Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/381 K.2023/918

Davacı tarafından davalı hakkında açılan itirazın iptali davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda ;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili. .. Mahkemesin sunduğu dava dilekçesinde özetle davacının...'da bulunan sanayi bölgesindeki bir işyerinin yarı hissesinin devri karşılığında davalıya 21.500,00 USD verdiğini, hisse devrinin yapılmaması üzerine 03/09/2021 tarihli protokolün düzenlendiğini, bu protokole göre davalının 01/01/2022 tarihinde borcunu ödeyeceğini taahhüt ettiğini ancak zamanında borcunu ödemediğini, bu alacağın tahsili için .... Esas nolu dosyasında başlatılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptaline, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğunu, davalı şirket yetkilisinin dava konusu protokolü imzaladığını hatırlamadığını, taraflar arasında daha önce var olan güven ilişkisine istinaden verilmiş olan imzalı boş kağıtların davacı tarafından kötü niyetli olarak doldurulduğunu ve davanın haksız olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... Mahkemesinde yapılan yargılama sonunda 24/10/2022 tarih ve .... nolu karar ile asliye ticaret mahkemesi görevli olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiş, davacı vekili Hukuk Muhakemeleri Kanununun 20. maddesinin 1. fıkrasındaki süre içinde dosyanın mahkememize gönderilmesini talep etmiş, dosya mahkememize gönderilmiş ve mahkememiz esas kaydının 2023/381 sırasına kaydedilmiştir.

Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde "Borç Ödeme Protokolü" başlıklı "... inşası devam eden ve ... Şirketi adına tescil edilecek işyeri/dükkan vasıflı taşınmazın yarı hissesinin ... adına devir ve tescili karşılığı 2018 yılı 8. ve 10. ayında alınmış olan günün kur karşılığı 21.500,00-USD karşılıklı anlaşma gereği 01/01/2022 tarihinde ...'e ödenecektir.

... tarafından 2018 yılının 8. ayı ile 10. ayı arasında ödenmiş olan 21.500,00 USD karşılığında .... inşası devam eden ve ... Şirketi adına tescil edilecek işyeri/dükkan vasıflı taşınmazın yarı hissesinin ...'e verilmesi hususunda sözlü olarak anlaşılmış olunmasına karşın hisse devrinin gerçekleşmemiş olması nedeniyle ... Şirketinin ...'e 21.500,00-USD'yi en geç 01/01/2022 tarihinde yine dolar olarak ödemesi durumunda başkaca hak ve alacak iddiasında bulunmayacaktır. İadesi gereken bedelin 01/01/2022 tarihinde ödenmemesi durumunda .... yetkisi kapsamında icra takibine başlanacak olup bu uğurda sarfı nazar edilecek tüm masraflardan da ... Şirketi sorumlu olacaktır.03/09/2021" yazılı ve ... ile ... Şirketi yetkilisi tarafından imzalanan belgeyi sunmuştur.

.... Esas nolu dosyasında davacı tarafından davalı hakkında 03/09/2021 tarihli ödeme protokolüne dayanılarak 21.500,00 USD asıl alacak ve 556,64 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 22.056,64 USD alacağın faizi ile birlikte tahsili talebi ile icra takibi başlatılmıştır.

Davacı vekiline 07/06/2023 tarihli tensip tutanağı ile arabuluculuk tutanağını sunması için süre verilmiş, davacı vekili 20/06/2023 tarihli dilekçesi ekinde arabuluculuk son toplantı tutanağının örneğini sunmuştur.

28/11/2023 tarihli duruşmanın 1 numaralı ara kararı ile davacı ve davalı vekillerine dava konusu 03/09/2021 tarihli borç ödeme başlıklı protokolün iş yeri devir sözleşmesi niteliğinde olup olmadığı ile ilgili beyanlarını ve delillerini sunmak üzere 2 hafta süre verilmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili 01/12/2023 tarihli dilekçesi ile taraflar arasında devri gerçekleşecek olan şeyin ... ...'de inşa edilecek işyeri vasıflı taşınmazın yarı hissesinin devri olduğunu, bu protokolün niteliği itibariyle taşınmaz devir vaadinden kaynaklanan borç sözleşmesi olduğunu ve dava konusu uyuşmazlığın taraflar arasında işyeri devrinden ya da bir adi ortaklık devrinden kaynaklanmadığını bildirmiştir.

Davalı vekili 11/12/2023 tarihli dilekçesi ile dava konusu protokolün işyeri devrine ilişkin değil, taşınmazın yarı hissesinin devrine ilişkin olduğunu bildirmiştir.

Uyap'tan alınan ... kaydına göre davacının dava ile dava konusu icra takibi tarihi itibari ile vergi mükellefiyeti kaydı bulunmamaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 03/09/2021 tarihli "Borç Ödeme Protokolü" başlıklı başlıklı belgeye dayanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine karşı yapılan itirazın iptali davasıdır.

Türk Ticaret Kanununun 4. maddesi gereğince mutlak ticari dava olarak adlandırılan maddede sayılan ve özel kanunlara göre ticari sayılan davalar ile nisbi ticari dava olarak adlandırılan her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari davalardır.

Türk Ticaret Kanununun 5. maddesi gereğince asliye ticaret mahkemesi aksine hüküm bulunmadıkça ticari davalara bakmakla görevlidir.

Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203. maddelerinde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları Türk Ticaret Kanununun 8. maddesinin 1. fıkrasının c bendinde tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari dava olarak kabul edilen davalar arasında sayılmıştır.

Türk Borçlar Kanununun "Malvarlığının veya işletmenin devralınması" başlıklı 202 maddesi şu şekildedir;

"Bir malvarlığını veya bir işletmeyi aktif ve pasifleri ile birlikte devralan, bunu alacaklılara bildirdiği veya ticari işletmeler için Ticaret Sicili Gazetesinde, diğerleri için Türkiye genelinde dağıtımı yapılan gazetelerden birinde yayımlanacak ilanla duyurduğu tarihten başlayarak, onlara karşı malvarlığındaki veya işletmedeki borçlardan sorumlu olur.

Bununla birlikte, iki yıl süreyle önceki borçlu da devralanla birlikte müteselsil borçlu olarak sorumlu kalır. Bu süre, muaccel borçlar için, bildirme veya duyuru tarihinden; daha sonra muaccel olacak borçlar için ise, muacceliyet tarihinden işlemeye başlar.

Borçların bu yoldan üstlenilmesinin sonuçları, dış üstlenme sözleşmesinden doğan sonuçlarla özdeştir.

Bildirme veya ilanla duyurma yükümlülüğü devralan tarafından yerine getirilmedikçe, ikinci fıkrada öngörülen iki yıllık süre işlemeye başlamaz.",

Türk Borçlar Kanununun "İşletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi" başlıklı 203. maddesi şu şekildedir;

"Bir işletme, başka bir işletme ile aktif ve pasiflerin karşılıklı olarak devralınması ya da birinin diğerine katılması yoluyla birleştirilirse, her iki işletmenin alacaklıları, bir malvarlığının devralınmasından doğan haklara sahip olup, bütün alacaklarını yeni işletmeden alabilirler.

Bir tek kişiye ait olup da, kollektif veya komandit ortaklık hâline dönüştürülen bir işletmenin borçları hakkında da aynı hüküm uygulanır."

Dava konusu icra takibinin dayanağının 03/09/2021 tarihli "Borç Ödeme Protokolü" başlıklı belge olması, bu belgenin konusunu inşası devam edip davalı adına tescil edilecek işyeri/dükkan vasıflı taşınmazın yarı hissesinin oluşturması,

bu belgede bir malvarlığının veya işletmenin devralınmasından ya da işletmelerin birleşmesindan ve şekil değiştirmesinden söz edilmediği gibi davacı ile davalının dava ve cevap dilekçelerinde bu nitelikte bir iddiada bulunmaması dolayısı ile dava konusu uyuşmazlığın bir taşınmasın payının devrinden doğmuş olup Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi ile ilgili 202. ve 203. maddeleri ile ilgili olmaması,

dava ile dava konusu icra takibi tarihi itibari ile vergi mükellefiyeti kaydı bulunmayan davacının ticari işletmesi bulunmadığından davanın nisbi ticari dava da olmaması ve davanın konusunun Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde yer alan mutlak ticari davalardan olmaması bir bütün olarak değerlendirildiğinde davanın mahkememiz görevsiz olduğundan dava şartı noksanlığı nedeni ile usulden reddine ve dava dosyasının görevli ....

Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki karar verilmiştir.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza