Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/196 K.2020/661

Mahkememizde görülmekte olan Tanıma Ve Tenfiz davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili ... Asliye Hukuk Mahkemesine sunduğu ... tarihli dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket arasında 4000 ... ton ... yılı mahsulü ... ... posasının ... tonu ...

ABD Doları bedelle ...-... tarihleri arasında teslimi hususunda ... tarihli satış sözleşmesi imzaladıklarını, sözleşmede ... ... olarak ve satıcıya sözleşme bedeli üzerinden hesaplanmak üzere %10 oranında eksik veya fazla teslimat opsiyonu da tanımak suretiyle anlaştıklarını, müvekkilinin ürünü ... adlı gemiyle ... limanından ... limanına gönderilmek üzere hazırladığını, alıcının ise ürünün gönderilmesine müteakip sözleşmeyi fesih ettiğini bildirdiğini, müvekkilinin alıcı temerrüdü nedeniyle uğradığı zararın tazmini için faturayı alıcıya ilettiğini, ancak alıcının herhangi bir ödeme yapmadığını, bunun üzerine ... (...

Mahkemesi) nezdinde tahkim başvurusunda bulunduklarını, ... tarafından ... tarihli ...-... nolu karara hükmedildiğini, ... tarihinde kesinleşerek nihai hüküm haline geldiğini beyanla, davacının alacağa kavuşması maksadıyla 5718 sayılı MÖHUK uyarınca ... tahkim kararının Türkiye'de tenfizini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili Antalya ...

Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş bulunduğu ... tarihli cevap dilekçesinde özetle; şirketin yerleşim yeri adresinin ... olması nedeniyle yetkiye itiraz ettiklerini, ayrıca müvekkilinin tahkim yargılamasından ve hakem kararından haberdar olmadığını, savunma hakkının engellendiğini, MÖHUK 62/1.maddesine göre yabancı hakem kararlarının tenfizini engelleyen hallerin tek tek gösterildiğini, sunulan sözleşmedeki evrakların altında müvekkil şirket yetkilisine ait imzayı kabul etmediklerini, zira bu imzanın şirketin asıl yetkililerine ait olmadığını, bu nedenle sözleşmenin şirketi bağlamadığını beyanla, ... tarih ve ...-... numaralı ...

Tahkim Kararının tenfiz talebinin reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ... tarafından düzenlenen ... tarihli ...-... nolu tahkim kararının tenfizi istemine ilişkindir.

Dosyada yapılan incelemede Antalya ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih .../... Esas .../... Karar sayılı ilamı ile ... tarafından düzenlenen ... tarihli ...-... nolu tahkim kararının tenfizine karar verildiği, kararın Antalya BAM ...Hukuk Dairesinin ... tarih .../... Esas -.../... Karar sayılı ilamı ile istinaf isteminin esastan kabulüne karar verilerek kararın kaldırılmasına ve dosyanın görevsizlik kararı verilip Antalya Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmesi için Antalya ...Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderildiği, bu kez ilgili mahkemenin ... tarih .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verildiği, dosyamızın Mahkememizin .../... Esas sırasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

Davacının sunduğu ... Mahkemesi'nin ... tarihli ...-... nolu kararı ve kesinleşmiş aslı, tasdikli tercüme örnekleri incelenmiş tarafların iddia ve savunmaları yönünden tüm delil ve belgeler toplanmış ve dosya arasına alınmıştır.

Hakem kararlarının tenfizi, hem 2675 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkındaki Kanun’da hem de Türkiye’nin taraf olduğu Yabancı Hakem Kararlarının Tanınması ve İcrasına İlişkin New-York Sözleşmesinde düzenlenmiştir. New-York Sözleşmesi'nin 3 ncü maddesi uyarınca, yabancı ülkede verilen bir hakem kararı, ancak tenfiz koşullarını taşıdığının mahkeme tarafından tespit edilmesi durumunda Türkiye’de icra edilebilecektir.

Yabancı Hakem Kararlarının Tanınması ve İcrasına İlişkin New-York Sözleşmesi'nin 3. Maddesinde ; "Akit devletlerden her biri hakem kararlarının muteberliğini tanıyacak ve bunların öne sürüldüğü memlekette yürürlükte olan usul kanunları gereğince maddelerde yazılı şartlar dairesinde icrasını devam edecektir. İş bu sözleşmenin şumulü içine giren hakem kararlarının tanınması ve icrası için milli hakem kararlarınkine nispetle ne oldukça ağır şartlar yüklenecek ne de oldukça yüksek adli harçlar alınacaktır" hükmüne yer verilmiştir.

Bu doğrultuda davaya konu ... kararının incelenmesinde; kararda alıcının satıcıya faizler hariç olmak üzere temerrüt zararı olarak ... USD ödemesi, ayrıca ... USD aktarma masrafı ve ... USD navlun farkı ödemesine karar verildiği, davacı tarafından dava açılırken belirtilen tutarların dava tarihindeki Türk Lirası değeri üzerinden hesaplanan nispi harcın yatırılmadığı anlaşılmış, Mahkememizin ... tarihli oturum ... nolu ara kararı ile dava değeri olan ... USD -(1 USD =... TL) ... TL- üzerinden harcın tamamlanması istenmiş, davacı tarafından eksik harcın ikmal edildiği görülmüştür.

Yabancı Hakem Kararlarının Tanınması ve İcrasına İlişkin New-York Sözleşmesi'nin 5. Maddesinde hakem kararının tenfizine engel olacak durumlar sayılmıştır. Buna göre sözleşme hükümleri doğrultusunda hakem kararının tenfize konu olabilmesi için;

1-Tenfizi istenen kararın yabancı hakem kararı olması

2-Hakem kararının kesinleşmesi ve icra kabiliyeti kazanması veya taraflar için bağlayıcı olması ( iptal edilmemiş olması veya icranın geri bırakılmamış olması)

3-Tahkim anlaşmasının bulunması

4-Aleyhine karar verilen tarafın hakem tayininden veya tahkim yargılamasından haberdar edilmesi

5-Uyuşmazlığın tahkime elverişli bulunması

6- Hakem kararının tenfiz devletinin kamu düzenine aykırı olmaması gerekmektedir.

Somut olayda davacı tarafın davaya konu tahkim sözleşmesinin tenfizini talep ettiği, davalı tarafın savunmasında ... Mahkemesi'nin ... tarih ve ...-... numaralı tahkim kararına ilişkin iddiaları tahkim yargılamasından haberdar edilmedikleri, tahkim şartı içeren sözleşmedeki imzanın şirket yetkilisine ait olmaması ve dolayısı ile taraflar arasında geçerli bir tahkim sözleşmesinin bulunmadığını iddia ettiği görülmektedir.

Davalı tarafın tahkim yargılamasından haberdar edilmedikleri yönündeki iddialarının değerlendirilmesinde;

Yabancı hakem kararının aleyhine tanınması veya tenfizi istenen tarafın hakem tayininden haberdar edilmiş olması veya başka bir sebep yüzünden iddia ve müdafaa vasıtalarını ikame etmek imkânından mahrum edilmemiş olması gerekir. Adil bir yargılama çerçevesinde verilen hakem kararının tanınması ve tenfizi istenebilir. Hakemde yapılan yargılamada davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmalıdır (HMK m. 227). Hakem seçimi, delillerin sunulması veya savunma hazırlanması için verilen sürelerin yeterli olması gerekir.

Somut olayda ... tarih ve ...-... numaralı tahkim kararının "prosedür" başlıklı ... nolu bölümünde; ... tarafından ... tarihinde tanzim edilen takvime göre alıcıdan o tarihten itibaren 28 gün içinde savunmasının talep edildiği, anılan tarihe kadar savunmanın iletilmediği, heyetin ... tarihli emriyle alıcıya savunmasını sunması için 14 günlük mühlet verildiği, alıcının heyetin emrine uymadığı, bunun sonucu olarak ... tarihli alıcıya savunmasını sunması için emir tarihinden itibaren 10 günlük yeni bir mühlet veren kesin emrin tanzim edildiği,

alıcıya ayrıca emrin şartlarına uymamaları halinde heyetin önündeki belgelere dayanarak kararını vermekte serbest olacağının bildirildiği, alıcının kesin emre uymadığı ve bunun sonucunda ... tarihinde taraflara beyanların teatisi süresinin dolduğu ve heyetin hali hazırda önünde bulunan belgeler ışığında kararının tanzim edeceğinin hüküm altına alındığı görülmüştür.

Yapılan açıklamalar doğrultusunda her ne kadar davalı tarafça tahkim yargılamasından haberdar edilmedikleri, bu nedenle savunma haklarının kısıtlandığı iddia edilmişse de; tenfize konu kararın prosedür başlıklı 4. Maddesinde davalı alıcıya birden fazla kez savunmasını sunması için ihtarat yapıldığı, tahkim tarafından yapılan kesin süreli bildirimlere rağmen savunmanın tahkim heyetine ibraz edilmediği, tenfiz davasında esasa ilişkin başkaca bir inceleme yapılamayacağından aksi ispatlanmayan bu hususun doğru kabul edilmesi gerektiği kanaatine varıldığından davalı tarafın tahkim yargılamasından haberdar edilmediğine ilişkin beyanlarına Mahkememizce itibar edilmemiştir.

Davalı tarafın tahkim şartı içeren geçerli bir sözleşmenin bulunmadığı, sözleşmedeki imzanın şirket yetkilisine ait olmadığı yönündeki iddialarının değerlendirilmesinde;

Türk hukukunda tahkim sözleşmesinin yazılı olarak yapılması geçerlilik şartı olarak kabul edilmiştir. (HUMK m. 517/2; 4686 sayılı MTK m. 4; HMK m. 412/2) 4686 sayılı MTK’nun 4. maddesi, HMK’nun 412/2 maddesi ve 1958 tarihli New York Sözleşmesi’nin II/2. maddesinde tahkim sözleşmesinin her iki tarafın imzasını taşıyan bir sözleşme ile yapılabileceği gibi, mektup veya telgraf teatisi yoluyla da yapılabileceği kabul edilmiştir.

Davalı sözleşmede imzası bulunan ...'in şirketi temsil etmek üzere tek başına yetkili olmadığını, diğer yetkililer ..., ...'in ikisinden birinin imzası gerektiğini, bu sebeple sözleşmenin kendilerini bağlamadığını iddia etmiştir

Somut olayda taraflar arasındaki ... tarihli sözleşmenin incelenmesinde; sözleşmenin 3. Sayfasında yer alan tahkim maddesi başlıklı bölümde taraflar arasındaki mevcut sözleşmeden kaynaklı her türlü ihtilafın ...'nin 125 sayılı Tahkim Kuralları uyarınca tahkimle çözüleceğinin kararlaştırıldığı görülmektedir.

Yine davaya konu ... tarih ve ...-... numaralı tahkim kararının "maddi vakıalar" başlıklı 2. Bölümünde taraflar arasında sözleşmeden kaynaklı yazışmalara yer verilmiş, bu yazışmalarda davalı alıcının davaya konu sözleşme şartnamesine uygun olmayan mallar nedeniyle ödeme yapmayacağını beyan ettiği ve yazışmalar sırasında birden fazla kez taraflar arasındaki sözleşmeye atıf yaptığı görülmektedir.

Buna göre her ne kadar davalı alıcı tarafından yetkisiz temsil nedeniyle taraflar arasında tahkim şartını içeren geçerli bir sözleşmenin bulunmadığı iddia edilmiş ise de; taraflar arasındaki ... tarihli sözleşmenin tahkim sürecinde davalı tarafça inkar edilmediği,

taraflar arasındaki yazışmalarda davalı alıcının sözleşmeye atıf yaptığı, temsilcinin yetkisiz olduğu düşünülse dahi davalının sözleşme şartlarına atıf yaparak tek imza ile sözleşmeye imza atan temsilcinin yetkisini kabul ettiği,

tahkim şartını içeren sözleşme hükümlerinin yerine getirilmesinden sonra ve tahkim yargılaması sırasında böyle bir savunmada bulunmayan davalının hükmün kesinleşmesini müteakip tenfiz davası sırasında böyle bir savunmada bulunmasının TMK’nun 2'nci maddesinde yazılı dürüstlük kuralına aykırı nitelikte olduğunun kabul edilmesi gerektiği kanaatine varıldığından davalının tahkim şartını içeren geçerli bir sözleşme bulunmadığı yönündeki beyanlarına Mahkememizce itibar edilmemiştir.

Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde; ... (... Mahkemesi'nin ) ... tarih ve ...-... numaralı tahkim kararının Yabancı Hakem Kararlarının Tanınması ve İcrasına İlişkin New-York Sözleşmesi'nin 5. Maddesindeki şartları taşıdığı, davalının yukarıda yer verilenler dışındaki iddialarının tahkim yargılamasındaki kararın esasına ilişkin hususlar olduğundan tenfiz davasında incelenmesinin mümkün olmadığı, kararın Türk Mahkemeleri'nde tenfizine elverişli kararlardan olduğu kanaatine varıldığından davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır