Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/467 K.2025/532

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2024/467 Esas

KARAR NO : 2025/532

HAKİM

KATİP

DAVACI/MURİS: MURİS

1- 2-

VEKİLLERİ

DAVALI

**** **** MEMURLARI:1-

2- 3-

VEKİLİ

DAVA

Tapu İptali Ve Tescil (Satın Almaya Dayalı)

DAVA TARİHİ : 12/11/2020

KARAR TARİHİ: 15/05/2025

K. YAZIM TARİHİ: 04/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tapu İptali Ve Tescil (Satın Almaya Dayalı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı kooperatifin ... Blok ...numaralı dairesini satın aldığını, tüm ödemeleri gerçekleştirmesine rağmen taşınmazın tapuda devredilmediğini, Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin 19/06/2012 tarih ... E. ve ... K. sayılı kararı ile iflas ettiğini, davalı kooperatifin anılan Mahkeme nezdinde açtığı E. sayılı dosya) dava sonucunda, müvekkilinin icra dosyasına ödeme yaptığını, Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ....

İflas dosyası üzerinden yürüyen tasfiye işlemleri ile ilgili olarak 07/03/2019 günlü "Olağanüstü Alacaklılar Toplantısı" ve İflas İdaresinin 25/04/2019 günlü 24 sayılı kararının 1. maddesi ile masa hesabına 70.000,00 TL.

Ödeme yapan ve bu suretle yükümlülüğünü yerine getiren ortaklara daire tapularının iflas şerhi bakiye kalmak koşuluyla verilmesinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin söz konusu ödemeleri gerçekleştirdiğinden kooperatife borcu kalmadığını belirterek, .. adresindeki ... Blok ... numaralı taşınmazın tapuda müvekkili adına devrinin yapılmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ; açılan iş bu tapu iptali ve tescil davasında davalının kooperatif olması nedeniyle görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olması gerektiğini belirterek, görevsizlik kararı verilmesini, her halükarda haksız ve hukuka aykırı davanın esastan reddini istemiştir.

Davalı vekili 18/04/2022 havale günlü dilekçesinde özetle; usule yönelik itirazları sonrasında esasa yönelik olarak; davalı kooperatifin iflasına karar verildiğini ve iflas işlemlerinin Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ....

İflas sayılı dosyası üzerinden yürüdüğünü, davacının kooperatifin normal ortağı olduğunu, davacı tarafından idarenin ... numaralı kararında yer alan takibe itirazın kaldırılması şartını yerine getirmediğini, bu sebeple İflas İdaresinin 08/04/2022 günlü ... sayılı kararı ile ödemesinin iade edildiğini, iflasın açılması ile birlikte kooperatif adına kayıtlı olan taşınmazların iflas masası mal varlığına dahil olduğunu ve alacaklıların alacaklarının ödenmesine tahsis edildiğinden alacaklıların alacakları ile özgülenmiş taşınmazlardan birisinin davacıya tahsisinin mümkün olmadığını,

koaperatifin tüm taşınmazları üzerinde iflas şerhi bulunduğundan bu kapsamda taşınmazlar paraya çevrilerek, kooperatif borçlarının tasfiye edileceğini, belirterek davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizin ... esas sayılı iflas dosyası, Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ... İflas dosyası, Mahkememizin ... esas sayılı dosyası, tapu kayıtları, ödeme dekontları, kooperatife ait ticari defter ve belgeler, genel kurul tutanakları, 30/01/2023 tarihli bilirkişi kök raporu, BAM ilamı, 22/04/2025 tarihli bilirkişi ek raporu ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, tapu iptali ve tescil talebine ilişkindir. Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... karar sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verilerek gönderilen dava dosyası mahkememizin ... esasına kaydedilmiş, yapılan yargılama sonucunda mahkememizin 23/03/2023 tarih ... esas ... karar sayılı ilamı ile davanın reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince istinaf edilmiştir. Ankara BAM 23. Hukuk Dairesinin 20/03/2024 tarih 2023/1160 Esas 2024/490 Karar sayılı ilamı ile "...Davacının 22.04.2003 günlü ortaklık müracaatının 22.04.2003 gün ve ... sayılı kooperatif yönetim kurulu kararı ile kabul edildiği, davacının ortaklık numarasının ... olduğu anlaşılmaktadır.

-Dosya kapsamından, davalı kooperatifin 19.06.2012 tarihinde iflasına karar verildiği, kooperatifin 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 ve 2016 yıllarına ait 28.05.2017 tarihli genel kurulunda gündemin 5. maddesinde, "Daire fiyatları için eksik ödemeler, iskan ve tapu işlemleri, yükleniciye hak ediş ödemesi, ruhsat, belediye iş ve işlemleri, yapı denetim hizmetleri, ada içi altyapı ve çevre düzeni, SGK ve vergi borcu, güvenlik, blokların aynı seviyeye getirilmesi vb. işlerinde kullanılmak üzere daire başına 70.000,00 TL. ödemenin iflas masasına yatırılmasına" karar verildiği, bu kararın iptal edildiğine ilişkin dosyada beyan ve delil bulunmadığı,

bir kısım üyenin bu bedelin ödenmesi karşılığında daire tapularının kendilerine devri yönünde talep dilekçesi sunması üzerine, müflis kooperatifin Alacaklılar Olağanüstü Toplantısında 07.03.2019 tarihinde alınan karar ile, "Kooperatif üyelerinin, kanundan kaynaklanan sorumlulukları ve taşınmaz üzerindeki iflas şerhi baki kalmak kaydıyla taşınmazların kendilerine devri yolundaki taleplerinin, kooperatife olan tüm parasal yükümlülüklerini yerine getirmeleri ve gerekirse ek ödeme alınarak devir şartlarının belirlenmesi"ne oy çokluğuyla karar verildiği,

bu doğrultuda bu ödemeyi yapan bir kısım üyeye ait dairenin tapu kaydının iflas şerhiyle birlikte üyeye devredildiği anlaşılmıştır.

Davalı vekili tarafından dosyaya ibraz edilen, İflas İdaresinin 24 sayılı 25 .04.2019 tarihli kararı ile özetle; "tapuların devrini talep eden üyelere icra takiplerine ilişkin borçlarının tüm ferileri ile birlikte ilgili icra dosyalarına ödemelerine, takibe itiraz etmiş üyelerin itirazlarından vazgeçerek ilgili icra dosyalarına tüm ferileri ile birlikte ödemelerine, itiraz nedeniyle açılan itirazın iptali davalarından kaynaklanan tüm yargılama masraflarını ve yazılı başvurularında ilave olarak ödeyeceklerini belirtmiş oldukları 70.000,00 TL'yi iflas dosyasına ödemelerine, işlemler neticesinde iflas şerhli olarak tapu devir işlemlerinin gerçekleşmesinin yasal olarak mümkün olmaması halinde ilave olarak ödenecek olan 70.000,00 TL'nin ödeme yapan üyeye iade edilmesine....." denilmiştir.

-Kural olarak, kooperatif ortağının tapu iptali ve tescil talebinde bulunabilmesi için davaya konu edilen taşınmaza yönelik olarak davalı kooperatife karşı tüm edimlerini yerine getirmiş olduğunu, hiçbir ediminin kalmadığını, diğer üyelerle eşit durumda olduğunu kanıtlaması gerekmektedir.

Ayrıca 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 23. maddesinde karşılığını bulan eşitlik ilkesi gereğince, kooperatif ortakları hak ve yükümlülüklerde eşit olup, kooperatif aynı durumdaki ortaklarına eşit işlem yapmak zorunda olduğundan, davacı ile aynı durumda olan birçok ortağa borca rağmen tapularının verilip verilmediğinin belirlenmesi gerekir.

Bu kural Yargıtay 11. Hukuk ve 23. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatlarıyla yerleşmiş olup, peşin bedelli veya normal ortak ayrımı yapılmaksızın tüm ortaklara uygulana gelmiştir. Ayrıca, "aidat" olarak adlandırılan ödenti, ana sözleşmenin 21. maddesine göre arsa, altyapı, inşaat ve benzeri giderlerden oluşmaktadır. Her yıl yönetim kurulunca bilanço ve gelir gider cetveli hazırlanarak aidat tutarı belirlenmekte ve genel kurulun onayına sunulmaktadır.

Görüldüğü üzere " aidat" tutarının içinde inşaat finansman giderleri, genel yönetim giderleri, alt yapı giderleri bulunabilmektedir.

30.01.2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle,".. davacının normal ödemeli ortak olduğu, davacı ile özgülenen konutun ... numaralı daire olduğu, ortaklığı döneminde 142.759,00 TL ödeme yaptığı, 2012 öncesine ait yükümlülüklerinin tahsili ile ilgili olarak davalı kooperatif tarafından Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ....

E. Sayıl dosyası üzerinden başlatılan 43.847,00 TL tutarlı takibe itiraz üzerine kooperatif tarafından açılan itirazın iptali davasında Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

E. Sayılı dosyasında toplam borcunun 10.100,00 TL olarak belirlendiği, dava dosyası içeriğinde ilgili takip dosyası bulunmadığından bu döneme ait borcun kapatılıp kapılmadığının anlaşılamadığını, 2012 sonrası davacının birikmiş yükümlülüğünün 72.000,00 TL olarak hesaplandığını, bu karar kapsamında davacı tarafından dosya borcunun kapatıldığı ve 2012 sonrası 28.05.2017 tarihli Genel Kurulda alınan karar kapsamında da ödeme yapıldığı açıklansa da İdarenin ...

Nolu kararında yer alan şartlar yerine getirilmediği için davacının tapu tescil talebi kabul edilmeyerek, İdarenin 08.04.2022 günlü ... sayılı kararı ile davacı tarafından masaya yatırılan tutarın iade edildiği .." açıklanmıştır. Davacı vekili, bilirkişi raporundaki tespitin aksine 70.000,00 TL'nin müvekkiline iade edilmediği savunmasında bulunmuştur.

İlk Derece Mahkemesince, iflas idaresinin davacı tarafından masaya yatırılan parayı iade ettiği, davacının borcunun sona ermediği, dava tarihi itibariyle kooperatife borcunun bulunduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Davacının tüm edimlerini yerine getirip getirmediğinin belirlenmesi noktasında, öncelikle 2012 öncesine ait yükümlülükler yönünden Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyasında 43.847,00 TL'nin tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu ve itirazın iptali için açılan Ankara Batı Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasında davalı borçlunun 10.100 TL borcu olduğu kabul edilerek itirazın bu miktar üzerinden kısmen iptaline karar verildiği, ancak yargılama sırasında Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı icra dosyası celp edilmediğinden icra dosyasına ödeme yapılıp yapılmadığı bu kapsamda davacının 2012 öncesine ait borcunun kalıp kalmadığı belirlenmemiştir.

Bunun dışında davalı kooperatifin 28.05.2017 tarihli Genel Kurulunda alınan karar ve bu kapsamda İflas İdaresince alınan 25.04.2019 tarihli karar ve İflas İdaresinin 08.04.2022 tarihli kararı doğrultusunda davacı tarafça yatırılan 70.000,00 TL 'nin davacıya iadesinin gerçekleşip gerçekleşmediği hususunun da tereddüte yer bırakmaksızın netleştirilmesi gerekmektedir. Davacının üyelikten kaynaklı yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği belirlenmemiştir.

Eksik inceleme ile karar verilmiştir.

Bu durumda Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi uyarınca, İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına..." şeklinde karar verilmiş, dosya mahkememizin yukarıdaki esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Yargılama sırasında davacı ...'ın 29/08/2024 tarihinde vefat etmesi üzerine, yasal mirasçıları olan .... ve ... davaya dahil edilmiştir.

Davalı ... ile ilgili olarak Mahkememizin 19/06/2012 tarih ... E. ve ... K. sayılı ilamı ile kooperatifin iflasına karar verilmiş, karar 12/03/2013 tarihinde kesinleşmiştir.

Celp edilen tapu kayıtlarından dava konusu ... İli, ...,.... Ada .. Parsel.. Blok... numaralı dairenin 16/01/2009 günlü ... yevmiye sayılı kat irtifak işlemi neticesinde müflis kooperatif adına tescil edildiği anlaşılmıştır.

Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin.... E. sayılı dosyasında yapılan keşif sonrası sunulan bilirkişi heyeti kök ve ek raporlarında özetle; dava konusu taşınmazın 12/11/2020 dava tarihi itibariyle rayiç değerinin 380.000,00 TL olduğu, davacının dava konusu taşınmaza ilişkin olarak iflas masasına yapması gereken ödemeleri yaptığı kanaatiyle, tescil talebinin yerinde olup olmadığının takdirinin mahkemeye ait olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.

Görevsizlik kararı veren mahkemece dava konusu taşınmazın belirlenen değeri üzerinden eksik kalan harç tamamlattırılmıştır.

BAM ilamı doğrultusunda mahkememizce Ankara Batı İcra Müdürlüğünden güncel kapak hesabı ve davacının yaptığı ödemelere ilişkin banka dekontları celp edilerek, dosya ek rapor alınmak üzere bilirkişiye tevdii edilmiş, düzenlenen 22/04/2025 tarihli raporda özetle; "...Davacının kooperatifin normal ödemeli ortağı olduğu, KK. ve anasözleşme gereğince bir kooperatif ortağının tapu talebinde bulunabilmesi için kooparatife karşı doğmuş tüm yükümlülükleri karşılaması gerektiği, Mahkemenin 11/06/2019 günlü ...

E., ... K. sayılı uyarınca tarafımızdan yapılan hesaba göre doğmuş yükümlülüklerin kapatması için 25.907,40 TL., 27/05/2012 günlü genel kurul gereği 2.000,00 TL., 28/05/2017 günlü genel kurul gereği 70.000,00 TL. olmak üzere toplam yükümlülük tutarının 97.907,40 TL.

Olduğu, Davacının bu dönem zarfında icra dasyası için 36.783,74 TL., genel kurul kararı gereği 70.000,00 TL. olmak üzere 106.783,74 TL. ödemede bulunduğu, hal böyle olunca davacının 8.876,34 TL. fazla ödemede bulunduğu..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Bilirkişi raporunda ve dosyaya celp edilen belgelerde de görüleceği üzere Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası kapsamında ödeme yaptığı, yine 28/05/2017 günlü genel kurul kararı gereği 70.000,00 TL ödeme yaptığı ve bu ödemenin tarafına iade edilmediği, davacının dava tarihi itibariyle davalı kooperatife borcunun bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesinin 2021/2142 esas, 2021/1951 karar sayılı ilamı ve benzer mahiyetteki diğer ilamlarında dava tarihi itibariyle davalı kooperatife borçlu olmadığının tespiti halinde İİK'nın 198. maddesi uyarınca tapu iptali ve tescil isteyemeyeceği ancak kayıt ve kabul isteminde bulunabileceği belirtilmesine rağmen davacının dava dilekçesinde sadece tapu iptal tescil talebinde bulunduğu, tazminat talebinde bulunmadığı, son celse alınan beyanında da açıkça tapu iptal tescil talebini yinelediği ve tazminat talebinin olmadığı anlaşıldığından tapu iptal tescil talebi olarak olarak açılan davanın reddine karar verilmiştir.

Katip Hakim · e-imza e-imza