Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/478 K.2024/1319

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2024/478 Esas

KARAR NO : 2024/1319

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLLERİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili)

DAVA TARİHİ : 30/05/2023

KARAR TARİHİ: 03/12/2024

K. YAZIM TARİHİ: 14/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalının ...

Kiralama unvanlı iş yerinin sahibi olduğunu, davacı müvekkilin ise davalıya ait ... plakalı aracı 18/10/2019 tarihinde kısa bir süreliğine herhangi bir ticari amaç olmaksızın kiraladığını, taraflar arasında gerçekleşen araç kiralama işinden başkaca bir borç doğuracak hukuki ve ticari bir münasebetin söz konusu olmadığını, davalının oto galeri ve araç kiralama işi yaptığını, taraflar arasında yazılı bir kira sözleşmesi yapılmasına rağmen yazılı kira sözleşmesinin aslının uhdelerinde bulunmadığını,

taraflar arasında kira sözleşmesi akdedilirken kira sözleşmesi ile birleşik şeklide yer alan vade tarihi ve bedel kısmı boş olan bir senedin davacıya imzalatıldığını, senette bedel kaydı olarak nakden ibaresinin yer aldığını, askeri personel olarak çalışan davacı ile müvekkil arasında oto kiralama ve galericilik yapan davalı arasında 524.000,00 TL bedelli senet vermeyi gerektirecek beşeri, hukuki ve ticari bir ilişkinin mevcut olmadığını, taraflar arasında imzalanan araç kiralama sözleşmesinden başka bir hukuki ilişki bulunmadığını, davalının müvekkil aleyhine başlatılan Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına takip dayanağı olan 18/10/2019 tarihli ve 14/10/2021 vade tarihli 524.000,00 TL bedelle senedin tüketici senedi olduğunu, söz konusu senedin kambiyo senedi vasfına haiz olmadığını ve davalı tarafından hukuka ve yasalara aykırı bir şekilde senedin doldurulduğunun açık olduğunu, bu nedenle davalı hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, senedin müvekkil yönünden geçersizliğinin tespitine, Ankara Batı icra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasından davacı müvekkilin davalıya borçlu olmadığının tespitine, davalı tarafın kötü niyetli olması nedeni ile davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava konusu bono davacı tarafından borçlarına binaen müekkilline verildiğini, yasal şartları taşıyan senet, vadesi gelmesine karşılık borcun ödenmemesi sebebi ile Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında borçlu ... hakkında girişilen bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibine başlandığını ve sonrasında borçlu tarafından imzaya ve borca itiraz edildiğini, görevsizlik nedeniyle davanın reddini, kambiyo senetlerinin sebepten mücerret olduğunu, buna göre temel alacağın bir şekilde mevcut olmaması veya geçersiz olması kambiyo senedinin de hükümsüzlüğüne yol açmayacağını, diğer bir deyişle bono, bağımsız borç ikrarını içeren bir senet olduğunu, bu nedenle bir illete bağlı olması gerekmez ve ispat yükü senedin bedelsiz olduğunu ileri süren tarafa ait olduğunu,

haksız ve kötü niyetli yapılmış olan davanın reddine ve karşı tarafın itiraz ettiği tutar üzerinden %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Ankara Batı İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası, araç trafik tescil kayıtları, vergi kayıtları, Ankara Batı C.Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası, davaya konu bono, yemin metni ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

Bonoda şekil şartları TTK’nın 776. maddesinde sayılmıştır. Bunlar. “Bono” ya da “... Senet” ibaresi, kayıtsız şartsız bir bedel ödeme vaadi, vade, ödeme yeri, lehtar, keşide yeri ve tarihi, keşidecinin imzasıdır. Zorunlu şartlardan biri eksik olduğu takdirde, senedin bono niteliği kaybolur. Bunlardan vade ve ödeme yeri esaslı şekil şartlarından değildir.

Davacı taraf davacının imzayı kabul ettiği fakat bedel ve vade kısmının rızası hilafına doldurulduğunu beyan ettiği bu senedi kira sözleşmesi olarak bedelsizlik kaydı ile verildiğini davalıya borcunun olmadığını bildirmesi nedeniyle ispat yükü davacıya aittir.

6102 sayılı TTK'nın 773/2-f maddelerine göre bonolarda da uygulama olanağı bulunan aynı Kanun'un 680. maddesi uyarınca açık bono düzenlemesinin mümkün olduğu, bu durumda senet tedavüle çıktığında tüm unsurlarının bulunmasının zorunlu olduğunu, görünüşe itimat prensibi gereği boş bono veren borçlunun sonuçlarına katlanması gerektiği, uyuşmazlık konusu senette 6102 sayılı TTK'nın 776. maddesinde belirtilen tüm yasal zorunlu unsurlar bulunduğundan senedin bono vasfında olduğu,

bedelsizlik def'inin şahsi def'i olup HMK'nın 200/1. maddesi uyarınca yazılı delille ispatı gerektiği, senette yazı tayininin teknik olarak mümkün olmadığı gibi bu yönde bir inceleme yapılmasının da senedin kambiyo vasfını etkilemeyeceği, davacıların iddialarını yazılı delille kanıtlayamadığı ve yemin deliline dayandıkları yemin beyanıyla da senedin kira sözleşmesinden kaynaklı verilmediğine yönelik yemini eda ettiği gözetilerek ve sebepten mücerret borç ilişkisinin olmadığını kanıtlar nitelikte bir belge bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Katip Hakim · e-imzalı e-imzalı