Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1010 K.2024/1156

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2022/1010 Esas

KARAR NO : 2024/1156

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLLERİ

DAVALI : 1-

VEKİLLERİ

DAVALI : 2-

VEKİLİ

DAVA

Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/09/2022

KARAR TARİHİ: 31/10/2024

K. YAZIM TARİHİ: 25/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin, 13/02/2020 tarihinde davalı ...'in yetkili satıcısı ve servisi olan davalı ... Otomotiv'den ...marka, ... model, ... plakalı aracı, sıfır olarak satın aldığını, yaptıkları incelemelerde herhangi bir ayıp tespit edemediğini ve aracı hatasız olduğu inancıyla kullanmaya başladığını, müvekkili şirketin 29/07/2021 tarihinde, araç 15.588 kilometredeyken, ...'in yetkili servisi ve satıcısı dava dışı ...

Otomotiv'e aracın bakımını yaptırdığını, filtrelerin eskimesi dışında hiçbir sorun tespit edilmediğini ve sadece yağ, hava, yakıt filtrelerinin değişiminin yapıldığını, 24/06/2022 tarihinde, aracın arka kısmından beyaz duman gelmesi ve araç çalışırken normal olmayan metal çarpması (şakırtı) sesleri çıkarması şikayetleriyle, çekici ile yetkili servis olan davalı ...

Otomotiv'e teslim edildiğini, yapılan inceleme sonucunda aracın turbosunun patladığı, 2.000,00 TL onarım ücreti olduğu, ücretin, müvekkils şirket tarafından ödenmesi gerektiğinin belirtildiğini, Müvekkili şirketin, aracı teslim almaksızın, 01/07/2022 tarihinde davalılara ihtarname düzenleyerek; satım sözleşmesine konu araçtaki arızanın gizli ayıptan kaynaklı olması nedeniyle aracın ayıpsızı ile değiştirilmesini veya arızanın ücretsiz onarımını talep ettiğini, ancak taleplere olumlu dönüş alınamadığını, bunun üzerine taraflarınca Ankara Batı ...

SHM'nin ...

D.iş sayılı dosyası ile dava konusu araç üzerinde delil tespiti yaptırıldığını ve sunulan bilirkişi raporunda, araçtaki arızanın üretimden kaynaklı gizli ayıp olduğu yönünde kanaat bildirildiğini, aracın onarımı için motor parçalarının söküldüğünü, dışarıdan turbo parçası çıkarılıp değiştirildiğini, sökülen motor parçalarının takıldığını, bu sebeple sıfır olan aracın orijinalliğinin üretimdeki ayıp sebebiyle bozulduğunu, aracın ... olup Eylül 2022 itibariyle aracın ikici el değerinin 1.400.000,00 TL ile 2.400.000,00 TL arasında olduğunu, araçtaki gizli ayıbın ve onarımının,

hassas araç aksamındaki dengeyi bozarak araçta başka arızalara da sebep olacağını, araçtan beklenen yüksek performansın, konforun ve uzun ömürlülüğün yeniden sağlanamayacağını, Müvekkili şirketin 23/06/2022- 20/07/2022 tarihleri arasında aracı kullanamaması nedeniyle kar kaybına uğradığını, dolayısıyla müvekkiline ait araçla benzer üretim yılına, segmente, donanıma ve motor özelliklerine sahip araçların günlük kira bedelleriyle hesaplanacak ikame araç bedelinin de müvekkiline verilmesi gerektiğini beyan ederek, fazla ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla öncelikle davaya konu ... plakalı aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesine,

aksi kanaatte olunması halinde şimdilik 100,00 TL değer kaybı, 32.651,19 TL onarım bedeli, 100,00 TL ikame araç bedeli ile 100,00 TL mahrum kalınan kar olmak üzere toplam 32.951,19 TL'nin 24/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek Merkez Bankasının kısa vadeli avanslar için uyguladığı oranda faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu aracın 24.06.2022 tarihinde, 22570 km'de “araç arka kısımdan beyaz duman atıyor, araç çalışırken şakırtı sesi geliyor” şikâyeti ile servislerine geldiğini, yapılan kontroller sonrasında, aracın ücretli olarak tamiri gerektiğinin söylendiğini, davacının ise garanti kapsamında yapılmasını talep ettiğini, ancak müvekkili şirketin böyle bir yetkisinin olmadığını, bu yetkinin diğer davalı ...

A.Ş.'ye ait olduğunu, kısaca araçta üretim hatası veya ayıp olmadığını, aracın bakımlarının düzensiz olması veya yetkisiz özel servislerde yapılan işlemlerin turboya zarar vermesine neden olma olasılığının yüksek olduğunu, davacının araç garantiye girmeyince, aracını yaptırmadığını ve iş bu davayı açtığını, araçta meydana geldiği iddia edilen hasarların kendi kusurlarından kaynaklandığını, dava konusu aracın şu an ne durumda olduğunu bilmediklerini, tamir edilip edilmediği,

edilmiş ise yetkili serviste ve doğru işlemlerle mi yapıldığının belgelendirilmediğini, bu nedenle davacı tarafça talep edilen hasar bedelini kabul etmediklerini, davacının ikame araç ve mahrum kalınan kar bedeli talebinin de haksız ve sebepsiz zenginleşmeye yönelik olduğunu, bu zararlara ilişkin herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığından iddianın ispatlanamadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava konusu 2020 model araç kalmadığından,

yenisi ile değiştirme imkanı bulunmadığını, dolayısı ile sayın Mahkeme araçta ayıp olduğuna karar verecek ise, satış bedelinden ayıp oranında indirim seçimlik hakkının kullandırmasını talep ettiklerini beyan ederek, davanın tümden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Dava konusu aracın rutin bir şekilde yapılması gerekli olan bakımının 5 ay gecikmeli bir şekilde ve yetkili olmayan serviste yapıldığını, yetkili olmayan servis tarafından yapılan bakımların, araç konusunda uzman olmayan kişilerce yapıldığını, kullanıcı hatasından kaynaklanabilecek ilk başta hemen müdahale edildiği zaman sorun teşkil etmeyecek sorunların fark edilememesine sebep olabildiğini, dolayısıyla davacı tarafın basiretli davranma yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bununla birlikte müvekkilinin, iyi niyet kapsamında davacının mağdur olmaması adına %50 destek vermeyi teklif ettiğini ancak davacı tarafından kabul edilmediğini,

araçtaki arızanın turbodan kaynaklandığını, aracın yağının zamanında değiştirilmemesi ve parçaların durumunun incelenmemesi dolayısıyla bakımlarının düzenli bir şekilde yapılmamasıyla turboya ciddi şekilde zarar verme ihtimalinin arttığını, dava konusu olayda malın gizli ayıplı olduğuna dair herhangi bir delil olmayıp, davacının yaptırması gereken bakımı yetkili olmayan serviste 5 ay gecikmeli olarak yaptırması nedeniyle kusurun kendisinden kaynaklandığını, dava konusu araçta imalattan kaynaklanan bir ayıp bulunmadığını, öncelikle araç üzerinde esasa müteallik bir ayıp bulunmadığından davanın esastan reddine,

davanın kabulüne karar verilmesi durumunda, bedel iadesi yerine hakkaniyete çok daha uygun bir çözüm olan, ayıp oranında bedel indirimine hükmedilmesi gerektiğini, ayıpsız misli ile değişim talebinin kabulü halinde aynı zamanda değer kaybı ve onarım ücreti talep edilemeyeceğinden, bu seçimlik haklardan sadece bir tanesinin talep edilebileceği ve bunun davacıya açıklatılması gerektiğini, ikame araç bedeli ile mahrum kalınan kâr taleplerinin ise soyut nitelikte olup herhangi bir yazılı delil ile ispat edilemediğinden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Ankara Batı ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası, ticaret sicil kayıtları, dava konusu aracın trafik tescil kayıtları, servis kayıtları, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, üretimden kaynaklı gizli ayıp bulunan dava konusu aracın ayıpsız misli ile değişimi, olmadığı takdirde değer kaybı, onarım bedeli, ikame araç bedeli ve mahrum kalınan kar kaybının tazmini talebine ilişkindir.

Ayıplı olduğu iddia edilen aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebi bulunduğundan ve bu talep nispi harca tabi olduğundan, dava konusu aracın satış faturasına konu bedeli üzerinden eksik peşin harcı ikmal etmesi için davacı tarafa HK 30.maddesi uyarınca gelecek celseye kadar kesin süre verilmesine, aksi takdirde HK 30 ve HMK 150.maddeleri uyarınca işlem yapılacağının ihtarına karar verilmiş ve ara karar gereği harç tamamlanmıştır.

Davalı tarafın hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazları ön inceleme duruşmasında gerekçesi açıklanarak reddedilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık alınan sıfır km aracın ayıplı olup olmadığı ile bu ayıptan davalıların sorumlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Araçtaki arıza teknik incelemeyi gerektirdiğinden dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 16/06/2023 ve itiraz üzerine alınan 05/01/2024 tarihli bilirkişi kök ve ek raporu yeterli teknik inceleme içermemesi, mahkememizce istenen hususların ve taraf itirazının ayrıntılı tartışılmamış olması nedeniyle hükme esas alınmamış, yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınarak 06/06/2024 tarihli rapor hükme esas alınmıştır.

Toplanan deliller, kayıt ve belgeler, usul ve yasaya uygun olarak alınan denetlenebilir bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; dava konusu aracın 24.06.2022 tarihinde henüz 22.570 Km de iken turbo bileşeninde arıza meydana geldiği, yapılan yerinde inceleme ve bilirkişi gözlemlerinde turbonun mekanik hasar aldığı anlaşılmaktadır.

Olay tarihinde garanti süresi dolan dava konusu aracın turbo onarımı için davalının 82.000,00 TL ücret talep ettiği anlaşılmaktadır. Davacının aracını harici bir yetkili serviste ücretini ödemek kaydıyla yaptırmayı tercih ettiği, aracın yargılama esnasında çalışır vaziyette olduğu anlaşılmaktadır.

İş bu dava konusu kapsamındaki turbo bileşeninin üretimden kaynaklı gizli ayıba sahip olduğu ve kullanıcı kaynaklı bir kusura rastlanılmadığı hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunda tespit edilmiştir. Dava konusu araçtaki turbo arızasının garanti kapsamına alınarak değişmiş olması gerekirken kullanıcıdan kaynaklanan bir hata olduğu iddiası ile ücret karşılığı bakım onarım yapılmak istendiği anlaşılmaktadır.

Araçta mevcut arızanın devam etmediği, aracın servis giriş/ çıkışlarında yağ ile ilgili bir olumsuzluk belirtilmediği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Dolayısıyla araçta imalattan kaynaklı bir ayıp bulunduğu, davacının turbo bileşen onarımı için ödenen toplam 32.651,19 TL'yi yasal faizi ile birlikte davalıdan talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Davacının, aracını, 23/06/2022 - 20/07/2022 tarihleri arasında toplamda 27 gün kullanamamış olması ve davacı şirketin işleri gereği daimi şekilde ihtiyaç duyulan dava konusu araç yerine ikame araç da tahsil edilmediği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, olay tarihi temel alınmak sureti ile günlük 900TL kiralama bedeli ile toplam (27*900 TL)=24.300 TL ikame araç bedelini yasal faizi ile birlikte davalıdan talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Araç turbo bileşeninde yapılan bakım onarım faaliyetleri sonrasında aracın çalışır durumda olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda turbo üzerinde yapılan bakım onarım faaliyetleri kapsamında aracın değer kaybına uğramadığı bilirkişilerce tespit edilmiştir.

Dosya kapsamına sunulan deliller gözetilerek dava konusu aracın hangi ticari işte kullanıldığı ve ne tür bir kâr kaybına uğranıldığı ile ikame araç bedeli dışında başkaca bir zararın oluştuğu davacı tarafından ispatlanamadığından kâr kaybına yönelik talebin de reddine karar verilmiştir. Davalı ... Otomotivin dava konusu aracın satıcısı, davalı ...

AŞ'nin ise yetkili ithalatçısı olduğu anlaşılmakla oluşan zarardan ve gizli ayıptan davalıların müşterek ve müteselsil sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Yine dava konusu aracın ilk servis kaydının 24/06/2022 tarihinde oluşturulduğu, ayıba ilişkin noter ihtarnamesinin ise 01/07/2022 tarihinde gönderildiği anlaşılmakla gizli ayıba ilişkin şekil ve ihbar sürelerine uyulduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu aracın ticari olması nedeniyle avans faizine hak kazanıldığı ve noter ihtarnamesinin tebliğ tarihi (03/08/2022) ve ihtarname içeriğinde verilen süre (10 gün) gözetilerek temerrüt tarihinin 13/08/2023 tarihinde oluştuğu kabul edilmiştir.

Bilirkişi heyet raporunda tespit edildiği ve araçtaki arızanın niteliği ve tamir edildiği gözetilerek ayıpsız misli ile değiştirilme şartları oluşmadığından bu talebin reddine, yukarıda tartışılan ve gerekçeleri açıklanan terditli taleplerinin kısmen kabul, kısmen reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · e-imza e-imza