Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/320 K.2022/698

BİRLEŞEN DAVA (Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. - ... K.)

DAVA

Menfi Tespit

DAVA TARİHİ : 08/06/2021

KARAR TARİHİ : 18/10/2022

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı alacaklı tarafından müvekkili aleyhine aynı günde Antalya ... İcra Dairesi ... E. ve ... E. sayılı dosyaları üzerinden iki ayrı icra takibi yapıldığını, söz konusu icra takiplerinin dayanağını her birinin ... TL bedelli olan iki adet çekin oluşturmakta olduğunu, müvekkili davacının, alacaklı görünen şahsa takip konusu çeklerden kaynaklı herhangi bir borcu bulunmadığını, dava konusu Antalya ... İcra Dairesinin ...

E. sayılı icra dosyasının dayanağını müvekkili şirketin keşideci, davalı ...’İN lehtar, ... T.AŞ. ...Şubesine ait, keşide yerinin ... olduğu, ... keşide tarihli, ...numaralı ve ...

TL bedelli çekin oluşturduğunu, davalı tarafın takip konusu çeki bankaya ibraz etmesi üzerine banka tarafından çek üzerindeki imzanın keşideci imzası ile uyuşmaması nedeniyle işlem yapılmadan bu husus çek üzerine şerh edilerek davalı alacaklıya iade edildiğini, bunun üzerine davalı alacaklı tarafından nasıl ve ne şekilde ele geçirildiği anlaşılamayan çeke dayalı olarak haksız ve kötüniyetli biçimde müvekkili aleyhine icra takibine girişildiğini, takip dayanağı çek üzerindeki keşideci imzasının müvekkili şirketin yasal temsilcisi ...’a ait olmaması nedeniyle müvekkili şirket adına Antalya ...

İcra Hukuk Mahkemesi ... E. sayılı dosyasında imza itirazında bulunulduğunu ve Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde belgede sahtecilik ve dolandırıcılık ile bedelsiz senedi kullanma suçlarından şikâyetçi olunduğunu, Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin ...

E. sayılı imzaya itiraz davası kapsamında aldırılan bilirkişi raporunda takip dayanağı çekteki keşideci imzasının dava dışı ... elinden çıktığı kanaatine varıldığının bildirildiğini, imza hususu tespitini kabul etmediklerini, Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesi ...

E. sayılı dosyası ve savcılık dosyası derdest olmasına karşın müvekkilinin hak kaybına uğramasını engellemek adına bedelsiz çeke dayalı müvekkili aleyhine girişilen icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespitini sağlamak adına iş bu menfi tespit davasının açılması zorunluluğunun hâsıl olduğunu belirterek, müvekkilinin takip ve dava konusu çekten dolayı davalıya borçlu bulunmadığının tespiti ile dava konusu çekin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu çekin davalı şirket temsilcisi tarafından keşide edildiği, çekin yasal süre içinde bankaya ibraz edildiği, imzanın tutmadığı gerekçesi ile çekin iade edildiği, ödeme niyetinde olmadığı anlaşılan davacının son çare olarak icra takibi başlatıldığı, çekin kambiyo senedi olduğu, borçlu olmadığının davacının yazılı delil ile ispat edebileceği, çekin tedavülden çıkarılmasından sonra düzenleyenin ölmesinin çekin geçerliliğini etkilemeyeceği, davacının çek istirdat talebinde bulunamayacağı, şirketin ilk ortaklarının ... ile ...'ın ... olduğu,

... yılında geniş yetkili vekaletname ile ...'a ticari temsilci olarak yetkilendirildiği, ... yılında ...'ın şirket ortağı ve ... olduğu, şirket hisselerinin sürekli el değiştirdiği, yetkilerin ise bu üç kişi arasında kaldığı, ... ın vefat ettiği, çeklerin defter kayıtlarında yer almaması şirket yetkilisinin bu çekten haberinin olmadığının anlamına gelmeyeceği, aleyhine yorumlanamayacağı, çeklerin sıra ve tarih takibinin davacıda olduğu, tüm bu nedenlerle davanın reddi gerektiğini belirtmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Mahkememizin ... Esas sayılı dava dosyasının incelenmesinde; taraflarının aynı olduğu, Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takibe dayanak olan ... keşide tarihli ve ...-TL bedelli çekten dolayı icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ

Dosya içerisine; dava konusu edilen çeklerin fotokopileri bankadan getirtilmiş, Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... ve ... Esas sayılı takip dosyaları, Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin ... ve ... Esas sayılı dava dosyaları, Antalya CBS'nin ... ve ... Soruşturma sayılı dosyaları ve Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyası celp edilmiş, bilirkişiden rapor aldırılmıştır.

Dava ve birleşen dava: icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası niteliğindedir.

Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takibe dayanak olan ... keşide tarihli ve ...-TL bedelli ve Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takibe dayanak olan ... keşide tarihli ve ...-TL bedelli çeklerden dolayı davacı şirketin sorumlu olup olmadığı, çeklerin ileri tarihli düzenlenip düzenlenmediği hususları taraflar arasında çekişmelidir.

Mali Müşavir Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen ... tarihli raporda sonuç olarak; davacının ticari defterlerini yasal süresi içinde tasdik ettirildiği, defterlerin lehine delil teşkil edeceği, davaya konu 2 adet çekin defter kayıtlarında yer almadığı, davacı ile davalı arasında ticari ilişki olmadığı, davalının tacir olmadığı için defter sunmadığı şeklinde mütalaada bulunulmuştur.

Antalya ...İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas ve ... sayılı kararında davacı tarafından davaya konu olan çeklerin şirket yetkisine ait olmadığından bahisle açılan dava sonucu verilen karar ile;

"İİK'nun 170 ve İİK 168/a maddesinin 4. Fıkrasına göre dava dışı ...'ın ıslak imzasının bulunduğu belge asılları ile takibe konu kambiyo evrakı icra dairesinden celp edilmiş akabinde sahtecilik ve grafoloji konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek yaptırılan inceleme neticesinde hazırlanan ... tarihli raporu ile ... tarihli Adli Tıp raporuna göre takip dayanağı belgede keşideciye atfen atılan imzanın dava dışı ...'ın eli ürünü olduğu kanaatine varıldığı görülmüştür.

Çekin asli unsurlarından olan keşide tarihi, gerçek keşide tarihinden sonraki bir tarih olarak da yazılabilir. Bu takdirde ibraz süresi uzatılmış sayılır. Çekin ileri tarihli olarak düzenlendiği, ancak çeke atıf yapan ve tarafların müşterek imzasını taşıyan İİK'nun 169/a maddesine yazılı nitelikteki bir belge ile kanıtlanması halinde kabul edilebilir. (Yargıtay ... HD ... Esas, ... Karar sayılı ... tarihli kararı)

Her ne kadar alacaklı tarafından böyle bir belge ibraz edememiş ise de temsilcisi ...'ın ... tarihinde ölümü çekin bu tarihten önce keşide edildiğinin kanıtıdır. Bu durumda alacaklının artık belge ibraz etmesine gerek yoktur. Vekaletname ile iş yapan temsilcinin attığı imza öldükten sonra da temsil ettiği şirketi bağlayacağından davacı şirket çek borcundan mesuldür." gerekçesi ile şikayetin reddine karar verilmiştir.

Antalya CBS tarafından da ... ve ... Soruşturma sayılı dosyaları ve Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyalarında alınan raporlarda da söz konusu çeklerin dava dışı ... eli ürünü olduğu anlaşılmaktadır.

Esasen taraflar arasında davaya konu olan çeklerin şirket yetkilisi ... tarafından imzalandığı kabulünde olup, uyuşmazlık çekin keşide tarihi itibari ile ...'ın şirket yetkilisi olmadığı ve ...'ın ... tarihinde vefat etmiş olması nedeni ile davacı şirketin söz konusu çeklerden dolayı sorumlu olup olmaması noktasında toplanmaktadır.

Dava dışı ...'a Aydın ...Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı vekaletnamesi ile çek keşide etme yetkisinin verildiği ve dosyaya getirtilen ... ve ... yazı cevaplarından da görüldüğü üzere ...'ın davacı şirket adına çek keşide etme yetkisinin bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davacı her ne kadar davaya konu çeklerin ... tarihi olması nedeni ile çeklerden dolayı sorumlu olmadıklarını iddia etmişse de; çekin keşide tarihinin gerçek tarihinden farklı bir tarih olabileceği, çekin göründüğünde ödenecek bir ödeme aracı olduğundan ticaret hayatında bu duruma yaygın olarak karşılaşıldığı açıktır. Davalı ... ile borçlu davacı şirket arasında herhangi bir ticari ya da nakdi ilişki bulunması da aranmaz.

Aksine bir durum çekin sebepten mücerret olması ilkesi gereği çekin düzenlemesi ile birlikte lehtar alacaklı sıfatı kazanacağından ana dava ve birleşen davaların ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiş, mahkememizce her ne kadar ... tarihli ara karar ile her iki dava dosyası için ayrı ayrı ihtiyati tedbir kararı verilmişse de söz konusu kararlar gereği teminat yatırılıp tedbir kararı infaz edilmediğinden davalı lehine icra tazminatına hükmedilmeyerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır