Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/560 K.2021/552

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2020/560 Esas

KARAR NO : 2021/552

HAKİM

KATİP

DAVACI

İLGİLİ KİŞİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 19/10/2020

KARAR TARİHİ: 08/07/2021

K. YAZIM TARİHİ: 27/07/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle. 21.04.2011 tarihinde, ... A.Ş. tarafından ZMMS ile sigortalı olan ve dava dışı ...'nün yönetimindeki ... plaka sayılı aracın, eşi ... idaresindeki ... plaka sayılı araca tam kusurlu halde çarparak hasara neden olduğunu, davalı tarafın aracına pert raporu vererek 4.500,00 TL ödeme yaptığını, davalının eksik hasar ödeme iddası ile Sincan ... SHM'nin ...

D.iş sayılı dosyasından hasar tespiti yaptırdığını ve hasarın eksik ödendiği tespitinin yapıldığını ve 13.05.2011 tarihinde ihtara rağmen davalının ödeme yapmadığını, temerrüde düştüğünü, Ankara Batı ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası davalı tarafa eksik ödeme tazminat davası açıldığını, Ankara Batı ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında dava aşamasında, HMK 125/2'göre eşi ...'a 2.400 TL üzerinden açılmış olan davayı temlik ettiğini, Ankara Batı ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında ... plakalı araçta 7543.TL hasar olmasına karşın,

4500 TL ödendiğini ve geriye kjalan 3.043 TL daha ödenmesinin tespiti yapıldığını, eşi ...'a 2400 TL'si temlik edildiği için, taleple bağlı kalarak 2.400 TL üzerinden hüküm verildiğini, işbu dava ile geriye kalan 643 TL yi dava etmenin gerekli olduğunu, diğer dava talebinin ise, ... plakalı aracın bu kaza sebebi ile %51 geçen hasar durumu ile davalı şirket tarafından pert sayıldığını, bu durum nedeniyle aracı bu hali ile satmak istedikleri halde satamadıklarını, bu nedenle ... plakalı aracın değer kaybı tazminatı talep ettiklerini, Ankara Batı ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı kararının 01.09.2020 tarihinde kesinleştiğini,

bu kesinleşme sonrası arabulucuya başvurulduğunu ancak anlaşamadıklarını, bu nedenlerle 21.04.2011 tarihli trafik kazası kapsamında ... plakalı araç için eksik ödenen ZMSS tazminatı olan 643 TL nin, 21.04.2011 tarihli trafik kazası kapsamında ... plakalı araç için pert işlemi nedeniyle araçta meydana gelen araç değer kaybı için fazlaya ilişkin hakları saklı olmak kaydı ile şimdilik 1.000 TL'nin davalıdan alınmasına ve alacaklara haksız fiil tarihi olan 26.05.2011'den itibaren ticari faiz uygulanmasına, dava giderlerinin davalı tarafça ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı ... 22/12/2020 tarihli dilekçesi ile özetle; HMK 125/2'ye göre dava konusunun eşi ...'a devir talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davacı ... ıslah dilekçesi ile özetle; 1.000-TL değer kaybı talepli olarak açılan davayı ıslah ederek toplam 2.500-TL’nin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, bu alacağa 26.05.2011' den itibaren ticari faiz işletilmesine, dava dilekçesi ile istenen 643 TL ZMSS ye 26.05.2011 den itibaren ticari faiz işletilmesine, dava masraflarının davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili beyan dilekçesi ile özetle; davanın yetkisiz Mahkemede ikame edildiğini, davaya bakmaya yetkili ve görevli Mahkeme İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dava dilekçesinde hasar tarihinin 21/04/2011 olduğu belirtildiğini, işbu davanın 19.10.2020 tarihinde açıldığını, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları'nın zamanaşımını madde uyarınca 2 yıllık zamanaşımı dolduğundan davanın reddi gerektiğini,

Hukuk Muhakemeleri Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik YapılmasI Hakkında Kanun ile Sigortacılık Kanunu eklenen madde ile sigorta alacağının devri yasaklandığından davanın usulden reddi gerektiğini, davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığından davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, Ankara Batı ... Sulh Hukuk Mahkemesi ...E. ...K.

No'lu dosya ile müvekkili şirket aleyhine karar verildiğini, 2400-TL hasar tazminatına hükmedildiğini, müvekkili şirket tarafından işbu dosya ile aynı tarihli aynı plakaya ait kaza nedeniyle hali hazırda kesinleşmiş bir hüküm olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin poliçeden dolayı sorumluluğunun, sigortalının kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 20.000 -TL ile sınırlı olduğunu, teminat limitini bildirmenin hiçbir şekilde kabul anlamına gelmeyeceğini, maddi zararlardan ötürü sigortacının, poliçede gösterilen limit meblağının tamamından değil,

üçüncü kişinin maruz kaldığı gerçek zarar miktarının araştırılıp, saptanması neticesinde bulunacak meblağdan, sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, dava konusu kaza neticesinde müvekkili şirkete yapılan başvuru üzerine ... no'lu hasar dosyası açılmış olup, hasar dosyası kapsamında ödemeler yapıldığını, yapılan ödemeler ile başkaca bir borcun olmadığının sabit olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacı tarafından aracın pert olduğu kabul edilmekle birlikte, ZMMS Genel Şartları gereği pert araçlarda değer kaybı oluşmayacağından değer kaybı talebinin reddedilmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerden dolayı;

davanın kesin hüküm, aktif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın zamanaşımı ve ödeme nedeniyle başkaca bir borcu bulunmadığından esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Ankara Batı ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası, Ankara Batı ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, davacıya ait aracın tramer kaydı, 16/04/2021 tarihli bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.

Bilirkişi 16/04/2021 tarihli raporu ile özetle; dava konusu olayda, ... plakalı araç sürücüsü ....

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ’nun 84/d maddesinde yer alan sürücü asli kusurlarından (Arkadan Çarpma) kuralı ile 52/b (sürücüler; hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak) ve 52/c (Diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak zorundadır) maddelerini ihlal etmesinin yanında dikkatsizliği ve tedbirsizliği de mevzubahis olduğundan olayın meydana gelmesinde tamamen kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın olayın meydana gelmesinde bir kusurunun olmadığı,

... plakalı araçta Toplam Hasar Bedelinin 8.132,93 TL olduğu, kazadan önceki hasarsız haliyle ve kaza tarihi itibariyle 2. El piyasa rayiç bedelinin 16.500,00 TL olduğu, meydana gelen kaza sonrası onarılmış haliyle anılan aracın 2. El piyasa değerinin 14.000,00 TL olacağı, sonuç olarak; değer kaybının aracın kazadan önceki 2.el piyasa değeri ile onarıldıktan sonra kazalı haliyle 2. El piyasa değeri arasındaki farkın. 16.500,00 - 14.000,00 = 2.500,00 TL olduğu bildirilmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı tazminat istemine ilişkindir. Dosya kapsamı Ankara Batı ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, hasar dosyası ve bilirkişi raporu ile kül halinde değerlendirildiğinde ; Davaya konu olay 21.04.2011 günü sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan davalı şirkete sigortalı ... plakalı yolcu minibüsü ile davacının sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç ile çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Davalı araç sürücüsü arkadan çarpma ve KTK 64.Maddesi gereğince %100 kusurlu %100 kusurlu kabul edilmiştir.

Zamanaşımı ile ilgili yapılan değerlendirme ile 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 146 ila 161 inci maddelerinde düzenlenmiş bulunan zamanaşımı; alacak hakkının, belli bir süre kullanılmaması yüzünden “dava edilebilme” niteliğinden yoksun kalmasını ifade etmektedir. Borcun zamanaşımına uğramasıyla, borç (alacak) sona ermez, sadece alacaklının dava yoluyla alacağını elde etme olanağı, "alacağın dava edilebilme niteliği" ortadan kalkar.

Zamanaşımına uğramış bir borç, ifa edilebilen fakat dava edilemeyen eksik bir borçtur. Zamanaşımı, hukuki açıdan def'i (kişisel savunma nedeni) niteliğindedir. Borçlu, borcunu ifadan kaçınmak istiyorsa, zamanaşımı def’inde bulunmalı, alacağın zamanaşımına uğradığını, dava edilebilme niteliğini kaybettiğini beyan etmelidir. Bu husus, TBK’nın 161 inci maddesinde. "Zamanaşımı ileri sürülmedikçe, hâkim bunu kendiliğinden göz önüne alamaz." şeklinde hüküm altına alınmıştır.

Bu kapsamda ,Davaya yasal süresi içerisinde cevap vermemiş olan davalının süresinden sonra vereceği cevap dilekçesi ile zamanaşımı def'inde bulunabilmesi ancak davacının muvafakat etmesi ile mümkündür. Aksi halde savunmanın genişletilmesi itirazı ile karşılaşan zamanaşımı def'ine değer verilemez.

1086 sayılı HUMK'nın 202. maddesi uyarınca davacının açık ya da zımni muvafakati yeterli iken, 6100 sayılı HMK'nın yürürlüğünden sonra, tarafların açık muvafakati olmadığı sürece iddia ve savunma genişletilemeyeceğinden, davacının açık muvafakati olmadığı sürece zamanaşımı savunması dikkate alınamayacaktır. Davacının muvafakati olmadığından itiraz ve defiler reddedilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.(Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd..

Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).

Dava dışı ... trafik kazasından kaynaklı tazminat alacağını dava sırasında 22.12.2020 tarihli dilekçesi ile davacı ...'a temlik etmiştir. Bu kapsamda alacağı devralan kişi evvelki alacaklının yerine geçer. Borçludan ifayı istemek, gerektiğinde de borçluyu ifaya zorlamak artık onun hakkı olur.

Somut olayda dava konusu hasar bedeli ve değer kaybı kapsamında hesaplanacak tazminat alacağının Araç hasar değeri ile ilgili hükme esas alınan bilirkişi raporu ile ... plakalı araçta meydana gelen hasar tutarının KDV dahil 8.132,93 TL olduğu tespit edilmiştir. Ankara Batı ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında hasar bedeli 7.543,78TL hesaplandığı 4.500 TL sinin ödendiği geriye kalan 3.043,78 TL nin 2400TL sine hükmedildiği kalan tutarın davacı talebinin 643 TL olduğu mahkememiz bilirkişi raporu ile de ödenmeyen 643 TL hasar bedeli talebinin kabulüne karar verilmiştir. Araç değer kaybı ile ilgili yapılan değerlendirmede.

Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı,

tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmesine,bu ilkeye uygun hesaplama ile Bilirkişi raporu ile davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 2.500,00 TL olduğu ve değer kaybı yönünden davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu kanaatine varılarak Davacı yanın davadan önce sigorta şirketine başvurduğu,

davalı sigorta şirketinin 26/05/2011 tarihinde temerrüte düştüğü kabul edilerek hüküm altına alınan bedellere 26/05/2011 tarihinden itibaren davalı sigortalı araç ticari araç olması sebebiyle ticari faiz işletilmesine karar verilmiştir.

Katip Hakim · E-imzalı✍ E-imzalı✍