Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/351 K.2021/350

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2019/351 Esas

KARAR NO : 2021/350

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : 1-

VEKİLİ

DAVALI : 2-

VEKİLİ

DAVALILAR : 3-

VASİSİ

4- 5-

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 12/07/2019

KARAR TARİHİ: 25/05/2021

K. YAZIM TARİHİ: 25/06/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; davacının sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın 18/01/2019 tarihinde Eryaman Göksuparkı önünde çalışır vaziyette beklerken ... plakalı aracın hızla gelerek davacının aracına çarparak sol ön ve sol arka kapılara, sol ön ve sol arka çamurluğa ve çarpmanın etkisiyle sağ ön tekerleğin yarılmasına,

ayrıca kaza nedeniyle aracın rot ve balans ayarlarına zarar verdiğini, meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sırasında kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın orada bulunan Özel Halk Otobüsü ve başka bir araca daha çarptığını, akabinde kaza yerini tehlikeye sokarak terk ettiğini, kazaya sebebiyet veren aracın ...ya ait olduğunu, kendisi tarafından ...

Rent A Car firmasına kiralandığını, hem firma hem de araç sahibi ile konuşulduğunu ancak zararın karşılanmadığını, kazaya sebebiyet veren aracın sigorta şirketine başvuru sonucunda da ödeme yapılmayacağının bildirildiğini, Ankara Batı .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile tespit raporu alındığını, kaza nedeniyle davacı aracının kullanılamaz hale geldiğini, davacının, tüm masrafları kendisi karşılayarak aracı yaptırdığını, aracın tamirinin ...

Servisinde yapıldığını, aracın 7 gün serviste kaldığını, bu sürede ikame araç içinde davacının işi ile evi arası 50 km olup, ikame araç bedelinin buna göre tazmini gerektiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ... plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli nedeniyle şimdilik 200,00 TL, araç değer kaybı nedeniyle 200,00 TL olmak üzere toplam 400,00 TL'nin müştereken ve müteselsilen olmak üzere tüm davalılardan tazminine, ikame araç bedeli tazmini nedeniyle şimdilik 100,00 TL'nin müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılar ... ve ...

Araç Kiralama Ltd.Şti'den tazminine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili ıslah dilekçesi ile özetle; 07/09/2020 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda taleplerini ıslah ederek; hasar bedeli 10.716,99 TL olarak artırarak 10.916,99 TL' ye, değer kaybı 2.800,00 TL olarak artırarak 3.000,00 TL' ye, ikame araç bedeli 500,00 TL olarak artırarak 600,00 TL' ye çıkarttığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, ıslah taleplerinin kabulü ile kaza tarihinden itibaren yıllık faiz işletilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Sigorta vekili cevap dilekçesi ile özetle; tahkikat aşamasında sigortalının kusurlu olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçede yazılan limitle sınırlı olduğunu, kazanın meydana gelmesinde sigortalıya atfedilecek hukuki bir sorumluluğun tespit edilmesi gerektiğini, aksi halde müvekkili şirkete sorumluluk atfedilemeyeceğini, kusur oranlarının tespiti gerektiğini, davacı tarafın taleplerinin 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe girmiş yeni genel şartlar kapsamı dahilinde değerlendirilmesi gerektiğini,

müvekkili şirketin gerek değer kaybı taleplerine ilişkin olsun gerekse maddi hasar/rücuen maddi hasar taleplerine karşı tek poliçe limiti bulunduğunu, müvekkili şirketin bu taleplerin tamamından azami poliçe limiti ile sorumlu olduğunu, değer kaybı talep edilen aracın uyuşmazlık konusu kaza öncesi kazaya karıştığının tespiti halinde davanın reddi gerektiğini, aracın sonradan meydana gelmiş olan kazası neticesi tekrar değer kaybına uğramasının mümkün olmadığını, önceki hasarlar sebebiyle değer kaybına uğramış olan aracın değer düşüklüğünden müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağını,

kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin ancak dava tarihinden itibaren faizden sorumlu olabileceğini, müvekkili şirketin sigortacı olması sebebiyle ancak, Karayolları Trafik Kanununun 99. maddesi gereğince kendisine yapılan müracaat tarihini takip eden 8. işgününden sonra,

böyle bir müracaat bulunmadığı takdirde ise, ancak dava tarihinden itibaren faizle sorumlu olacağını, hasarın ihbarı üzerine müvekkili şirketin sorumluluğunu yerine getirmiş olduğundan davacının faiz de haksız olup faiz talebinin de reddine karar verilmesi gerektiğini, uygulanması gereken faiz türünün yasal faiz olduğunu, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ettiğini beyan etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; müvekkili açısından işleten sıfatı bulunmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kusur raporunu kabul etmediklerini beyan etmiştir.

DELİLLER

Ankara Batı ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası içeriği, araç takyidat bilgileri, ticaret sicil kayıtları, tramer kayıtları, sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, kira sözleşmesi sureti, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.

Tanık ... duruşmada özetle; "... plakalı özel halk otobüsünün şoförüyüm. Kaza tarih ve saatinde olay yerindeki durakta yolcu indiriyordum. ... plakalı beyaz renkli opel marka bir araç plakasını hatırlayamadığım sonradan davacıya ait olduğunu öğrendiğim ve durağın yaklaşık 10 metre ilerisinde çalışır vaziyette bekleyen araca ve olay yerinde bulunan başka araçlara da çarparak olay yerinden uzaklaştı. Bu aracın şoförünü görmedim." şeklinde beyanda bulunmuştur.

GEREKÇE

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen değer kaybı, araç mahrumiyet bedeli ve araç hasar bedeline ilişkin tazminat istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile birlikte değerlendiriliğinde;

Kaza tespit tutanağı incelendiğinde davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın park halindeki davacı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki aracın yan kısımlarına çarpması sonucu kaza meydana gelmiştir. Kazayı gerçekleştiren sürücü ile kesin tespitin yapılmadığı bu kapsamda davalı ...

Araç Kiralama Ltd.Ştinden aracı kiralayan kişilerin davalılar ... ile ... olarak belirtildiği fakat davacının kaza ile ilgili verdiği soruşturma ifadesi incelendiğinde davalı sürücünün kimlik olduğu ile ilgili bilginin bulunmadığı bu kapsamda davalı Araç kiralama şirketine müzekkere yazıldığı ve cevap verilmediği hususu nazara alınarak davacı tarafın davalı sürücünün kim olduğuna yönelik delili bulunmadığı hususu nazara alınarak davalı sürücü olarak belirtilen şahıslar ... ve ... ile ilgili ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

2918 sayılı KTK hükümlerine göre, trafik kaydı "işleteni" kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak, trafik kaydına rağmen işletenliğin 3. kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü yoktur.

Aynı yasanın 3. maddesinde, "İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı kanunun 85. maddesinde ise, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne yer verilmiştir.

Bu kapsamda uzun süreli kiracı konumunda bulunan Davalı araç kiralama şirketi ... Araç Kiralama Şirketinin sorumluluğu kabul edilmiştir. Bu yasal düzenleme karşısında,Araç maliki ... 'nun hukuki sorumluluğunun tartışılması gerekirse.

Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, kiracının işleten sıfatının belirlenmesinde, kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması gerekmektedir.Araç maliki olan davalı ile davalı ... Araç Kiralama Otomo.İnş.San.Tic.Ltd.Şti arasındaki 15/09/2018 tarihli kira sözleşmesinde kira bedeli olarak 2500 TL alındığı yıllık kira sözleşmesi düzenlenmiştir.

Bu kapsamda ekonomik yönden yararlanma olanağının devam ettiği hususu nazara alınarak araç malikinin sorumluluğu kabul edilmiştir.

Bilirkişi 07/09/2020 tarihli raporu ile özetle; davaya konu kazanın oluşumunda davalı sigorta şirketine trafik sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın firari sürücüsünün %100 asli kusurlu olduğunu, araç maliki ve işleticisinin KTK 85 maddedeki hukuki sorumluluğuna istinaden tayin ve takdiri mahkemeye ait olmak üzere sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğunu, ... plakalı aracın sürücüsü davacı ...'ın kusurunun bulunmadığını, ... plakalı araçta meydana gelen hasarın onarımı için gerekli parça ve işçilik bedelinin 10.916,99 TL olduğu, aracın onarımının sağlanmasının daha ekonomik olduğu,

söz konusu kaza nedeniyle ... plakalı araçta değer kaybının 2.491,25 TL olarak hesap edildiği, serbest piyasa şartlarına göre araçta 3.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği, söz konusu zararın gerçek zarar kalemi içinde yer aldığı, takdirin mahkemeye bırakıldığı, hasar onarım bedeli ile değer kaybının gerçek zarar kalemi içinde yer aldığının tartışmasız olduğu, davacı yanın aracından mahrum kaldığı günler için uğradığı iş gücü kaybının 600,00 TL olduğu, söz konusu zarardan sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığı, talebin 500,00 TL ile sınırlı olduğu bildirilmiştir.

Araç hasar değeri ile ilgili hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar tutarının KDV dahil 10.916,99 TL olduğu tespit edilmiştir. Araç değer kaybı ile ilgili yapılan değerlendirmede. Yargıtay ...HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı,

tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmesine,bu ilkeye uygun hesaplama ile Bilirkişi 07/09/2020 tarihli raporu ile davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 3.000,00 TL,

olduğu bu kapsamda hasar bedeli ve değer kaybı yönünden davalı sigorta şirketinin davalı araç kiralama şirketi ve araç maliki ile müteselsil sorumlu olduğu kanaatine varılarak Davacı yanın davadan önce sigorta şirketine başvurduğu, davalı sigorta şirketinin 18/02/2019 tarihinde temerrüte düştüğü kabul edilerek hüküm altına alınan bedellere 18/02/2019 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine , davalılar yönünden kaza tarihi olan 18/01/2019 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmiştir.

Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; bu zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı trafik sigortacısının sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu, bu zararın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından 600,00 TL araç mahrumiyet bedeli nedeniyle belirlenen zararın davalı araç kiralama şirketi ve araç malikinin olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · E-imzalı✍ E-imzalı✍