Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/173 K.2020/41

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde, müvekkilinin ... tarihinde kullandığı ... TL. ticari kredi için ... TL. dosya masrafı adı altında kesinti yapıldığını, bankaların dosya masrafı olarak binde 2 aldığının açık olduğunu, fazladan tahsil edilen ... TL’nin iadesinin gerektiğini, kredinin ... tarihinde erken kapanmasından dolayı ... TL. sözleşmeye aykırı erken kapatma komisyonu kesintisi yapıldığını, müvekkilinin talebi ve bilgisi olmadan ... tarihinde ...

TL. komisyon paketi açıklamasıyla tek taraflı kesinti yapıldığını, davalı bankanın müvekkilinin talebini ispatla yükümlü olduğunu, sözleşmeye aykırı olarak ... tarihinde ... TL. ve ... tarihinde ... TL. kredi limiti revize ücreti adı altında haksız şart niteliğinde kesinti yapıldığını, davalı bankanın ... tarihinde ... TL. ve ... tarihinde ... TL. olarak aldığı erken kapatma komisyonlarının da iadesinin gerektiğini, davalı bankanın müvekkilinin hesabından toplam ...

TL gecikme bildirim ve izleme masrafı adı altında kesinti yapıldığını, ilgili tarihlerde ... TL. posta gönderimi alınmasının sözleşmeye aykırı olduğunu, müvekkilinin hesabından hesap özeti ücreti adı altında e mail ile gönderilen hesap ekstreleri için toplam ...

TL. kesinti yapıldığını, müvekkilinin hesabından sözleşmeye aykırı limit tahsis ücreti, ekspertiz ücreti, ipotek tesis ücreti, çek karnesi istihbarat ücreti adları altında fahiş olarak alınan ücretlerin de tespiti ile iadesinin gerektiğini, davalı bankanın müvekkiline sözleşmeye aykırı şekilde davranarak sebepsiz zenginleşme içerisine girerek haksız çıkar sağlandığını, haksız ücretleri bu güne kadar nemalandırarak kullandığı belirtilerek, mahkemeden fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla ...

TL’nin ödeme tarihlerinden itibaren değişen oranlarda ticari avans faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini, davanın kabulünü, yargılama giderleri ile vekalet ücretinni karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı banka vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde, davanın yasal süresi içinde açılmadığı, davacı tarafın müddeabih belirlenebilir nitelikte olmasına, dava dilekçesinde kendisinden alınan alçak kalemlerine bildirmesine rağmen belirsiz alacak davası açtığını, davacıya yapılan tahsilatlara karşılık müvekkil banka tarafından dekont verildiğini, dekontları bulamaması halinde ödeme miktarını bankadan her zaman öğrenme şansına sahip olduğunu, bu nedenle belirsiz alacak davasını kabul etmediklerini,

davacının müvekkili bankaya temerrüde düşürmesi söz konusu olmayıp faiz başlangıcı olarak dava tarihinden itibaren kabul sayılmamak kaydıyla yasal faiz talebinde bulunabileceğini, davacının bankadan kredi talebinde bulunduğunu, kendisinin daha önce internet sitesinden de edindiğini bildirdiği bankacılık işlemleri sözleşmesi sunulduğunu, davacının imzaladığı kredi sözleşmesinden de görüleceği üzere bankanın ... Şubesi ile ... tarihinde ...

TL. bedelle sözleşme imzaladığını, davacının kredisini vadesinden önce kapatmak amacıyla erken kapatma talimatı verdiği ve bankaca belirlenecek olan erken kapatma ücretlerinin tahsil edilmesine muvafakat ettiğini, kapama ücretinin ticaret kanunu ve bankacılık kanununa uygun olduğunu, TC Merkez Bankası tebliği doğrultusunda serbestçe belirlenen masraf ve komisyon oranlarının bildirimi yapılarak tüm şubelerinde müşterilerin bilgisine sunulduğunu, davacının erken kapama talebi doğrultusunda kredinin %2 sini aşmayan oranda erken kapama ücreti alındığını,

müvekkili banka tarafından tahsil edilen ekspertiz ücreti toplamı kredinin istihbaratı hazırlanması, kredi konusu konutun ekspertizinin yapılması karşılığında alınan ipotek işlemi için olmazsa olmaz masraflar olduğunu, ekspertiz değerleme raporları, ekspertize ödenen ücrete dair firma yazısı ve faturanın şubeden celbini talep ettiklerini, davacının hesap özeti ücreti ve limit tahsis ücreti, gecikme bildirim ücreti vs adlar altında alındığını talep edilen taleplerinin de haklılığı ve dinlenirliğinin bulunmadığı hususları belirtilerek,

davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dosyada tüm deliller toplanmış, dosya tarafların banka kayıtları üzerinde inceleme yaptırılmak üzere bankacı bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli bilirkişi raporunda, davacı taraf iddiasının davalı bankanın sözleşmeye aykırı şekilde davranarak sebepsiz zenginleşme ile davalı bankanın haksız çıkar sağladığı, kesintilerin haksız şart niteliğinde olduğu iddiasına dayanmaktadır.

Davacı tarafça iadesi talep edilen tutarlar Türk Borçlar Yasasının yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden sonra gerçekleşmiş işlemlerdir. Taraflar arasında düzenlenen kredi sözleşmesinde davacının el yazısıyla sözleşmeyi okuduğu incelediği, bilgilendiğinin yazılıp imzalandığı, kredi sözleşmesi ve hizmet sözleşmesinde taraflar arasındaki kredi ve bankacılık hizmetleri işlemlerinden her türlü komisyon ve masraf tutarlarının alınacağı hususunda genel düzenleme yapıldığı,

davalı bankanın faiz, ücret komisyon tarifesini güncel olarak web sitesinde ve şube müşteri holünde ilan ettiği, dava konusu yapılan ücret ve komisyonların güncel tutarlarının davalı bankanın resmi web sitesinde ana sayfada Ürün ve hizmet ücretleri başlıklı sekmede ayrıntılı ve kolay erişe bilinecek şekilde yayınlandığı, ayrıca yapılan her işlemin davacıya dekont edilerek ve davacının banka nezdindeki mevduat hesabından ayrıntılı açıklama verilmek suretiyle tahsil edildiği, iadesi talep edilen tutarların 2013 ve 2017 yıllarında davacının bilgisi dahilinde yapılan işlemler olduğu,

davacının internet bankacılığı ve ATM kartı kullanmak suretiyle de bizzat işlem yapmak suretiyle hesabına sahip ve hakim olduğu, tacir sıfatına haiz davacı tarafından haksız şart ve sözleşmeye aykırılık iddiasının genel ve soyut olduğu, ticari kredi işlemleri ve bankacılık hizmetlerinde, ticari kart ve kredili mevduat hesapları faiz oranları dışında, bankaların faiz ve faiz dışı işlemlerinde sağlayacakları gelirler yönüyle sınırlama getiren bir düzenleme bulunmadığı,

tarafların tacir sıfatıyla yapılan her işlemi ticari defter ve kayıtlarına yansıtması yanı sıra, faiz ve faiz dışı maliyetleri tarafların basiretli tacir sıfatıyla karşılıklı olarak değerlendirmiş olmaları gerektiği,

Anlaşılmış olup, varılan sonuçlar ışığında; 1-Yukarıda 2.madde ayrıntılı olarak incelendiğinde kredilerin kapatılması ve/veya vadeden önce erken kapatılmasında bu türde komisyon alınabileceği yönünde taraflar arasında mevcut sözleşmede herhangi bir düzenleme bulunmadığı, ayrıca davalı banka tarafından sözleşme dışında bu türde komisyon alınabileceğine dair talimat ve/veya taahhütname ibraz edilmemesi nedeniyle, davalı bankanın taksitli kredilerin kapatılmasında gider vergisi dahil toplam ... TL. erken kapatma ücreti tahsil etmesi taraflar arasındaki sözleşmeye uygun düşmediği,

2- Yukarıda 4.maddede incelenen taksitli kredilerin taksit vade gecikmelerinde alınan Gecikme İzleme ve bilgilendirme ücretinin bankanın tarifesinde ... nakit hesap bölümünde aynı isimle yer aldığı ve davacının kullandığı taksitli kredilerinin taksit vadelerinin gecikmesi nedeniyle her taksit numarasının belirtilerek ve geciken her taksit için maktuen ...

TL. olarak hesabından otomatik olarak alındığı, davacı tarafınca iddia edildiği üzere bu ücretlendirmenin fiilen yapılan masraf karşılığı alınan bir ücret olmadığı, ancak aynı günde birden fazla geciken her taksit için otomatik ücretlendirme yapılmasının makul olmadığı, buna göre ... tarihinde ... TL. ve ... tarihinde ... TL. olmak üzere bu fasıldan ...

TL’nin otomatik sistem işletilerek fuzuli olarak alındığı görüşüne varılmakla birlikte, davacının hesabına açıkça yazılı bu tutara işlemin akabinde itirazda bulunulmaması ve itiraz halinde uyuşmazlık haline getirilmeden bankaca düzeltme yapılmasının mümkün olabileceği, kanaat ve sonucunu bildirir rapor sunulmuştur.

Dosya taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda tekrar bilirkişiye verilmiş ve alınan ... tarihli ek raporda, kök raporumuzda da açıklandığı üzere, kredilerin erken kapatılması nedeniyle yapılan komisyon ve ücretlendirme işlemlerinin kredilerin açılmasında alınan ücret ve komisyonlardan tamamen farklı nitelikte olduğu, bu nedenle erken kapama işleminin taraflar arasındaki sözleşmede genel işlem şartı olarak dahi yer alması ve/veya sözleşme eki geri ödeme planı, aynı bir taahhütnamede düzenlenmiş olması işlemin özel niteliği gereğidir.

Nitekim, davacı banka vekilinin itiraz dilekçesinde ticari ve tüketici işlemlerinin birbirine karıştırılarak ifade edildiği üzere tüketici işlemlerinde mülga 4077 sayılı yasanın 10/B maddesi ve 6502 sayılı Tüketici yasasında konut kredilerinde kredinin erken kapatılması ve/veva birden fazla taksit ödenmesi halinde erken kapatma komisvonu alınabileceğine dair yasal düzenlemede dahi, erken kapatma komisyonunun sözleşmede yazılı olması şart olarak hüküm altına alınmıştır.

Davalı bankanın kredilerin erken kapatılması hususunun önce sözleşmede düzenlemiş olması esastır.

Her türlü kredinin vadesinden önce erken kapatılmasında bankanın fon maliyetinden kaynaklı gelir kaybını gidermek amacıyla erken kapatma ücreti adı altında komisyon alınması elbette mümkündür. Ancak bu hususun öncelikle taraflar arasındaki kredi sözleşmesinde düzenlenmiş olması gerekmektedir. Davacı banka vekilinin dosyaya sunduğu davacının imzasını taşıyan ... tarihli erken kapatma talimatında, itiraz dilekçesinde de aynen alındığı üzere ... tarihli sözleşmeye istinaden kullandırılan ... TL. kredinin kapatılması ve erken ödeme ücretinin alınması yer almakla birlikte, söz konusu kapatma talimatı raporumuzda tarih ve numaralarıyla belirlenen üç ayrı krediye ve bu kredilerin dayandığı sözleşmeyle ilgili bulunmamaktadır.

Nitekim davalı banka tip sözleşmelerinde erken kapatma düzenlemesi bulunmadığının eksiklik olduğunu anlayarak yeni sözleşmelerinde bu hususa ilişkin bilahare düzenleme yaptığı web sitesinde güncel sözleşmelerin incelenmesinden anlaşılmaktadır.

Bu durumda, raporumuzda davalının üç ayrı kredisinin vadesinden önce erken kapatılması sırasında tahsil edilen raporumuzdaki tabloda açıkça gösterilen toplam ... TL. erken kapatma komisyonu tahsilinin bu haliyle, sözleşmeye uygun düşmediği hususundaki tespitimiz aynen geçerli olduğunu bildirir rapor sunmuştur.

Davacının davasını ıslah ettiği ve ıslah harcını yatırdığı görüldü.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, davalı tarafından davacıya kullandırılan ticari kredilerde haksız kesinti yapıldığı iddiasına dayalı istirdat davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalı bankanın ticari krediler nedeniyle davacıdan haksız kesinti yapıp yapmadığı, yapmış ise haksız kesinti miktarı konularında olduğu anlaşılmıştır.

Bütün dosya kapsamı, taraflar arasındaki ticari kredi sözleşmesi ve yukarıda tarihi belirtilen hüküm kurmaya, Mahkeme ve kanun yolu denetimine elverişli bilirkişi raporu değerlendirildiğinde; kredilerin kapatılması ve/veya vadeden önce erken kapatılmasında bu türde komisyon alınabileceği yönünde taraflar arasında mevcut sözleşmede herhangi bir düzenleme bulunmadığı, ayrıca davalı banka tarafından sözleşme dışında bu türde komisyon alınabileceğine dair talimat ve/veya taahhütname ibraz edilmemesi nedeniyle, davalı bankanın taksitli kredilerin kapatılmasında gider vergisi dahil toplam ...

TL. erken kapatma ücreti tahsil etmesi taraflar arasındaki sözleşmeye uygun düşmediği ve taksitli kredilerin taksit vade gecikmelerinde alınan Gecikme İzleme ve bilgilendirme ücretinin bankanın tarifesinde kobi nakit hesap bölümünde aynı isimle yer aldığı ve davacının kullandığı taksitli kredilerinin taksit vadelerinin gecikmesi nedeniyle her taksit numarasının belirtilerek ve geciken her taksit için maktuen ...

TL. olarak hesabından otomatik olarak alındığı, bu ücretlendirmenin fiilen yapılan masraf karşılığı alınan bir ücret olmadığı, ancak aynı günde birden fazla geciken her taksit için otomatik ücretlendirme yapılmasının makul olmadığı, buna göre ... tarihinde ... TL. ve ... tarihinde ... TL. olmak üzere bu fasıldan ...

TL’nin otomatik sistem işletilerek haksız olarak alındığı anlaşıldığından davacının davasının toplam haksız kesinti toplamı üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır