Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/174 K.2024/548

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Mah. ... No:.. ... Apt. ... adresindeki muhasebecileri ... (serbest muhasebeci - mali müşavir) arşiv odasında ... tarihinde ...'da meydana gelen büyük sel fekaletinde, arşiv selden etkilenmiş ve arşivde sakladıkları evraklar su altında kaldığını, ... tarihinde müvekkilinin tüm ticari defterlerinin saklandığı muhasebecilerine ait işyerinde Mücbir Sebeplerden meydana gelen sel felaketi sebebiyle 2023 yıllarına ait Envanter Defterleri, Gelir Gider Evrakları ve Fatura Dosyaları ile SGK ve Özel Evrak Dosyalarının zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkememizce Antalya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı'ndan ... tarihinde davacıya ait muhasebe evraklarının bulunduğu ... Mah. ... adresinde meydana gelen su baskınına dair itfaiye raporunun bir sureti celbedilmiş, Antalya Meteoroloji ... Bölge Müdürlüğü'ne ve AFAD'a müzekkere yazılarak ... tarihinde davacıya ait muhasebe evraklarının bulunduğu ... İlçesinde meydana gelen sel ve su baskınına ilişkin belgeler getirtilmiş, davacı tarafından dosyaya sunulan belgeler incelenmiştir.

Antalya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Başkanlığına yazılan müzekkere cevabında; dava konusu adreste yer alan binanın bodrum katında yaşanan su baskınına ilişkin düzenlenmiş ... tarih ve ... kayıt numaralı su baskını raporunun gönderildiği ve bahse konu binanın ... numaralı bağımsız bölümü ile ilgili herhangi bir kaydın bulunmadığı bildirilmiştir.

Antalya Kurumlar Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabında; ...'ye ait 2023 yılları arasında vergi incelemesi bulunmadığının ve mükellefin 2023 yıllarına ait vergi beyannamelerinin ... tarafından verildiğinin bildirildiği görülmüştür.

Antalya ... Noterliğine yazılan müzekkere cevabında özetle; ...'ye ait 2023 yıllarına ait defter tasdiklerinin birer suretlerinin gönderildiği bildirilmiştir.

Dava; TTK'nın 82/7. maddesine dayalı olarak davacı şirkete ait ticari defter ve belgelerin zayi olmasından kaynaklı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

TTK'nın 82/7. maddesi; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmünü içermektedir.

Tacirin, anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur. Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;Davacının geçmiş yıllara ait ticari defter ve belgelerini sakladığı ... Mh. ... Ap. No: ... ... adresinde ... tarihinde meydana gelen sel ve su baskınında ticari defter ve belgelerinin zayi olduğunu iddia ederek zayi belgesi verilmesini talep ettiği, Antalya Meteoroloji ...

Bölge Müdürlüğü'nün cevabi yazısında ... tarihinde ...'da ... ve çevresinde başlayan kuvvetli sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışların zamanla şiddetini artırarak çok kuvvetli yer yer şiddetli olduğunun, yazılı ve görsel medyadan alınan bilgiler doğrultusunda sel, su baskını, ulaşımda aksamalar meydana geldiğinin, ... ilçesinde bir alt geçitte bir vatandaş mahsul kaldığı araçta hayatını kaybettiğinin belirtildiği, Vergi Dairesi'nden gelen yazı cevabında ...'nun davacının muhasebecisi olduğunun bildirildiği,

dosya kapsamına alınan Antalya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı'nın ... tarih ve ... kayıt numaralı su baskını raporunda meydana gelen şiddetli yağış sonrası bodrum katta bulunan ... ve ...'nın ortak kullanımında olan arşiv odasındaki içeriği tespit edilemeyen evrakların ıslanmaktan zarar gördüğü, zararın bilirkişilerce tespit edilmesinin uygun olduğunun belirtildiği, bu itibarla davacıya ait aşağıda ayrıntıları belirtilen ticari defter ve kayıtların kurtarılamadığı,

geri getirilmesinin de mümkün olmadığı anlaşılmış olmakla davanın kabulü ile davacıya ait aşağıda ayrıntılı dökümü yer alan ticari defter ve belgelerin zayi olduğunun tespiti ile bu kararın zayi belgesi yerine geçmesine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸(e-imzalı) Hakim ... · ¸(e-imzalı)