Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/910 K.2025/436

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacıların davaya konu haksız fiil nedeniyle ... tarihinde vefat eden ...'un mirasçıları olduğunu, davalılardan ....’nin işleteni olduğu ve davalı ...' nın sevk ve idaresindeki ... plakalı damperli kamyon ile müteveffa ...'un bisikletini eli ile yanında hareket ettirmek suretiyle yaya olarak yayalara yeşil ışık yandığı esnada karşıdan karşıya geçerken kamyonun araçlara kırmızı ışık yandığı halde durmayarak müteveffayı ezerek üzerinden geçmesi sonucu davacıların murisinin hayatını kaybettiğini, olay nedeniyle yapılan ceza yargılaması neticesinde, Antalya ...

Ağır Ceza Mahkemesi'nin .../... Esas, .../... Karar sayılı kararı ile sanığın tam kusuru ile maktulun ölümüne sebep olduğunun sabit olduğunu, kararın Antalya Bölge Adliye Mahkemesi kararı ile kesinleştiğini, müvekkillerin maddi ve manevi zarara uğradıklarını, davacıların çektiği acıların, sıkıntıların, elem ve ıstırabın bir nebze de olsa giderilebilmesi için davacı ... yönünden ...

TL ve diğer davacılar yönünden ...'er TL manevi tazminata hükmedilmesini istediklerini, davalıların olay sebebiyle sorumlu olduklarını, davada, kusur dereceleri ve sorumluluk sebepleri ne olursa olsun, varsa mevcut ve muhtemel tüm zincirleme sorumlular yönünden müteselsil mesuliyete dayandıklarını, olayda müteveffanın hiçbir kusurunun bulunmaması ve davanın niteliği gözetilerek teminatsız olarak davalı .... ve ... adına kayıtlı tüm araç ve taşınmazların trafik ve tapu sicil kayıtları üzerine ihtiyati tedbir mahiyetinde ihtiyati haciz konulmasını talep ettiklerini, arabuluculuk ile anlaşma sağlanamadığını,

fazlaya ilişkin diğer tüm talep ve dava haklarının saklı tutulması ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

YANIT

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, görevsizlik verilmeyerek davanın esasına girilmesi halinde zamanaşımı yönünden usulden reddine, mahkemece görevsizlik yahut zamanaşımı itirazlarının değerlendirilmemesi halinde haksız ve hukuki dayanaktan yoksun işbu davanın müvekkil şirket yönünden esastan reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesi ve delillerin taraflarına tebliğini, haksız davanın reddini, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden Kusur raporu alınmasını, Hazineye kayıtlı aktüer aracılığı ile bilirkişi incelemesi yapılmasını, rücu şartlarının sorgulanmasını, müvekkili şirketin dava açılmasına sebep olmadığından tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR VE GEREKÇE

Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi .../... E. .../... K. Dosyası celp edilmiş, incelenmesinden davamıza konu ölümlü trafik kazası nedeniyle taksirle öldürme suçundan yargılma yapıldığı, dosyamız davalısı hakkında mahkumiyet kararı verildiği ve kesinleştiği görülmüştür. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde dava trafik kazası nedeniyle açılan maddi ve manevi tazminat davasıdır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda "Kesinleşen ceza dosyasında toplanan deliller, kaza tespit tutanağı ve ceza dosyasında Atk trafik ihtisas dairesi raporu bir arada değerlendirildiğinde, mahkememizin olayın oluşuna ilişkin ceza mahkemesince yapılan değerlendirmelerle bağlı olduğu,

davalı ...'ın yeşil ışıkla birlikte seyir halinde iken kontrolsüzce yolun sağına hatalı şekilde geçerek bisikletin önüne doğrultu değiştirdiği sırada sağından gelen davacıların desteği olan bisikletli sürücüye kamyonun sağ ön tekeri ile çarptığı, çarpma ile bisikletli sürücünün düşmesi sonrasında sağ arka tekerleri ile üstünden geçtiği olayda ceza mahkemesince alınan bilirkişi raporunun olaya oluşa ve mevzuata uygun düzenlendiği vicdani kanaatine varılmakla davacıların desteğinin kusursuz davalı sürücünün ise %100 ise davacıların desteğinin kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Müteveffa sürücünün olay tarihinde kask takma zorunluluğu bulunmadığından müterafik kusur indirimi yapılmamıştır.

Davacıların yaşları, sosyal ekonomik durumları, nüfus kayıtları ve dosya içerisindeki tüm bilgi ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde kaza nedeniyle meydana gelen ölüm olayı nazara alındığında müteveffanın ekonomik yönden davavacılara destek olduğu ve bu destekten mahrum kaldıkları kabul edilerek yerleşik içtihatlara göre aldırılan TRH 2010 tablosu ve progresif rant metodu uygulanarak hazırlanan, olaya oluşa ve güncel asgari ücret verilerine uygun ... tarihli rapor uyarınca davacı ... yönünden destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmiştir.

Davacı ... yönünden ise yaşı nazara alınarak babasının desteğinden çıktığı kabul edilmekle destekten yoksun kalma tazminatının reddine karar vermek gerekmiştir.

Cenaze gideri yönünden yapılan değerlendirmede ıslah dilekçesi ile davacı ... yönünden cenaze defin gideri olmaksızın dava ıslah edilmiş olup, talep sonucu daraltılmıştır. Yerleşik yargıtay içtihatları ışığında bu husus kısmi feragat niteliği taşımakla davacı ... yönünden cenaze ve defin giderine ilişkin ... TL lik talebin reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı ... yönünden ise ... ... ve aktüer raporu uyarınca toplam ... TL cenaze defin gideri yapılmış olabileceği belirlenmiş,taleple bağlı kalınarak ... TL maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede müteveffanın kazanın meydana gelmesinde kusursuz olması, tarafların ekonomik durumu, olayın oluş biçimi ve meydana gelen ölüm neticesinin ağırlığı ve davacıların müteveffa ile yakınlıkları ile kaza tarihi itibariyle paranın alım gücü gibi hususlar birlikte değerlendirilerek sigorta dışındaki davalılar aleyhine hakkaniyetli olduğu düşünülen talep gibi manevi tazminata hükmedilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur." gerekçesi ile davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş, Antalya BAM ...

HD nin .../... esas, .../... Karar sayılı ilamı ile. "1-) Olaya ilişkin Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... gün ve .../... esas, .../... sayılı kararı ile davalı ...'ın davacılar yakını ...'e karşı işlediği taksirle ölüme neden olma suçundan TCK'nun 85/1 maddesi uyarınca 3 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş ve mahkumiyet kararı Antalya Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf denetiminden geçmek suretiyle ... tarihinde kesinleşmiştir.

Kural olarak Türk Borçlar Kanunu'nun 74. maddesi gereğince ceza mahkemesince verilen kararlar hukuk hakimi bakımından bağlayıcı değildir. Ancak, hukuk hakiminin bu bağımsızlığı sınırsız değildir, ceza mahkemesince fiilin hukuka aykırılığına yönelik kesinleşen maddi olgular hukuk hakimi bakımından da bağlayıcı olup, taraflar yönünden de kesin delil niteliği taşımaktadır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 17/09/2008 tarih ve 2008/4/564 esas, 2008/536 kararı).

Somut olaya ilişkin kaza tespit tutanağında, davalı sürücünün sağa dönüş kurallarına riayet etmemesi nedeniyle tam kusurlu olduğu yönünde tutanak düzenlendiği görülmüştür. Olaya ilişkin yargılama yapılan Antalya ...

Asliye Ceza Mahkemesinin ... gün ve .../... esas, .../... karar sayılı dosyasında trafik bilirkişisinden alınan kusur raporunda da; davalı sürücünün sağa dönüş kurallarına riayet etmemesi nedeniyle tam kusurlu olduğu olduğunun belirlendiği ve bu kusur durumuna göre davalıya verilen mahkumiyet kararının kesinleştiği görülmüştür. Somut dosyada ise, alınmış kusur raporu bulunmamaktadır.

Her ne kadar ceza mahkemesince verilen kesinleşmiş mahkumiyet kararları maddi vaka yönünden hukuk mahkemesini bağlayıcı nitelikte ise de, kusur oranı yönünden bağlayıcılık söz konusu değildir. Hukuk mahkemesi tarafından, ceza dosyasındaki kusur oranıyla bağlı olmaksızın kusur tespiti yapılması mümkündür.

O halde, somut olayın meydana geldiği yer ve olayın oluş şekli de gözetilerek, tarafların kural ihlallerinin ve sonuç olarak kusur oranlarının tespiti açısından mahallinde uzman trafik bilirkişisi/bilirkişileri eşiliğinde keşif icra edilerek alınacak raporun sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, ceza dosyasında alınan kusur raporuyla yetinilerek eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

2-) Somut dosyada dosya arasına alınan dava genişletilmiş kasko sigorta poliçesine göre davalı sigorta şirketinin, davalı işletene ait aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı (İİMS) olduğu anlaşılmıştır. Dava dilekçesinde ise, davalı sigorta şirketinin davalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı (ZMMS) olduğu iddia edilmiştir.

O halde, mahkemece, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden, dava konusu davalı işletene ait aracın kaza tarihi itibariyle ZMMS' si olup olmadığı sorularak, ZMMS'si mevcut ise buna ilişkin belgelerin getirtilmesi, ayrıca tespit edilecek ZMMS'den kazaya ilişkin bilgi ve belgeler, özellikle sigorta poliçesi ile ödeme belgelerinin getirtilmesi; gelen belgelere göre, davalı sigorta şirketinin davalı aracın ZMMS'si olup olmadığının belirlenmesi, ZMMS'si ise şimdiki gibi karar verilmesi,

ZMMS'si değil ise ilgili ZMMS şirketinin ödeme yapıp yapmaması durumuna göre İMM sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin ZMMS'den arta kalan bir sorumluluğunun olup olmadığının ve dolayısıyla husumet itirazının değerlendirilerek hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

3-) Hal böyle olunca açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davalılar vekillerinin istinaf isteminin kabulü ile 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (a-6) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, davalılar vekillerinin diğer istinaf istemlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir." gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce kaldırma ilamı sonrası yapılan yargılamada; kaldırma ilamı doğrultusunda keşif yapılarak bilirkişi raporu aldırılmış, bilirkişi raporu kesinleşen ceza mahkemesi dosyası ve dosya arasında bulunan iki ayrı ATK raporu ile aynı doğrultuda olmakla hükme esas alınmıştır.

Yine dosya asgari ücret güncellemeleri nazara alınarak aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş, rapor gerekçeli ve denetime elverişli görülmüş ise de; talep ile bağlı kalınarak ve davacının önceki kararı istinaf etmemesi sebebi ile usulü müktesep hak teşkil ettiği anlaşılarak önceki karar doğrultusunda maddi ve manevi tazminatlara hükmedilmiştir.

Yine bozma ilamı doğrultusunda zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi celp edilmiş olup, davalının davalı işletenin aracının aynı zamanda ZMSS si olduğu hususu da açığa kavuşturulmuştur. Anlatılanlar doğrultusunda daha önceki yargılamada toplanan deliller ve aynı gerekçeler ile davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır