Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/8 K.2023/276

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin alacağını tahsil etmek amacıyla Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalı borçlu şirket tarafından icra dosyasında borca itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğunu, davanın kabulü ile, davalı ... Şirketinin Antalya Genel İcra Müdürlüğünü ... E. Sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın ... USD 'lik kısmı yönünden iptalini ve takibin bu kısım yönünden devamına karar verilmesini, takip konusu alacağın %20 'sinden az olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili Şirketin adresi “...” olup, HMK genel yetki kuralları gereğince davaya bakmaya yetkili ve görevli Mahkeme İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe;

Eldeki dava sigorta sözleşmesine dayalı alacak istemidir. Davacı vekili rizikonun gerçekleştiğini ve teminat ödenme şartlarının oluştuğunu öne sürmüş davalı vekili ise esasa ilişkin itirazları ile birlikte yetki itirazında bulunmuştur.

Yetki itirazı davanın esasına girilmesini engelleyen hususlardan olduğu için öncelikle incelenmesi gerekir. Taraflar arasında bir sigorta sözleşmesi vardır. HMK'nın genel yetki kuralına göre bir dava kural olarak davalının yerleşim yerinde açılmalıdır. Diğer yandan HMK'nın 15.maddesi ile sigorta sözleşmelerinden doğan davalarda yetki hususu düzenlenmiş ve zarar sigortalarında taşınır mallar için rizikonun gerçekleştiği yer mahkemesi yetkili kılınmıştır.

Son olarak HMK 10.maddesi ile sözleşmeden doğan davalar için sözleşmenin ifa yeri mahkemesi de yetkili kılınmıştır. Bu davada zorunlu yetki kuralı olmadığından davacının bu mahkemelerden birinde dava açma hakkı vardır. Hemen belirtmek gerekir ki eldeki dava bir haksız fiile ilişkin olmadığından HMK 16.maddesi ve KTK gereği getirilen yetki kuralları bu davada uygulanmaz.

Somut uyuşmazlık bu açıklamalar ışığında değerlendirildiğinde rizikonun yurt dışında gerçekleştiği anlaşılmakla mahkememiz HMK 15.maddesi kapsamında yetkili değildir. Sigorta sözleşmesi teminat borcuna ilişkin olup sigortacının yüklendiği edim soyut bir edim olduğundan belirli bir ifa yeri yoktur. Bu sebeple mahkememiz HMK 10.maddesi kapsamında da yetkili değildir. Uyuşmazlıkta uygulanabilecek yegane yetki kuralı HMK 6.maddesinde düzenlenmiş genel yetki kuralıdır. Bu kurala göre de davanın davalının yerleşim yeri mahkemesinde açılması gerekir. Davalın yerleşim yerinin İstanbul/Anadolu adliyesi sınırları içinde olduğu davalının usulüne uygun şekilde yetki itirazında bulunduğu da göz önüne alınarak mahkememizin yetkisizliğine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ✍e-imzalı Hakim ... · ✍e-imzalı