Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1339 K.2020/174

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... sahibi olduğu .... Mh. ... Cd. N... ...., ... adresindeki .... Kargo Acentesini sözleşmeyle davalı ...'ya devrettiğini, taraflar arasında imzalanan Acenta Alt İşletme Sözleşmesinin 9. maddesi uyarınca sadece sözleşmenin ihlali halinde kullanılmak ve buna teminat teşkil etmek üzere taraflar karşılıklı olarak birbirlerine 100.000-TL bedelli senet verdiklerini, davalı tarafından teminat olarak verilen senet K.Çekmece ....

İcra Müd. 'nün .... E. sayılı dosyasıyla icra takibine konu edildiğini, müvekkilinin davalıya borcunun bulunmadığını belirterek müvekkilinin K.Çekmece .... İcra Müd. 'nün .... E. sayılı dosyası ve dosya dayanağı senet nedeniyle davalıya borcu olmadığının tespitine, dava konusu senedin ve icra takibinin iptaline, haksız ve kötü niyetli davalının takip konusu alacağın %40 'ı oranında tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, taraflar arasında akdedilen sözleşmeyle, davacı tarafından işletilen acentenin kullanım hakkını davalıya devredildiğini; bu sözleşmeye istinaden davalı tarafından davacıya ödemeler yapıldığını, sözleşmenin 2 nolu maddesi hükmüne istinaden 35.000 TL’lik teminat senedi tutarını davacıya ödediğini, sözleşmenin 3 ve 4 nolu maddesi hükümlerine istinaden davacıya 8.000,00-TL’lik taksitler halinde ödemekle yükümlü olduğu toplam 160.000,00-TL’lik araç devir bedeli tutarına istinaden davacıya toplam 13 taksit (toplam 104.000-TL) ödediğini, sözleşmenin 5 nolu maddesi hükmüne istinaden,

işbu 160.000-TL'lik ödemenin teminatı olarak davacıya 160.000 TL bedelli senet verdiğini, davacının bu senedi haksız olarak icra takibine konu ettiğini, ayrıca tarafların birbirlerine sözleşmenin haksız feshedilmesine karşılık olarak birbirlerine 100.000-TL bedeli senet verdiklerini; davalının sözleşmeden kaynaklanan bütün yükümlülüklerini yerine getirdiğini, sözleşmenin 6 nolu maddesi hükmüne göre, davacı tarafından yeni bir şirket kuruluşu yapılacak ve ödemeler bittiğinden davalıya devredilecek olduğunu, fakat davacının bu şartı ve diğer şartları yerine getirmeyerek .....

Kargoya müracaat ettiğini ve acenteliğini sonlandırdığını, acenteliğini sonlandırmak suretiyle eylemli olarak, davalı ile davacı arasında akdedilmiş olan Sözleşmesini de feshettiğini, davalının sözleşmeye güvenerek davacıya 35.000 TL teminat bedeli ve 104.000 (13 taksit toplamı) araç bedeli ödediğini, davalının sözleşmeden kaynaklanan bütün edimlerini yerine getirmesine rağmen davacının sözleşmeyi haksız olarak feshettiğini ve davalıdan dlmış olduğu paralar ile haksız kazanç elde etmiş olduğunu;

bu nedenle de 100.000-TL bedelli teminat senedinin haklı olarak icra takibine konu edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Bilirkişiler SMMM ...., Prof.Dr. .... 04/10/2019 havale rapor ile, davalının taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklanan borçlarını ihlal ettiği, davacının ise borçlarını ihlal etmediğ, bu nedenle de davalının dava konusu 100.000-TL'lik teminat senedini icra takibine konu etme hakkının bulunmadığı, davacının iş bu senetten dolayı dvalıya borcunun bulunmadığı kanaatine varıldığını beyan etmişlerdir.

Tüm dosya muhteviyâtı küllîyen tetkîk edildiğinde;

Davacı her ne kadar borçlarını ihlal etmediği ve söz konusu senedin icraya konulmasının haksız olduğunu iddia ederek dava açmış ise de iddiaları dosya kapsamında toplanan delillerle örtüşmemektedir. Şöyle ki,

Taraflar arasında acente devir sözleşmesinin yapıldığı ve söz konusu senedin, sözleşmenin ifa edilmemesi halinde teminat amacıyla davalıya teslim edildiği hususu sabittir.

Davacının dava dışı ... Kargo'nun acentesi olduğu anlaşılmakla .... Kargo'ya müzekkere yazılmış ve davacı ile dava dışı Kargo firması arasında 04.012016 tarihli akdedilen acentelik sözleşmesinin bir örneği dosyamız arasına alınmış ve bu vesileyle sözleşme ekinin incelenmeye tabi tutulmuştur. Söz konusu sözlşemenin 10. maddesinin 1 nolu fıkrasına göre, davacının söz konusu acenteyi ... Kargo'nun izni olmadan 3. bir şahsa devredemeyeceği hususunun düzenlendiği anlaşılmıştır.

Davacının davalı ile yapmış olduğu sözleşmeyi az yukarıda incelenen sözleşme hükmü ile beraber değerlendirecek olur isek, kargo acenteliğinin devrinin sözleşmenin ana konusunu oluşturduğu, bu haliyle davacının devir etme yetkisi bulunmamasına rağmen davalıyla uyuşmazlık konusu acenteyi devretmeye dayalı sözleşme imzaladığı, böyle bir durumda davacının üzerine düşen edim olan hem de sözleşmenin esaslı unsurunu oluşturan devretme yükümlülüğünü yerine getiremeyeceği hususu gözetildiğinde davalıya karşı teminat senedi olarak verdiği senetten ötürü borçlu olmadığının tespitini isteyemeyeceği göz önünde bulundurulduğunda davacının talepleri hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · E-imzalıdır ¸ Hakim ... · E-imzalıdır ¸