLETMELERİ LTD. ŞTİ'den 1.649.095,18 TL alacaklı göründüğü, Tahsilat işlemleri Ticari Defterlere işlenmediğinden 1.649.095,18 TL bakiyenin gerçek durumu yansıtmadığı bildirilmiştir.

05/06/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Sözleşme kapsamındaki işlerin tamamının yapılıp yapılmadığının şu aşamada tespit edilemediği, Davalının ticari defterlerinin TTK ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, Davalının yapılan defter incelemesi sonucu defter kayıtlarında dava konusu hak edişlerden kesilen kesinti miktarının 79.820446 TL olduğu, 79.820,446 TL” den (SGK ödemesi 37.918,74 TL ile iade faturası 5.916,49 TL) toplam 43.835,23 TL düşülmek suretiyle 31.12.2021 tarihinde defter kayıtlarında davacıya 35.985,23-TL teminat kesinti borç bakiyesi mevcut olduğu bildirilmiştir. Alınan rapor denetime açık yeterli görülmediğinden hükme esas alınmamıştır.

Mahkememizce yeni bir bilirkişi heyetinden alınan 16/05/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle.

Davacı tarafından yapılan işin sulama, yabani ot temizliği, fidan dikimi, bakım-onarım gibi dönemsel yapılan işler olması nedeniyle, davacının sözleşme kapsamındaki bakım ve onarım hizmeti edimini tam ve gereği gibi ifa edip-etmer in tespitinin bu aşamada mümkün olmadığı, bununla birlikte davalı tarafından işin kabulünün yapıldığının anlaşıldığı, Davacının hakedişlerinde haksız şekilde yapıldığını iddia ettiği kesintilerin öncelikle dava dışı ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından icmal listelerinde yapılan düzeltmelere ilişkin olduğu, söz konusu düzeltmelerde davacı lehine de düzeltmeler bulunduğunun tespit edildiği, davacı tarafından düzeltilen icmal listelerine veya sonrasında bu İistelere dayanılarak oluşturulan hakedişlere itiraz edilmediği, yalnızca 31.12.2020 tarihli Kesin Hakediş Raporlarına “Devam etmekte olan dava konusu haksız hakediş kesintilerinin de tarafımıza ödenmesi gerekmektedir.” şeklinde ihtirazi kayıt düşüldüğü, ancak dosya kapsamında davacı tarafından bu ihtirazi kayda ilişkin sunulmuş herhangi bir dilekçeye rastlanmadığı,

Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 5.b maddesine göre, davalının dava dışı ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan kesintileri davacının hakedişine yansıttığı, bu durumun taraflar arasındaki sözleşmelere aykırılık teşkil etmediği, Yapılan incelemede davacının hakedişlerinden emanet kesintisi yapıldığı ve sözleşmelerin 7. Maddesi gereğince söz konusu kesintinin davacıya iade edilmesi gerektiği, Davacı şirket tarafından KDV dahil 1.682.615,38 TL fatura düzenlendiği ve faturaların tarafların muavin defter kayıtlarında birebir muhasebeleştirilmiş olduğu,

Davalı şirketin hakediş raporlarında Emanet Kesinti (51.011,74 TL ve 28.808,72 TL ) olarak kesilen tutarları 426 Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabında muhasebeleştirmiş olduğu, Davalı şirket tarafından davacı şirket adına 1.299.259,28 TL havale/EFT ile Cari Hesap/Hakediş Ödemesi, 23.695,68 Vergi Ödemesi, 127.954,57 Maaş Ödemesi, 3.118,21 TL Ceza Ödemesi, 186.685,92 TL SGK Ödemesi ile toplam 1.640.713,66 TL ödeme kaydı ve 5.916,49 TL İade faturası toplam 1.646.630,15 TL muhasebe kaydının mevcut olduğu, davalı şirket muavin defter kayıtlarında bu ödeme ve iade faturasının mevcut olmadığı.

Davacı şirketin davalı yana düzenlemiş olduğu faturalardan/hakediş alacaklarından, davalı yanca yapılan ödemelerin Sayın Mahkemece kabulü durumunda (1.682.615,38 TL - 1.646.630,15 TL) davacı şirketin davalı yandan 35.985,23 TL hakedişlerden yapılan emanet kesintisinden kaynaklı alacaklı olacağı mütalaa olunmuştur.

Taraflar arasında akdi ilişki çekişmesiz olup somut uyuşmazlık davalının davacıya ait hakkedişlerden yaptığı iddia edilen hak ediş kesintileri ile sözleşme kapsamındaki kesintilerin haksız olup olmadığının tespiti noktalarında toplandığı anlaşıldı.

Taraflar arasında 16/05/2019 tarihinde ... 36. Bölge Bakım-Onarımı ile ... 34. Bölge Bakım-Onarımına ilişkin iki adet sözleşme yapılmıştır. Söz konusu sözleşmelerin “ödeme koşulları” başlıklı 5.maddesinde “ ...'nın Yüklenici'nin hakedişine yapacağı ödeme, ...'nın ... Büyükşehir Belediyesi'nden aynı işin hakedişini tahsil etmesi koşuluna bağlıdır. …...'nın Yükleniciye yapacağı ödeme, Yüklenici tarafından yapılan imalat tutarının ... tarafından kabul edilen miktarı kadardır.

Bu sebeple, ... Büyükşehir Belediyesi'nin ...'nın hakedişlerinden herhangi bir şekilde, herhangi bir sebeple kesinti yapması halinde, ... yapılan bu kesintiyi aynı şekilde ve aynı miktarda Yükleniciye yapacağı ödemeye yansıtacak, kesilen miktar kadar, Yükleniciye eksik ödeme yapacaktır.” Hükmü yer almaktadır. Aynı sözleşmelerin “kesintiler” başlıklı 7. Maddesinde ise “..., yüklenicinin her hakedişinden KDV hariç hakediş bedelinin %5 kadar emanet kesintisi yapacaktır.

Yapılan bu kesintiler, Yüklenicinin ... ile işin kabulünü yapması ve kesin hakedişinin (sözleşme bitim tarihinde düzenlenen ve Büyükşehir Belediyesince onaylanmış hakedişin) onaylanmasından sonra kesilen emanet tutarı Yükleniciye iade edilecektir.” Hükmü yer almaktadır.

Bu bağlamda yapılan yargılama ve tüm kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. Davacının hak edişlerinde haksız şekilde yapıldığını iddia ettiği kesintilerin dava dışı ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından icmal listelerinde yapılan düzeltmelere ilişkin olduğu, söz konusu düzeltmelerde davacı lehine de düzeltmeler bulunduğunun tespit edildiği, davacı tarafından düzeltilen icmal listelerine veya sonrasında bu İistelere dayanılarak oluşturulan hak edişlere itiraz edilmediği, yalnızca 31.12.2020 tarihli Kesin Hakediş Raporlarına “Devam etmekte olan dava konusu haksız hakediş kesintilerinin de tarafımıza ödenmesi gerekmektedir.” şeklinde ihtirazi kayıt düşüldüğü, ancak dosya kapsamında davacı tarafından bu ihtirazi kayda ilişkin sunulmuş herhangi bir dilekçeye rastlanmadığı,

taraflar arasında imzalanan sözleşmelerin 5.b maddesine göre, davalının dava dışı ... Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan kesintileri davacının hake dişine yansıttığı, bu durumun taraflar arasındaki sözleşmelere aykırılık teşkil etmediği bu kapsamda davacının ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan kesintileri davalıdan isteyemeyeceği anlaşılmış, diğer taraftan davacının emanet kesintisi alacağı yönünden ise; dosya kapsamı itibariyle yapılan incelemede davacının hak edişlerinden emanet kesintisi yapıldığı ve sözleşmelerin 7. maddesi gereğince işin kesin kabulünün yapılmış olması nedeniyle, emanet kesintinin davacıya iade edilmesi gerektiği anlaşılmakla davacının mahkememizce benimsenen 16/05/2024 tarihli bilirkişi raporu ile hesaplanan 35.985,23-TL emanet kesintisini davalıdan isteyebileceği değerlendirilerek;

davanın kısmen kabulü ile 35.985,23-TL emanet kesintisi alacağının davalının davadan önce temerrüde düştüğüne ilişkin evrakın dosyaya sunulmaması nedeniyle temerrüdün dava tarihinde oluştuğu kabul edilerek 5.000-TL’sinin 31/01/2023 tarihinden, 30.985,23-TLsinin ise ıslah tarihi olan 15/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, hakkediş kesinti alacağına ilişkin tazminat talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.