Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/324 K.2024/717

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/324

KARAR NO : 2024/717

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACILAR : 1-

2-

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Tapu İptali ve Tescil / Tazminat

DAVA TARİHİ : 28/03/2023

KARAR TARİHİ: 03/07/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 25/07/2024

Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacılardan ...'nin davalı kooperatife 30/12/2005 tarih ve ... silyılı makbuz ile 85.000,00TL, ...nin ise 26/09/2005 tarih ve ... sayılı makbuz ile 85.000,00TL olmak üzere toplam 170.000,00TL ödeme yapmak suretiyle davalı kooperatife peşin ödemeli ortak olduğunu, kooperatif yönetim kurulunun 26/09/2005 gün ve ... sayılı kararı ile ... Ada ...

Parsel üzerinde inşa edilmekte olan binanın ... ve ... numaralı bağımsız bölümleri ile ... Ada ... Parsel üzerine yapılacak binanın ... ve ... numaralı bağımsız bölümlerinin peşin ödemeli olarak davacılara herhangi bir aidat talep edilmeksizin verilmesinin karara bağlandığını, daha sonra davacıların ... Ada ... Parsel üzerinde bulunan ... ve aynı ada ... parsel üzerindeki ... numaralı bağımsız bölüm taleplerinden feragat ettiklerini, ... Ada ... ve ...

Parsel üzerinde yapılacak ... ve ... numaralı bağımsız bölümler yönünden ortaklık taleplerinin devam ettiğini, kooperatifin 08/02/2004 ve 09/02/2006 günlü genel kurul toplantılarında peşin ödemeli ortaklık statüsünün kabul edildiğini, bina kuralarının çekilmesi ile davacılara isabet eden herhangi bir bağımsız bölüm tahsis edilmediği gibi inşaat sözleşmesinin fesih edilmesi nedeniyle konut tahsisinin imkansız hale geldiğini, Mahkemenin ...

E. sayılı dosyası üzerinden açılan tazminat davasında Mahkemenin ... K. sayılı kararı ile tazminat ödenmesinin hüküm altına alındığını, ancak istinaf ve Yargıtay incelemesi şonucunda “kooperatifin faaliyetine devam ettiği ve başka parseller üzerinde inşaat yaptığı gerekçesiye davanın esastan reddedildiğini belirterek,

e-imza e-imza e-imza e-imza

davacıların hak kaybına uğramamaları ve alacaklarına kavuşabilmeleri için: Kooperatifin halen inşaat faaliyetine devam edip etmediği, Kat karşılığı yapmakta okluğu ... Ada ... ve ...

Parselleri ile ilgili inşaat sözleşmesinin feshedilip edilmediği ya da başka parseller üzerinde kooperatifin inşaat faaliyetine devam edip etmediği, davacılara tahsis edilebilecek herhangi bir konut bulunup bulunmadığı hususlarının mahallinde incelenerek değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, ..., ... İlçesi, ... Ada ... Parsel üzerinde bulunan ... ve ... numaralı bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tescilini, ..., ... İlçesi, ... Ada ...

Parsel üzerinde bulunan ... numaralı bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tescilini, bu talebin karşılanamaması halinde emsal iki bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile davacılar adına tescilini, Aksi halde kooperatif yönetim kurulunun 26/09/2005 gün ve ... sayılı kararı ile verilmesi taahhüt edilen ... Ada ... Parsel üzerinde bulunan ... numaralı bağımsız bölüm için 10.000,00TL tutarındaki belirsiz alacağın ve ... Ada ...

Parsel üzerinde bulunan ... numaralı bağımsız bölüm için 10.000,00TL tutarındaki belirsiz alacağın avans faizi ile birlikte ödenmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; usul, zamanaşımı itirazlarında bulunduktan sonra esasa yönelik olarak, kooperatife ait kayıtlarda davacıların herhangi bir ödemelerinin görünmediğini, üye kayıt defterinde yalnızca adlarının yer aldığını, ekte sunulan 08/01/2016 günlü yönetim kurulu kararı ile sehven üye kayıtları yapılan davacıların ihraç edildiğini, davacıların halen ortak sıfatını taşımadıkları için tapu tescil talepleri ile konut hakları olamayacağını, davacıların 4 ortaklıkları olduğu ve bunların ikisinden feragat ettikleri hususunun gerçek olmadığını, yalnızca 2 ortaklıklarının göründüğünü,

bunlardan da ihraç edikliklerini, herhangi bir ödeme belgesi sunulmadığını, davacıların talep ettiği ... Ada ... ve ... Parsellerin 10 yıldan fazla süre önce kooperatif borcundan dolayı arsa sahiplerine verildiğini, kooperatife ait olmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kooperatif ortaklığından kaynaklı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce Kooperatif inşaatlarının bitirilip, konut tahsis aşamasına gelinip gelinmediği, diğer üyelere tahsis ve teslim yapılıp yapılmadığı, tapu iptali ve tazminat isteminin yerinde olup olmadığı, davacıların üyelikleri kapsamında konut verme imkânı olup olmadığı, dava konusu olan ... ada ... parsel üzerindeki ... nolu bağımsız bölüm ile ... ada ... parseldeki ... no.lu bağımsız bölümlerin ayrı ayrı değer tespitinin yapılması, davacıların talep edebilecekleri tazminat miktarının hesaplanması için bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve dosya bilirkişilere tevdi edilerek rapor düzenlemeleri istenilmiştir.

Dosyaya sunulan bilirkişi kurulu raporuna göre. Kooperatif inşaatlarının bitirip, konut tahsis aşamasına gelinip gelinmediği, diğer üyelere tahsis ve teslim yapılıp yapılmadığı hususunun incelenmesinden; arsa sahipleri ile kooperatif tarafından düzenlenen 26/01/2012 günlü "Uzlaşma Tutanağı" gereği kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshedilmesi nedeniyle, ...

Ada ..., .., ..., ... ve ... nolu parseller üzerindeki konutların arsa sahibinin olduğu, bunlar üzerinde kooperatifin bir tasarrufunun bulunamayacağı, kooperatifin inşaatını daire ve bina içindeki bazı eksiklikler dışında tamamladığı, ... ada, ... ve ... numaralı parsel üzerindeki binalarda yer alan konutların yükleniciye bırakıldığının ifade edildiği, kooperatifin aynı yerdeki ... ve ... numaralı parsel üzerinde ... konutu bulunduğu (ruhsatsız), bunların sahiplerinin rızaen yönetim kurulu kararları ile belirlendiği, konut kuralarının çekilmediği,

mevcut ortaklık yapısına göre, ..., ..., ..., ..., ... ve ... adlı ortaklara konut tahsis edilemediği, günümüz itibariyle farklı parseller üzerinde kooperatifin sürmekte olan bir inşaatının bulunmadığı,

e-imza e-imza e-imza e-imza

dolayısıyla davacılara verilebilecek emsal 2 konutun olmadığı, tapu iptali ve tazminat isteminin yerinde olup olmadığı, davacıların üyelikleri kapsamında konut verme imkânı olup olmadığı hususunun incelenmesinden; davacıların 08/01/2016 tarihine kadar (çıkarılma karar) ortak sıfatını taşıdıkları, dolayısıyla huzurdaki dava öncesi açılmış bulunan ...

Esas sayılı dava tarihi (12/12/2013) itibariyle de ortak olduklarını söylemenin mümkün olduğu, 08/01/2016 günlü çıkarma işlemi sonucunun, önceki dava ile bu dava kapsamında hukuki olarak değerlendirilmesi ve yorumlanmasının Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, davacıların ...

E. sayılı dosya kapsamında peşin ortak oldukları yolundaki kabule göre, kooperatif amacının gerçekleşmesine kadar doğacak, genel yönetim gideri, alt yapı ve çevre düzenleme bedellerini ödemekle yükümlü kıldığı, bu durumda davacıların peşin ortaklıkları nedeniyle doğmuş yükümlülüklerinin toplamının (4.871,89 TL. + 6.284 27 =) 15.158,16TL olarak hesaplandığı,

davacıların tazminat talebinde bulunabilmeleri için (2 x 15.156,16TL =) 30.312,32TL tutarındaki doğmuş yükümlülüklerini karşılamaları gerektiği, dava konusu olan ... ada ... parsel üzerindeki ... no.lu bağımsız bölüm ile ... ada ... parseldeki ... nolu bağımsız bölümlerin incelenmesinden: dava konusu taşınmazların bulunduğu bölgenin gelişmişliği, yer aklığı bölge alt ve üst yapı hizmetlerinden faydalanmakta olması, Belediye hizmetlerinden yararlanması,

şehrin merkezi bölgelerine olan mesafesi, bölgenin toplu taşım, elektrik, su, kanalizasyon, doğalgaz vb. alt-üst yapı hizmetlerinden faydalanma durumu, İnşaat tarzı ve İç donanımı, mimari planı ve alanı, katı, cephesi, inşaat yoğunluğu, bina içerisindeki konumu, arsa payı, gayrimenkul piyasasındaki arz-talep dengesi, getirebileceği kira bedeli, bölgedeki yapılaşma koşulları, alışveriş merkezleri, hastaneler, eğitim ve öğretim kurumlarına olan uzaklığı, emsal taşınmazların alım-satım rayiçleri,

kira getirileri vb. gibi değerine etki edebilecek diğer tüm koşullar dikkate alındığında bir adet dairenin ortalama olarak deva tarihi (2803/2023) tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçlerine göre değerinin 1.600.000,00 TL olabileceğinin takdir edildiği, iki adet dairenin toplam bedelinin ise (1.600.000,7L x 2 =) 3.200.000,TL olacağı, davacıların talep edebilecekleri tazminat miktarının hesaplanmasından.

Kooperatife uhdesinde davacılara verilebilecek fazlaca bağımsız bölüm bulunmadığı, Yargıtay'ın yerleşik kararlarında, ortaklara konut yetersizliği nedeniyle konut verilememesi durumunda, verilecek tazminatın hesaplanması için geliştirilmiş formüle göre, yapılan ödemelerin güncel değerlerinin matematiksel orantı yoluyla karşılaştırılarak tazminat hesaplanması gerektiği, davacıların yaptıkları ödeme kooperatif kayıtlarına intikal ettirlmediğinden, Yargıtay'ın benimsemiş olduğu formül doğrultusunda bir hesap yapılmasının mümkün olamayacağının düşünüldüğü,

dolayısıyla takdir ve hesap edilen daire bedellerinin tazminat olarak davacılara ödenmesinin gerekip gerekmediği hususunun değerlendirilmesinin Mahkemenin takdirinde olduğu belirtilmiştir.

Kural olarak, kooperatif ortağının tapu iptali ve tescil talebinde bulunabilmesi için davaya konu edilen taşınmaza yönelik olarak davalı kooperatife karşı tüm edimlerini yerine getirmiş olduğunu, hiçbir ediminin kalmadığını, diğer üyelerle eşit durumda olduğunu kanıtlaması gerekmektedir (Ankara BAM 23. Hukuk Dairesinin 07/10/2021 Tarih, 2021/982 Esas 2021/1411 Karar sayılı kararında da belirtildiği gibi ). Dolayısıyla bilirkişi raporunda da belirtildiği gibi davacının dava tarihi itibariyle davacının davalı kooperatife borçlu olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip · e-imza e-imza e-imza e-imza