Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/330 K.2026/336

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle müvekkili şirketin Kasko sigortalısı ... plakalı araçta oluşan hasar bedeli ... TL'nin müvekkili şirket Kasko sigorta poliçesi teminatından ödendiğini, dava dışı ... ... adına ... aracın ... tarihli ... numaralı Kasko sigorta poliçesi ile sigortalandığını, müvekkili şirketin ... tarihli kaza nedeniyle kasko sigortalısı ... plakalı araçta oluşan hasar bedelinin ...

TL olduğunu, kazaya karışan ve kusuru olan ... plakalı diğer araçta ... Aş'nin trafik sigortalısı olduğunu, bu kapsamda ... Sigorta ... teminat sorumluluğu dahilinde ... TL ödendiğini, rücusu talep edilen tutarın ise ... TL olduğunu, davalı ... ...'ün kazanın meydana gelmesinde %100 oranında asli kusurlu olduğunu, sigorta şirketi tarafından ödenen bedelinin rücusu için başlatılan Antalya Genel İcra Dairesinin .../...

Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, yapılan icra takibine itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, belirterek itirazın iptali ile takibin devamını %20 'den aşağı olmamak üzere %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın hukuki dayanaktan yoksun ve mesnetsiz olduğunu, davalılardan ... ...'ün sevk ve idaresinde iken dava konusu maddi hasarlı trafik kazasına karışmış olan ... plaklı araç ile davacı ... ... Aş 'de kasko poliçesi bulunan ... plakalı aracın çarpışması neticesinde davacının ödemiş olduğu tazminatı müvekkilinin ZMMS kapsamındaki sigorta şirketinden rücu ettiğini ve başlattığı icra takibi ve akabinde açılan iş bu itirazın iptali davası ile ... TL tazminatın rücu olarak ödenmesini talep ettiğini, kusur durumlarının araştırılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir.

İstanbul BAM 9. Hukuk Dairesi'nin 2025/2619 Esas 2025/2296 Karar sayılı ilamında" Dava, kasko sigorta poliçesi gereği sigortalısına ödeme yapan davacının ödediği bedelin, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesine göre kusurlu olan karşı araç işleteninden rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

HMK'nın 1.maddesine göre göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. HMK'nın 114/1-c bendi ile mahkemenin görevli olması dava şartı olarak kabul edilmiş olup 115/1. maddesine göre de mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.

6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Aynı Kanun'un TTK' nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Sigortacının halefiyete dayalı olarak açacağı rücuen tazminat davalarında, görevli mahkemenin belirlenmesi konusunda; 22.03.1944 tarih, 37 Esas, 9 Karar sayılı (03.07.1944 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan) Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında "sigortacının halefiyete dayalı açtığı davanın aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" ilkesi benimsenmiştir. Buna göre; sigortacının halefiyete dayalı olarak açtığı davada, davanın nitelendirmesi yapılırken, davacının sigortalısı ile zarara neden olduğu iddia edilen arasındaki hukuki ilişkiye bakılması gerekir.

Somut olaya bakıldığında; davacının sigortalısı olan dava dışı ... ...'nın gerçek kişi olduğu anlaşılmaktadır. Davalı tüzel kişi tacir ise de halefiyete dayalı olarak açılan davada dava dışı sigortalı gerçek kişi olduğundan açılan dava TTK'nın 4/1. maddesine göre her iki tarafında ticari işletmesinden doğan ticari dava niteliğinde değildir.

Bu durum karşısında, haksız fiilden doğan davada genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu, davacının halefiyete dayalı olarak açtığı rücuen tazminat davasında da Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek davanın esasına girilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/3. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, " şeklinde karar vermiştir.

Mahkemelerin görevi kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. 6100 Sayılı HMK'nun 114/c maddesi gereğince mahkemelerin görevi dava şartı olup, yasanın 115. maddesi gereğince mahkeme dava şartının bulunup bulunmadığının res'en araştırmakla yükümlüdür.

Mahkememizce tüm dosya kapsamı ve yerleşik içtihatlar uyarınca yapılan değerlendirmede; dava dışı sigortalı ... ... hakkında yapılan araştırmada tacir olmadığı, gerçek kişi olduğu, davanın her iki tarafın ticari işletmesine de ilişkin olmadığı, davacı her ne kadar tüzel kişi tacir ise de, halefiyete dayalı olarak açılan davada dava dışı sigortalı gerçek kişi olduğundan açılan davanın ticari dava niteliğinde olmadığı, haksız fiile dayalı açılan davalarda asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu, davacının halefiyete dayalı olarak açtığı rücuen tazminat davasında da asliye hukuk mahkemesi görevli olduğundan mahkememizin görevsizliğine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza