Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/734 K.2025/622

Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2025/734 Esas

KARAR NO : 2025/622

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI

... - ... .....

VEKİLİ

Av. ... - ..... DAVALI : ... - ...

DAVA

Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 03/10/2025

KARAR TARİHİ : 09/10/2025

YAZIM TARİHİ : 30/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı müvekkilİ .... Noterliği 20.11.2014 tarihli, ... Yevmiye Numaralı, Sözleşme ile ...'ni davalı ...'nden devir aldığını, ...... sayılı dosyası üzerinden davacı müvekkili aleyhine işçilik alacaklarından kaynaklı tazminat davası açıldığını, İşbu dava neticesinde, davacı ... lehine tazminata karar verildiğini, .....

E. Sayılı Dosyası ile 27.12.2023 tarihinde 246.215,76-TL ve 05.02.2024 tarihinde 10.653,85-TL olmak üzere toplam 256.889,61-TL tazminat müvekkilinden tahsil edildiğini, davacı müvekkili haksız bir şekilde 04.06.2003 - 15.08.2011 tarihli işçilik alacaklarını ödemek zorunda kaldığını, uyuşmazlık konusu dönemde ... dahi kurulmadığını, davacı müvekkili ...'nin devrini almış olup gazete ile hiçbir ilgisi olmayan bir borcu ödemek zorunda kaldığını, müvekkili devirden önce olan 17.08.2003 - 20.11.2014 tarihleri arasında İşçinin ...

İktisadi İşletmesinde Gazete adına olan çalışmasını kabul ettiğini, ancak Gazetenin dahi var olmadığı bir döneme ilişkin olarak Dernek tarafından ödenmesi gereken tazminatların müvekkili tarafından ödenmesinin abesle iştigal olduğunu, haksız bir şekilde 04.06.2003 - 15.08.2011 tarihleri de dahil edilerek davacı müvekkilinden tahsil edilen 256.889,63-TL toplam tazminatın ödenen bedel de dikkate alınarak davalı tarafa rücu edilecek kısmının hesaplanmasını, ödeme tarihinden itibaren ticari faizi ile ödenmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Dava dilekçesi davalı tarafa tebliğ edilmemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL

Dava Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan alacak davasına ilişkindir. 6102 sayılı TTK.'nun 5. maddesinde 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6335 sayılı yasanın 2. maddesi ile yapılan değişiklik sonrası Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Ticaret Mahkemeleri arasındaki daha önce iş bölümü şeklinde mevcut olan ilişki görev ilişkisine dönüştürüldüğü için artık 01/07/2012 tarihinden sonra açılan davalarda Ticaret Mahkemelerinin görevli olup olmadığını kendiliğinden değerlendirmesi yasal zorunluluk haline dönüşmüştür.

Özel hukuk alanında yapılacak yargılamalar sırasında uyulması gereken genel görev kuralları 6100 sayılı HMK 'da yer almaktadır. Bu yasanın 1. maddesi ile “Mahkemelerin görevlerinin ancak yasa ile düzenlenebileceği ve bu düzenlemenin de kamu düzenine ilişkin sayılması gerektiği” öngörülmüştür. Bunun doğal sonucu olarak taraflar ileri sürmese de mahkemelerin yargılamanın her aşamasında görevli olup olmadıklarını kendiliklerinden değerlendirmesi gerekmektedir.

Bu genel düzenlemenin yanında bir de ticari hayatla ilgili düzenlemeler içen 6102 sayılı TTK mevcuttur. Ticaret yasamızın 3. maddesinde ticari işin tanımı yapılmış, 4. maddesinde ticari davaların neler olduğu sınırlı olarak sayıldıktan sonra, 5. maddesinde ise aksi kararlaştırılmadığı sürece tüm ticari davalar ile ilgili olarak Ticaret Mahkemelerinin görevli oldukları belirtilmiştir.

Ticaret Mahkemelerinin görev alanını ticari davalar oluşturuyor ise, ticari davaların hangileri olduğunu 6102 sayılı TTK'nun 4. maddesine bakarak belirlemek zorunluluğu vardır. Bu madde de ise ticari dava;

1)Her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili olan hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri,

2-)Tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın,

a)Ticaret Kanunda düzenlenen hususlardan doğan hukuk davaları,

b)Türk Medeni Kanunu'nun rehin karşılığı ödünç verme ile uğraşanlar hakkındaki 962 ila 969 maddelerinde,

c)6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun;

-Mal varlığının veya işletmenin devir alınması ile işletmelerin birleştirilmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203 maddelerinde,

-Rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447. maddelerinde,

-Yayın sözleşmesine ilişkin 515 ve 519. maddelerinde,

-Komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ve 545. maddelerinde,

-Ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547. ve 554. maddelerinde,

-Havale hakkındaki 555. ve 560. maddelerinde,

-Saklama sözleşmesini düzenleyen 561. ila 580. maddelerinde,

d)Fikri Mülkiyet Hukukuna dair mevzuatta,

e)Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f)Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde öngörülen konulardan doğan hukuk davalarının TİCARİ DAVA ve ticari nitelikli çekişmesiz yargı işi sayılır, ancak hiçbir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale ve vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır şeklinde düzenlenmiştir.

Ticaret yasanın 5. maddesi ile “aksine hüküm olmayan hallerde, dava olunan şeyin değerine bakılmaksızın ticari davalara Asliye Ticaret Mahkemelerinin bakması düzenlemesi getirilmiştir. Bu yasal düzenleme gereği TTK'nın 4. maddesinde düzenlenen ve ticari dava kapsamında sayılan uyuşmazlıkların ticaret mahkemelerinin görev alanını oluşturduğunu kabul etmek gerekir. Bu genel kuralın yanında uyuşmazlığa ilişkin yasal düzenlemenin yer aldığı metinde bu konu ile ilgili uyuşmazlığın açıkça ticaret mahkemelerinde çözüleceği öngörülmüş ise (örneğin İİK'nun 171/4) ya da yasa ile bu yasa kapsamındaki işlerin ticari dava sayılacağı öngörülmüş ise (1163 sayılı yasanın 99. maddesi vb. gibi) bu yasadan kaynaklanan davaların da ticaret mahkemelerinin görev alanında olduklarını kabul etmek gerekecektir.

Somut olaya gelince; Davanın Ticaret Mahkemelerinin görev alanındaki ticari dava olarak kabul edilebilmeleri için yukarıda ayrıntılı olarak belirtildiği gibi tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın uyuşmazlığın TTK'da düzenlenen bir konudan kaynaklanması veya uyuşmazlığın her iki tarafının tacir ve uyuşmazlığın da tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması gerekir.

Davacı gerçek kişi ile davalı dernek arasındaki ilişki TTK'da düzenlenmeyip, genel hükümlere tabi olması nedeni ile uyuşmazlığın Ticaret Kanununda düzenlenen bir konudan kaynaklanmadığı, bu nedenle uyuşmazlığın ticari dava olabilmesi için TTK nun 4/1 maddesi uyarınca davanın her iki tarafının da tacir olması ve uyuşmazlığın da tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması gerekir.

Somut olayda, uyuşmazlığın bir tarafını oluşturan davalının tacir olmadığı, işin ticari nitelikte olmadığı, bu haliyle TTK nun 4/1 maddesi koşulları oluşmadığı, bu nedenle ticaret mahkemelerinin görevli olmadıkları kabul edilip, mahkememizin görevsizliğine ilişkin kararı verilmesi gerektiği kabul edilip, aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur.

Katip ... ¸e-imzalıdır. Hakim ... · ¸e-imzalıdır.