Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/95 K.2022/514

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ...Altındağ Ankara adresindeki ... tabelalı işyerinde mobilya üretim ve satışıyla iştigal ettiğini, işyerinde 10.06.2019 tarihinde lağım basması sonucu sünger, kumaş, elyaf ahşap kontrplak, sunta gibi üretim malzemelerinin, matkap ve kaynak makinası gibi alet edevat ve koltuk takımı gibi mamul ürünlerin hasara uğradığını, hasarın davalıya bildirildiğini, siz fotoğraflarını çekin talimatı üzerine fotoğraflarının ve kamera kayıtlarının alınarak işyerinin temizlendiğini, ancak davalının eksper göndermediğini” iddia ederek, “toplam 106.532,59TL zararın hasar tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; hasar bildirilince hemen Hazine Müsteşarlığına bağlı, taraflar bağımsız sigorta eksperinin görevlendirildiğini, eksperin hiç zaman kaybetmeden sigortalı mahalline gittiğini, ancak işyerinin temizlenmiş olduğunun görüldüğünü, hasarlı ürünlerin aynı gün nasıl temizlendiğinin izaha muhtaç olduğunu iddia ederek davanın reddedilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL

Dava, sigorta ettiren tarafından davalı sigorta şirketi aleyhine açılan tazminat davasıdır.

Davacının kiracısı bulunduğu .....Altındağ/Ankara adresindeki iş yerinin davalı sigorta şirketi nezdinde 70933954 nolu 30/11/2018 - 2019 tarihlerini kapsar şekilde geniş kapsamlı yangın paket katılım sigorta poliçesi ile davalı sigorta şirketine sigortalı bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davacıya ait iş yerinde 10/06/2019 tarihinde Ankara İlinde meydana gelen aşırı yağışa bağlı lağım suyu basması nedeniyle, işyerinde bulunan mal, eşya ve ürünlerin kullanılamayacak ve satılamayacak derecede hasar görüp görmediği, olay günü takiben iki gün içinde iş yerine davalı sigorta tarafından görevlendirilen eksperin gelip gelmediği, davacı tarafından atıldığı tarafların kabulünde olan eşya ve malzemeler için davacının sigortacısı olan davalıdan poliçeye istinaden tazminat talep edip edemeyeceği noktasında uyuşmazlık bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davacı taraf, mobilya üretim/satış sektöründe faaliyet gösterdiğini, iş yerini lağım suyu basması nedeniyle ciddi hasar meydana gelerek bir kısım süngerler, kumaşlar, elyaflar, ahşaplar, koltuk takımları, kontraplaklar, suntalar, matkaplar, kaynak makineleri vb mal eşya ve ürünlerin kullanılamayacak ve satılamayacak derecede zarar gördüğünü, çöp halini aldığını, olay sonrasında davalı sigortaya durumu bildirdiğini, itfaiyeye haber verildiğini, itfaiyenin 11/06/2019 tarihinde işyerine gelerek rapor tanzim ettiklerini, olayın 10/06/2019 tarihinde meydana geldiğini,

davalı sigortanın ise olayın üstünden iki gün geçmesine rağmen eksper göndermediğini, koku ve mikrop yayan malzeme ve ürünlerin ticari ve sağlık nedenleriyle muhafazası mümkün olmadığından tanıklar huzurunda fotoğraflanıp kamera kaydına alınması suretiyle atılmak zorunda kaldığını, bu mal ve ürünlerin envanterinde kayıtlı olduğunu, davalı tarafın hasar dosyası açtığını, ancak davacının zararının karşılanması talebini reddettiğini ileri sürdüğü görülmüştür.

Davalı taraf ise, talebin fahiş olduğunu, eksperin sigorta mahalline gittiğini, ancak sigortalı tarafından zarar gören malların imha edildiğini belirttiği anlaşılmaktadır.

Mahkememizce hasar dosyası ve poliçesi celbedilerek taraf delilleri toplanmış, ASKİ'den söz konusu pis su basmasına ilişkin tutulan tutanak ve yapılan tespitlere ilişkin belgeler celbedilmiş, davacı tarafın bildirdiği tanıklar dinlenmiştir.

Mahkememizce uyuşmazlık konuları yönünden bilirkişi kurulundan rapor alınmasına karar verilmiş, sigorta hukuku ve hesaplama konusunda uzman bilirkişilerin dosyaya sundukları 22/04/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; gerçekleşen rizikonun poliçede yer alan sel/su baskını teminatı dahilinde kaldığını, 6102 sayılı T.T.K. Madde 1409/1 ve Madde 1459 uyarınca; sigortacının sigortalının hakikaten uğradığı zarardan sorumlu olduğunu, konusunda uzman mobilya bilirkişisi tarafından zarar miktarının ve varsa zarar gören ürünlerin sovtaj değerinin tespit edilmesi yönündeki takdirin mahkemeye ait olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Mahkememizce bilirkişi kurulu raporu kapsamı dikkate alınarak mobilya konusunda uzman bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, Doç Dr. ... tarafından sunulan 16/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; gerçekleşen rizikonun poliçede yer alan sel/su baskını dahilinde kaldığı, ürünler/emtiaya/eşyaların üretimde kullanılamayacağını, zarar gördüğünü, elektrikli ürünlerin tamir edilebileceğini, zarara konu olan ürünlerin kaza yılı olarak (2019) toplamda KDV Dahil 105,718.18 TL, 2021 yılı itibari ile 165,362.50 TL olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Zarar gören eşyaların arasında el matkabı ve makinesinin bulunduğu anlaşılmakla tarafların beyan ve itirazları dikkate alınarak bu hususta yerinde inceleme ile bir makine yüksek mühendisi bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, Dr. ... tarafından dosyaya sunulan 18/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

S.1) a) Dava konusu olayda hasar gören matkapların her birinin hasar tarihi itibariyle takdiren 500 TL ikinci el değerine sahip olduğunu; bu matkapların pis suya bulaşmış halde iken Temizlenerek onarımla tekrar çalıştırılma ya da temizlendikten sonra bakır sarımları ve dişlilerinin yedek parça veya metal hurdası olarak değerlendirilme imkanı olacağı dikkate alınarak hasar tarihi itibariyle her birinin takdiren 100 TL sovtaj değerine sahip olacağını; b) ....kaynak makinasının hasar tarihi itibariyle ikinci el değeri 10.500 TL olarak belirtilmiş ise de; bilirkişi raporu kapsamında geriye dönük yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde;

....kaynak makinasının olay tarihi 10/06/2019 itibariyle ortalama 5.250 TL ikinci el değerine sahip olduğunu; bu kaynak makinasının pis suya bulaşmış halde iken -Temizlenerek onarımla tekrar çalıştırılma ya da -Temizlendikten sonra yedek parça veya metal hurdası olarak değerlendirilme imkanı olacağı dikkate alınarak hasar tarihi itibariyle takdiren 1.250 TL sovtaj değerine sahip olacağını.

S.2) Ağaç İşleri Endüstri Mühendisi Bilirkişi .... tarafından hazırlanarak arz edilmiş olan 16/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda; zarara konu ürünlerin hasar tarihi itibariyle 105.714,18 TL zarar meydana geldiği yönünde kanaat belirtilmiş.

Bahse konu bilirkişi raporunda 3 adet matkap değeri 1.500 TL ve 1 adet kaynak makinası bedeli 10.500 TL olarak hesaplama yapıldığını, 105.714,18 TL'den 1.500 TL ve 10.500 TL minha edildiğinde, -Mobilya ve tekstil ürünlerinden kaynaklı hasar tarihi itibariyle zararın toplam 93.714,18 TL olduğunu; rapor kapsamında 3 adet matkap için 1500 TL uygun bulunmuş, 1 adet kaynak makinası için 5.250 TL ikinci el değeri takdir edilmiş olduğunu, ayrıca 3 adet matkap için 300 TL, 1 adet kaynak makinası için de 1.250 TL sovtaj değeri olarak toplam 1.550 TL minha edilmesi gerektiğini; yukarıda arz edilen değerlendirmeler neticesinde.

Davacı ...'nin Davalı ....Sigorta A.Ş.'den hasar tarihi itibariyle (93.714,18 TL + 1.500,00 TL + 5.250,00 TL - 300 TL - 1.250,00 TL) toplam 98.914,18 TL talep edebileceğinin bildirildiği görülmüştür.

Dosya kapsamında dinlenen tanık beyanları kapsamında söz konusu iş yerinin binanın bodrum katında kot olarak yer seviyesinin altında olduğu, olay tarihinde havanın aşırı yağışlı olup, akşamüstü işçilerin çalıştığı sırada imalathanenin WC kısmından pis suların taşkın halde geldiğinin görülerek işçiler tarafından müdahale edildiği, ancak suyun hızla dolarak diz kapağı hizasına yükseldiği, bu sırada yerlerde bulunan mobilya imalatında kullanılan sünger, kumaş ve diğer malzemelerin pis suyu çekerek tamamen kullanılmaz hale geldiği, malzemelerin kullanım kolaylığı açısından yerde belli bir malzeme üzerinde durduğu,

hemen itfaiyeye haber verildiği, itfaiyenin gelerek olay yerini gördüğü, sigortacıların ise hasara bakmaya olaydan 4-5 gün sonra geldikleri, olaydan sonra bir gün temizlik yapmadan sigortacıların beklendiği, ancak pis su basması nedeniyle kötü koku ve insan sağlığı nedeniyle daha fazla iş yeri sahibinin bekleyemeyerek temizlik yaptırdığı, koku yüzünden işçilerin bir süre çalışamadıkları anlaşılmaktadır.

Dosyada mevcut poliçe kapsamından meydana gelen olayın poliçe teminatı dahilinde kaldığının sabit olduğu tespit edilmiştir. İş yerinde bulunan ve mobilyacı bilirkişi tarafından tespit edilen ürünlerin yerinde inceleme ile üretimde kullanılamayacağı anlaşılmıştır. İş yerinde bulunan ve makine mühendisi bilirkişi tarafından yerinde inceleme ile tespit edilen el matkaplarının ve kaynak makinesinin onların da tekrar çalıştırılma imkanları bulunduğunun tespit edilerek ikinci el değerlerinin ve sovtaj değerinin usulünce tespit edildiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve deliller ile bilirkişilerin uzmanlık alanları çerçevesinde yaptığı inceleme ve değerlendirmeler kapsamına göre davacı tarafın kiracı olarak iş yerinde 10/06/2019 tarihinde meydana gelen pis su basması sonucu meydana gelen zararının sigorta poliçesi kapsamında kaldığı, zarar gören malzemenin niteliğine göre ve zararın meydana geliş şekline göre uzun süre bekletilmesinin genel tecrübe ve mantık kurallarına göre mümkün olmadığı, bu nedenle davacı tarafın fotoğraflama ve videoya kaydetmek suretiyle temizlenmesi mümkün olmayan lağım suları ile kirlenerek kötü koku yayan mal, emtia ve ürünleri atmak zorunda kaldığı,

bu nedenle davacı tarafa kusur izafe edilemeyeceği, davacıya ait iş yerinin WC giderinin yer aldığı ara kat altında pis su çek valfi bulunduğunun makine bilirkişisi tarafından açıkça tespit edildiği açıkça anlaşıldığından en son düzenlenen 19/08/2022 tarihli makine mühendisi raporu kapsamında benimsenen zararın hasar tarihi itibariyle 98.914,18 TL olduğu anlaşılmakla, bu miktar üzerinden davanın kabulüne yönelik aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.