Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/573 K.2023/703

Dava

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... Şti merkezi olan ... adresinde ... tarihinde sabah saat ... sularında yangın çıktığını, bina tüm demirbaşlar evraklar ve server tamamen yandığını ve binanın kullanılamaz hale geldiğini, yangın sırasında müvekkilinin tutmakla yükümlü olduğu tüm ticari defterlerin yandığını, geçmiş yıllara ve mevcut döneme ilişkin tüm ticari defterlerin yandığını, yangına ilişkin itfaiye raporu ve yangına ilişkin fotoğrafları sunduklarını belirterek, müvekkili şirkete ait, Yevmiye Defteri, Envanter Defteri, Defter-i Kebir, Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri ve Pay Defterleri için zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, Zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkememizce Vergi Dairesine, Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve Döşemealtı Emniyet Müdürlüğüne müzekkereler yazılarak şirketin sicil kayıtları, yangına ilişkin oluşturulan rapor, davacı şirketin borcu olup olmadığına vb. müzekkere yazılmış ve cevapları dosyamız arasına alınmıştır.

Davacı vekili ... tarihli dilekçesi ile zayi talep edilen defterin bilgilerini mahkememize bildirmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 82/7. maddesi şöyledir; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde Ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir."

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 82/7. maddesi uyarınca sadece tacirler zayi belgesi isteminde bulunabilirler.

19/10/2021 tarihli ve 30923 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Elektronik Defter Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ'in 4.4.1.e) maddesine göre e-defter dosyaları ile bunlara ilişkin berat dosyalarının ikincil kopyalarının, gizliliği ve güvenliği sağlanacak şekilde e-defter saklama hizmeti yönünden teknik yeterliliğe sahip ve Başkanlıktan bu hususta izin alan özel entegratörlerin bilgi işlem sistemlerinde ya da Başkanlığın bilgi işlem sistemlerinde 1/1/2020 tarihinden itibaren asgari 10 yıl süre ile muhafaza edilmesi zorunludur.

Tebliğin 7.1.

Maddesine göre ise, e-defter tutanlar, Vergi Usul Kanununda belirtilen “mücbir sebep” halleri nedeniyle e-defter veya beratlarına ait kayıtlarının bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemesine başvurarak kendisine bir zayi belgesi verilmesini istemelidir.

Davamıza gelince, davacı 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait Yevmiye Defteri, Defter-i Kebir ve Envanter defterleri ile Genel Kurul toplantı defteri, müzakere defteri ve pay defterinin zayi olduğundan bahisle zayi belgesi verilmesi istemi ile dava açmıştır. Tüzel kişi tacir olan davacı tarafından davanın 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 82/7.

Maddesinde belirtilen hak düşürücü sürede açılmış olması, Antalya Kurumlar Vergi Dairesin cevabi yazılarında, davacı ile ilgili vergi İnceleme raporu ve incelemeye başlama tutanağı olmadığı, yasanın aradığı şartlardan yangın nedeniyle defterlerin zayi olduğu anlaşılmakla; davanın 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait Yevmiye Defteri, Defter-i Kebir ve Envanter defterleri ile Genel Kurul toplantı defteri, müzakere defteri ve pay defteri yönünden kabulüne karar vermek gerekmiştir.

2021, 2022 ve 2023 yılı yevmiye defteri, Defter-i Kebir defterleri yönünden ise Elektronik Defter Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ hükümleri dikkate alınarak, defterlerin ikincil örneklerinin tutulması zorunlu olduğundan talebin reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza