Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/347 K.2021/135

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı banka vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil banka ile dava dışı asıl borçlu ... Şirketi arasında imzalanan ... tarihli Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesine istinaden krediler kullandırıldığını, krediye ödeme aracı olarak ... vade tarihli keşidecisi ... Şirketi lehtarı ... Şirketi olan ...

TL bedelli çekin ciro yoluyla bankaya devredildiğini, çekin bankaya tevdiine ilişkin ... tarihli çek tevdi bordrosu düzenlendiğini, asıl borçlu şirketin kredi borcunu ödenmemesi üzerine Beyoğlu ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, ihtara rağmen ödeme olmayınca Bolu ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas (Bolu İcra Dairesi ...

Yeni Esas) sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, müvekkil banka alacağına dayanak çekin vade tarihinde ödenmemesi üzerine Bolu ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasıyla genel haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, davalının yetki itirazı üzerine yetkili Antalya ... İcra Dairesi’nin ...

Esas sayılı dosyası ile takibe devam edildiğini, davalı vekilinin itirazı üzerine takibin durduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, davalının haksız itirazının iptaline, takibin devamına ve icra inkâr tazminatına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

YANIT

Dava dilekçesinin davalıya usulüne uygun tebliğine rağmen davalının cevap dilekçesi sunmadığı, böylelikle davayı tümden inkar ettiği anlaşılmıştır.

KANITLAR ve GEREKÇE:

Mahkememizce Antalya ... İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı takip dosyası celb edilmiş ve dosyamız arasına alınmıştır. Yapılan incelenmesinde özetle; alacaklı ... A.Ş., borçlu ..., aleyhine icra takibine geçilerek ... TL alacak üzerinden icra takibi başladığı, borçlunun itirazı ile takibin durduğu görülmüştür.

Alınan 24/12/2020 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; çek bedeli ibraz tarihi olan ... tarihinden itibaren aşağıdaki gibi değişen oranlarda avans faizine tabi bulunduğu;

Yürürlük Tarihi (*) Avans İşlemlerinde Uygulanan Faiz Oranı (%)

... ...

... ...

... ...

... ...

... ...

Davalının ... takip tarihi itibariyle sorumluluğunun hesaplanması: ... Çek bedeli ... ...-... 260 gün %10,50 avans faizi ... ...-... 545 gün %9,75 avans faizi ... ...-... 425 gün %19,50 avans faizi ... Gider vergisi ... ... Takip tarihinde toplam alacak ...

Özetlersek;

... TL asıl alacak,

... TL işlemiş avans faizi ve

... TL gider vergisi olmak üzere toplam ... TL olduğu, asıl alacak tutarı takip tarihinden itibaren TCMB tarafından ilan edilen yukarıda tablodaki gibi dönemler halinde değişen avans faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisine tabi bulunduğu kanaat ve sonucuna varıldığı bildirilmiştirAntalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır. İncelenmesinden; Alacaklı tarafından borçlular aleyhine ... tarihinde toplam ... TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, borçlular vekili tarafından ... tarihinde borca itiraz edildiği, ... tarihli karar ile takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Borcun dayanağı kredi sözleşmesi ve ekleri celp edilmiştir.

Bankacı bilirkişiden 24/12/2019 tarihinde rapor aldırılmıştır.

Dava dilekçesi, davalının takibe itiraz dilekçesi, toplanan deliller ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, dava davacı bankanın dava dışı borçludan kredi alacağına mahsuben aldığı keşidecisi davalı olan, kambiyo vasfını yitirmiş çeke dayalı ilamsız takipte keşideci davalının itirazının iptaline ilişkindir.

Takip konusu çek süresi içinde ibraz edilmiş ancak tahrifat nedeniyle ödeme yapılamayacağı bildirilmiştir. Tahrifatın senedin vasfını etkileyip etkilemediği yönünden yapılan değerlendirmede keşide tarihinin önce ... olarak yazıldığı ancak ay yazılırken 0'ın okunuşta tereddüt yaratacak biçimde yazıldığı düşüncesi ile keşide tarihinin altına elle ... yazıldığı vicdani kanaatine varılmıştır. Her iki yazı da ... tarihine işaret etmekle ikilik yaratmadığı bu nedenle kambiyo senedinin geçerliliğini etkilemediği kabul edilmiştir. ( Aynı yönde 12 HD, 15.06.2020 T. 2020/10876 ,2020/4627K.)

Dava konusu çekin kambiyo vasfı etkilenmemiş olduğu kabul edilmiş, ancak muhatapça ödenmemesi üzerine süresi içinde takibe konulmadığı anlaşılmakla çekin TTK 818/1/m; 814 uyarınca çekin ... tarihinde zamanaşımına uğradığı, takibin ise ... tarihinde başlatıldığı anlaşılmıştır.

Davacı yan takibin hukuki sebebini TTK 732. Uyarınca sebepsiz zenginleşmeye dayandırdığı, sebepsiz zenginleşme yönünden zamanaşımının çek zamanaşımı tarihinden itibaren 1 yıllık süreye tabi olduğu ve takip tarihi itibariyle sebepsiz zenginleşmeye dayalı talebin süresi içinde olduğu kabul edilmelidir.

Davalı keşidecinin çek altındaki imzaya itirazı bulunmamaktadır.

Davaya konu çekin keşidecisinin davalı olduğu, çekin davacının kredi borçlusu olan dava dışı şirket emrine düzenlendiği, davacının çeki dava dışı şirketten temlik cirosu ile devraldığı, davalı keşideci davalı yönünden TTK 732.maddesi uyarınca açılan alacak davası olduğu,

bu maddeye göre zamanaşımı sebebiyle veya poliçeden doğan hakların korunması için gerekli olan işlemlerin yapılmasının ihmal edilmiş olması dolayısıyla düzenleyenin veya kabul edenin poliçeden doğam yükümlülükleri düşmüş bile olsa bunların poliçenin hamiline karşı onun zararın zenginleşmiş olabilecekleri kadar borçlu kalacakları, bu halde ispat yükünün sebepsiz zenginleşmediğini iddia eden keşideceyi ait olduğu, dosyada mevcut delillere göre davalının sebepsiz zenginleşmediğini ispat edemediği, buna göre TTK 732.maddesi uyarınca davalının sebepsiz zenginleştiği kanaatine varılmakla çek bedeli yönünden itirazın iptali gerekir.

İşlemiş faiz talebi yönünden yapılan değerlendirmede alacaklı davacının takip talebinde, çek bedeline ibraz tarihi olan ... tarihinden itibaren %19,50 ( takip tarihinde yürürlükte olan avans faiz oranı ) faiz işletmiş olduğu anlaşılmıştır.

Zamanaşımına uğramış ve kambiyo vasfını yitirmiş bu çekin ibraz tarihi itibariyle davalının mütemerrit olduğu kabul edilemez. Yukarıda da ayrıntısı ile açıklandığı üzere çek üzerinde tahrifat olduğu gerekçesi ile muhatap bankaca ödeme yapılmamış ise de senetteki tahrifat kambiyo vasfını etkileyen türden değildir. Bankanın ödeme yapması gerekirken, kambiyo vasfına etki etmeyen tahrifat nedeniyle sorumluluğunu yerine getirmemesi, durumdan haberdar edilmeyen keşidecinin temerrüde düştüğünü ispat için elverişli değildir.

Keşideciden ciro yoluyla üçüncü kişinin eline geçen çekin hamilini arayıp bulması ve ödeme yapması da beklenemez, muhatap bankanın haklı olmayan bir sebeple usulüne uygun ibraza rağmen ödeme yapmaması durumunda davacının keşideciye başvurması gerekir. Davacı ise hiçbir başvuru yapmaksızın ibraz tarihinden 3 yılı aşkın süre geçtikten sonra takip yapmış olmakla temerrüt tarihinin takip tarihi olduğunun kabulü gerekir. Aksi düşünce yükümlülüklerini yerine getirmeyen hamilin, yükümlülüklerini yerine getirmemesine rağmen hiçbir kayba uğramayacağı, fiilen ödeme yapması mümkün olmayan bu nedenle temerrüde düşürülmeyen keşidecinin de faizden sorumlu tutulması anlamına gelir.

Zira yargıtay içtihadı birleştirme hukuk genel kurulunun 2019/1 E. 2019/8 karar sayılı içtihadı birleştirme kararında "Zamanaşımına uğrayan ve bu nedenle kambiyo senedi vasfını kaybederek (yazılı) delil başlangıcına dönüşen bonodaki vade tarihinin; temel ilişkiye dayanılarak yapılan bir takip veya açılan bir davada temerrüde esas alınamayacağı kabul edilmiştir. Temel ilişkide dahi vade tarihi kambiyo senedine göre belirlenmezken keşidecinin elinde olmayan sebeple ibraz tarihinde ödeme yapılmamasından sorumlu tutulması yerinde görülmediğinden aksi yöndeki bilirkişi raporuna itibar edilmeyerek işlemiş faiz yönünden itirazın iptali talebi reddedilmiştir.

İİK 67/2 koşullarının gerçekleştiği anlaşılmakla davacı lehine hükmolunan asıl alacağın yüzde 20 si oranında icra inkar tazminatına hükmolunmuş, davalı ... yönünden yalnızca takip talebindeki ... nolu alacak kaleminden sorumlu olduğu kabulü ile icra inkar tazminatı buna göre hesaplanmıştır.

Anlatılanlar ışığında davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır