Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/2 K.2024/593

T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/2 Esas - 2024/593

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C.

ANKARA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇLİ KARAR

ESAS NO

2023/2 Esas

KARAR NO : 2024/593

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/01/2023

KARAR TARİHİ : 11/09/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 20/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (RES Katkı Payı Anlaşmasından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; Dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE İSTEK

Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle;

müvekkili tarafından Yarışma Yönetmeliği ile .... .... .... arasında 18/01/2012

tarihinde “RES Katkı Payı Anlaşması (Sözleşme)” imzalandığını, müvekkili şirket tesisinin 23/10/2020

tarihinde geçici kabulünün yapıldığını ve RES Katkı Payı ödeme yükümlülüğünün doğduğunu, davalı ...tarafından RES Katkı Payı Tutarının 2.038.466,77-TL olarak hesaplandığını, bu tutarı

21/01/2022 tarih ve TEE2022015800401 no.lu fatura ile müvekkili şirketten talep ettiğini, müvekkili tarafından faturadaki bedelin hesaplama şekline 04/02/2022 tarihli yazı ile itiraz edildiğini

ancak yaptırıma uğramamak için fatura bedelinin tamamının ihtirazi kayıtla ödendiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin 3. Maddesine göre yapılacak hesaplama ile müvekkili tarafından

ödenmesi gereken tutarın KDV dahil 841.516,05-TL olduğunu, KDV dahil 1.196.950,72-TL’nin

fazladan ödendiğini, sözleşmenin müvekkilinin ...’tan aldığı lisans tarihinde yürürlüğe gireceğini

ve ödeme yükümlülüğünün ise geçici kabulle başlayacağını, faturada yer alan RES Katkı Payı tutarının

anlaşmaya aykırı şekilde teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar TÜFE ile güncelleştirilerek

hesaplandığını, anlaşma hükümlerinin hiçe sayılarak önceki tarihli teklif mektubu formu ile

hesaplama yapıldığını, uyuşmazlık konusu hesaplamanın sözleşme hükümlerine göre yapılması gerektiğine dair emsal

...Bölge Adliye Mahkemesi.... .... ... . Sayılı kararında “RES Katkı Payı ile ilgili faturaların sözleşme hükümlerine göre

hesaplanması gerektiği nin belirtildiğini beyanla

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalı tarafından düzenlenen 21/01/2022

tarihli, TEE2022015800401 numaralı faturaya ilişkin olarak 1.196.950,72-TL tutarındaki kısım yönünden müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ve KDV dahil 1.196.950,72-TL‘nin işlemiş ve

işleyecek ticari reeskont faizi ve yargılama giderleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili ise; sunduğu cevap dilekçesinde özetle; “Müvekkili Kurum aleyhine açılan davanın haksız ve yersiz olduğunu, dava konusu uyuşmazlığın

çözümünde idari yargı mercilerinin görevli olduğunu, davanın görev yönünden reddine karar

verilmesi gerektiğini,

mülga 4628 sayılı Kanun’un 3/5. Maddesi hükmü doğrultusunda, ... tarafından onaylanan,

“Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurulara İlişkin

Yarışma Yönetmeliği”’ nin 22.09.2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak

yürürlüğe girdiğini, yönetmelik kapsamında 2011 yılında yapılan yarışmalara davacı şirketin de

katıldığını, davacı şirketin yarışma sonucunda sunduğu tekliflerle RES tesisi için sisteme bağlantı

hakkı kazandığını ve lisans alarak faaliyetine başladığını, davacı ile müvekkili arasında, davacıya ait

üretim tesislerinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin

geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren 20 yıl süreyle ödenecek RES katkı payı için sözleşme imzalandığını, Yönetmelik ve ekleriyle, anlaşma ve teklif mektubunun birlikte değerlendirilmesi

sonucunda RES katkı payının hesaplandığını, yarışma için davacının teklif mektubunda“ …bütün

belgeler ve mevzuat tarafımızdan okunmuş, incelenmiş ve bütün şartlarıyla kabul edilmiştir.”

denildiğini, bu teklifle toplam RES katkı payı tutarının teklif yılından ödemeye esas üretim yılına

kadar, TÜİK tarafından Ocak ayında açıklanan TÜFE oranında güncelleştirilerek (kümülatif) olarak

ödeneceğinin çekincesiz şekilde kabul ve taahhüt edildiğini, RES projesinde üretilecek net elektrik

enerjisi için kWh başına 2,34 kuruş teklif verildiğini, sürecin mevzuatsal dayanağı olan Yönetmelik, ekleri ve içeriği birbirinden ayrı değerlendirilerek,

aralarında hiyerarşik bir ilişki kurmak suretiyle teklif mektubunun yok sayılmasının, hukuka uygun

bir yaklaşım olmadığını, Yönetmeliğin, taahhütname, teklif mektubu formu ve RES katkı payı

anlaşmasından oluşan ekleri ile bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini, Yarışma

Yönetmeliğinin bütünlüğü içerisinde ek olarak bulunan, teklif mektubu formu ve RES katkı payı

anlaşması arasında yaptırım gücü açısından bir karşılaştırma yapılmasının doğru olmadığını,

Yönetmeliğin ekleriyle birlikte bir bütün olarak değerlendirilmesi halinde, hesap şekli bakımından

farklı bir düzenleme yahut çelişki bulunmadığını ve birbirini tamamlayıcı nitelikte hükümlere yer

verildiğini, aynı Yönetmeliğin aynı tarihte yayımlanan parçaları arasında, uygulanma ve yaptırım gücü bakımından bir karşılaştırma yapılarak, teklif mektubunun hesaplamada göz önüne

alınmamasının hukuka aykırı olduğunu beyanla davanın öncelikle yargı yolu yönünden usulden reddini, aksi takdirde haksız ve hukuki dayanaktan

yoksun davanın esas yönünden reddini reddini talep etmiştir.

DELİLLER

- Taraflar arasında imzalanan "RES Katkı Payı Anlaşması" -RES katkı payı faturası -Banka ödeme dekontları -Bilirkişi heyeti raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki RES Katkı Payı Anlaşmasına istinaden tanzim edilen fatura nedeni ile yapıldığı ileri sürülen fazla ödemenin istirdaden tahsili istemine ilişkindir.

Dosyamıza sunulan banka dekontunun incelenmesinden, dava konusu toplam 2.038.466,77-TL bedelli RES katkı payı faturasının davacı Şirket tarafından davalı kuruma 07/02/2022 tarihinde ihtirazi kayıt konularak ödendiği ve banka ödeme dekontu ile birlikte istirdat istemine dayanak olmak üzere dosyamıza sunulduğu anlaşılmıştır.

Dosyamızda davalı vekilinin yargı yolu görevsizlik itirazı Mahkememizce yerinde görülmemekle davalı vekili tarafından olumlu görev uyuşmazlığı çıkartılması talebinde bulunulmuş ve Danıştay Başsavcılığı tarafından söz konusu talep yerinde görülerek bekletici mesele yapılmış ise de; dosyamıza gönderilen Uyuşmazlık Mahkemesi kararı ile yargı yolu itibariyle Mahkememizin davaya bakmaya görevli olduğu kesin olarak belirlenmiştir.

Davacının davalıdan istirdaden talep edebileceği RES katkı payı alacağı mevcut olup-olmadığı konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor temin edilmiş, dosyamıza sunulan bilirkişi heyeti raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan RES katkı payı anlaşması, konu ile ilgili olarak yürürlükteki RES katkı payı yönetmeliği ile Teklif mektubu esas alınarak ayrı ayrı ve alternatifli hesaplamalar yapılarak hesaplanan miktarlar belirtilmiş, taraflar arasındaki RES katkı payı Anlaşmasının 3.m. Gereğince ve emsal nitelikteki .... .... .... İlamı doğrultusunda üretime dayalı bir güncelleme sonucunda yapılan

denetime elverişli hesaplamaya göre; anlaşma hükümleri esas alındığı takdirde davacının davalıdan fazla ödeme nedeni ile istirdaden talep edebileceği fatura konusu alacak miktarının 1.196.922,83-TL olduğu mütalaa edilmiştir.

Bilirkişi heyeti raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, rapor içeriğindeki tespit ve değerlendirmeler dosya kapsamındaki verilere ve denetime uygun görülmekle bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına gerek görülmemiştir. Dosyamız kapsamında sunulan RES katkı payı anlaşmaları ve fatura ile ödeme dekontlarına davacı ve davalı Şirket arasında "RES Katkı Payı Anlaşması" mevcut olduğu, davalı ...tarafından davacının üretim lisansı kapsamında düzenlenen

21/01/2022 tarih ve TEE2022015800401 no'lu, 2.038.466,77-TL bedelli faturanın tamamının davalı kuruma 07/02/2022 tarihinde ödendiği anlaşılmıştır.

Konu ile ilgili olarak taraflar arasındaki RES Katkı Payı Anlaşmasının 3. Maddesinde aynen;"Şirketin bağlantı hakkı kazandığı RES projesinde üretilecek her bir kWh elektrik enerjisi üzerinden 0,07 kr/kWh olarak belirlenen yarışma sonucuna esas RES Katkı Payı tutarı aşağıdaki yöntem ile ...tarafından hesaplanacaktır.

Toplam Res Katkı Payı Tutarı=kr x E x TÜFE

Kr=Şirket tarafından TEİAŞ’a kilowatsaat (kWh) başına ödenmesi taahhüt edilen kuruş,

E=Bir önceki yılda gerçekleşen yıllık net elektrik enerjisi Üretimi (kWh)

TÜFE=Türkiye İstatistik Kurumu tarafından ocak ayında açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi." düzenlemesine yer verildiği görülmektedir.

Dosya kapsamında tarafların iddia ve savunmaları gözetildiğinde; yargılama konusu uyuşmazlık, her yıl yapılacak güncelleştirmede esas alınacak RES Katkı Payı hesaplaması birim fiyatının teklif mektubuna göre mi yoksa RES Katkı payı sözleşmesine göre mi yapılacağı ve TÜFE artışlarının kümülatif olarak hesaplanıp hesaplanmayacağı noktalarında toplanmaktadır.

Bilindiği üzere; Türk Borçlar Hukukuna göre sözleşmeye bağlılık ve sözleşme serbestisi ilkeleri bulunmakta olup bu ilkelere göre sözleşmenin aynen uygulanması esastır. Sözleşme öncesi yapılan teklifler icap mahiyetinde olup sözleşme imzalandıktan sonra artık icaplar değil sözleşme hükümleri geçerlidir. Taraflar arasında düzenlenen RES Katkı Payı anlaşmasının 3.maddesinde katkı payının nasıl hesaplanacağı açık bir şekilde düzenlenmiş olup, söz konusu düzenleme aynı zamanda yönetmeliğe de uygundur. Yani sözleşme yasa ve ahlaka da aykırı olmadığı için geçerli olup tarafların anayasası sayılan sözleşme hükümlerinin uygulanması gerekir.

Sözleşme ve yönetmeliği göre RES Katkı Payı hesaplama formülü toplam RES Katkı Payı Tutarı = kr X E x TÜFE olup buna göre sözleşmede belirtilen davacının kWh başına ödemeyi taahhüt ettiği kuruş cinsinden katkı payı bir önceki yılda gerçekleşen yıllık net elektrik enerjisi üretimi ve TÜİK tarafından Ocak ayında açıklanan bir önceki yılın aynı ayına göre yıllık tüketici fiyat endeksinin çarpılması sonucu bulunacak miktarın katkı payı olarak alınması gerekir.

Sözleşme ve yönetmelikte enflasyondaki yıllık fiyat artışlarının kümülatif olarak hesaplanacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır.

Bu nedenle, sözleşme hükümleri esas alınarak birim fiyat tespit edildikten sonra sözleşme dönemi içerisinde düzenlenen dava konusu fatura yönünden önceki yılları da kapsar şekilde kümülatif olarak değil; sadece fatura konusu yıla ilişkin TÜFE endeksi esas alınarak güncelleme yapılarak davacı Şirketin davalı kuruma ödemesi gereken RES Katkı payı miktarının tespiti zorunludur. (Nitekim, ...23.

Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlığı'nın 2017/1552 esas, 2019/272 karar sayılı ilamı da bu doğrultudadır.)

Bu bağlamda, değinilen sözleşme hükümleri ve emsal kararlar çerçevesinde yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu Res katkı payının hesaplanmasında taraflar arasında imzalanan RES katkı payı Anlaşması hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Zira, sözleşmenin bağlayıcılığı ilkesi gereğince davacı Şirket ve davalı kurum, imzaladıkları Res katkı payı anlaşması hükümleri ile bağlı olup sözleşme ile bağlılık (pacta sund servanda) ilkesi gözetildiğinde. RES katkı payı anlaşması hükümleri uygulanarak katkı payının tespiti gerekmektedir.

Daha açık bir anlatımla, sözleşme hükmü haline dönüştürülmediği anlaşılan ve hukuken icap olarak kabulü gereken teklif mektubundaki hesaplama formülünün RES katkı payının hesaplanmasında esas alınması hukuken mümkün değildir.

Taraflar arasında düzenlenen RES Katkı Payı anlaşmasının 3.maddesinde katkı payının nasıl hesaplanacağı yoruma imkan vermeyecek netlikte ve açık bir şekilde düzenlenmiş olup söz konusu düzenleme, aynı zamanda yukarıda değinilen yönetmelik hükümlerine de uygundur.

Bu çerçevede sözleşme ve yönetmeliğe göre RES Katkı Payı hesaplama formülü toplam RES Katkı Payı Tutarı = kr X E x TÜFE olup buna göre sözleşmede belirtilen davacının kWh başına ödemeyi taahhüt ettiği kuruş cinsinden katkı payı bir önceki yılda gerçekleşen yıllık net elektrik enerjisi üretimi ve TÜİK tarafından Ocak ayında açıklanan bir önceki yılın aynı ayına göre yıllık tüketici fiyat endeksi çarpılması sonucu bulunacak miktarın katkı payı olarak alınması gerekir.

Yukarıda değinilen sözleşme ve yönetmelik hükümleri arasında enflasyondaki yıllık fiyat artışlarının kümülatif olarak hesaplanacağına dair açık ve tarafları bağlayıcı nitelikte bir hüküm yer almamaktadır. Aksine, anlaşmada her yıl bir önceki yılın birim fiyatı esas alınarak güncelleme yapılacağı öngörülmekte olup RES katkı payı anlaşmasının 1.maddesi gereğince tesisin ilk devreye girdiği tarihten itibaren 20 yıl süre ile RES Katkı Payının TEİAŞ’a ödenmesi öngörülmektedir.

Bu itibarla, Mahkememiz’ce açıklanan gerekçelerle; dosyamıza sunulan bilirkişi raporunda yer alan alternatif hesaplamalardan değinilen anlaşmanın 3. maddesine uygun hesaplamayı içeren hesaplama Mahkememiz'ce benimsenerek hükme esas alınmak gerekmektedir.

Buna göre; değinilen hesaplama yöntemine göre dava konusu toplam 2.038.466,77-TL bedelli faturanın dava konusu 1.196.922,83-TL'ik kısmının haksız yere davacıdan tahsil ettiği sabit olup davacının dava konusu 1.196.822,83-TL alacağı davalıdan istirdaden talep edebileceği kanaatine varılmıştır.

Bu itibarla, davanın kısmen kabulü ile; dava konusu 1.196.822,83-TL alacağın davalıdan tahsiline, dosyamızda davadan önce TBK'nın 117. maddesi hükmüne uygun olarak miktar ve ödeme talebi içeren bir ihtarname keşide ve tebliğ edilerek davalının usulüne uygun olarak temerrüde düşürüldüğünün iddia edilmediği ve dosyamızda davalı kuruma davacı tarafından tebliğ edilen ihtarname örneğinin de sunulmadığı gözetilerek hüküm altına alınan dava konusu toplam alacağa dava tarihinden itibaren temerrüt faizi (avans) yürütülmesi gerektiği gözetilerek (...Bölge Adliye Mahkemesi 23.H.D.

Başkanlığı'nın 12.04.2023 tarih, 2021/1120 E. , 2023/680K. Sayılı ilamı) hüküm altına alınan alacağa dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine dair aşağıdaki karar vermek ve hüküm oluşturmak gerekmiştir.

YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ

1-Posta ve davetiye gideri : 550,00-TL 2-Bilirkişi ücreti : + 9.000,00-TL

TOPLAM : 9.550,00-TL