Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1217 K.2024/271

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının mülkiyetinde bulunan ... plakalı aracın .... numaralı poliçe ile davacı müvekkili tarafından sigortalandığını, ... plakalı davalı/borçlu şirketin mülkiyetindeki araç ile seyir halinde olan davalı/borçlu şirket müşterisi ....'un 23/10/2021 tarihinde, ....

Caddesi üzerindeyken KTK Madde 56/1A ve sair trafik kurallarına uymayarak park halinde bulunan ... ve ... plakalı araçlara çarpması sonucu maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, davaya konu trafik kazasında kazaya karışan davalı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın sebep olduğu ve aynı kazada zarar gören ... ve ... plakalı araçların uğradığı maddi hasar sebebiyle .... nolu hasar dosyası kaydı açıldığını ve yapılan incelemeler neticesinde tamirat bedeli olarak toplamda 23.192,20 TL ödendiğini, davalı şirketin mülkiyetindeki aracın sürücüsünün meydana gelen kaza bakımından %100 oranında kusurlu olduğunun açık olduğunu,

davalının üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmediğini, bu nedenle müvekkili sigorta şirketinin ödemiş olduğu bedelleri, kendi kusuru oranında karşılamakla yükümlü ve sorumlu olduğunu, müvekkili şirketin müracaat edebileceği tüm kurum ve kuruluşlar aracılığıyla işbu haklı alacağını tahsil etmeye çalıştığını, davalı / borçlu şirket ile de irtibata geçildiğini, davalı/borçlu şirketin takip konusu borcu ödemeye yanaşmaması neticesinde, yukarıda esas numarası verilen icra takibini başlatma zarureti doğduğunu, dava konusu alacak bakımından sigortalı davalı şirketin üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmediğini,

ehliyetsiz ve yetersiz müşterisine araç kiralayarak söz konusu zararın oluşmasında kusurlu davrandığını, bu yönüyle, davalı/borçlu şirketin yaptığı itirazların haksız ve mesnetsiz olup bu kapsamda; davalı / borçlu şirketin müvekkiline olan borcunu ödemediği gibi alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibi semeresiz bırakmak amacına haiz soyut itirazlarını sunarak müvekkilinin alacağına ilişkin menfaatlerini de engellemeye çalıştığını iddia ederek; fazlaya dair her türlü talep ve dava, şikayet, ihbar ve alacak hakları saklı kalmak kaydıyla; davanın kabulüne, Büyükçekmece ..

İcra Dairesinin ... E. Sayılı takibe itirazın iptaline ve takibin devamına, haksız ve hukuka aykırı olarak kötü niyetli şekilde borca itiraz eden davalı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin ve karşı vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava dilekçesi davalı şirkete usulüne uygun tebliğ edilmiş, davalı adına davaya karşı yazılı cevap dilekçesi ibraz edilmemiş, davalı adına duruşmaya katılan olmamıştır.

YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı sigorta şirketine "Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi" ile sigortalı, davalının trafik kayıt maliki olduğu aracın karıştığı kazada davacı tarafından zarar gören 3. kişilere yapılan hasar tazminatı ödemesinin ehliyetsizlik rücu sebebine dayanılarak davalıdan rücuen tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.

Uyuşmazlığın, davacı şirkete ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın 23/10/2021 tarihinde karıştığı trafik kazası nedeniyle dava dışı ... ve ... plakalı araç sahiplerine davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin davalı şirketten rücuen tahsili amacıyla başlatılan Büyükçekmece ...

İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra takip dosyasına vaki itirazın iptali taleplerinin kabul edilip edilemeyeceği, meydana gelen trafik kazasında dava dışı araç sürücülerinin kusur durumunun ne olduğu, sigortalı araç sürücüsünün ehliyetsiz araç kullanıp kullanmadığı, sigortalı araç sürücüsünün trafik kurallarını ihlalinde ağır kusuru olup olmadığı, rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, talep edilebilecek maddi tazminat bulunup bulunmadığı, var ise miktarının tespiti hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir.

Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş olmakla incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 23.192,20-TL asıl alacak, 1.252,38-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 24.444,58-TL alacağın tahsili için ehliyetsiz araç kullanma rücu sebebine dayalı olarak icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı şirkete 28/07/2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu vekilinin 29/07/2022 tarihli dilekçesi ile borca ve tüm ferilerine itiraz ettiği, davalı borçlu vekilinin itirazı üzerine icranın durdurulması kararı verildiği, durdurma kararının alacaklı vekiline tebliğ edilmediği, işbu itirazın iptali davasının yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı görülmüştür.

Türkiye Noterler Birliğinden; ..., ... ve ... plakalı araçlara ait araç tescil bilgileri celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden; ..., ... ve ... plakalı araçlara ait tramer kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.

İstanbul İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğüne müzekkere yazılarak; dava dışı ... plakalı aracın sürücüsü ...'un (Pasaport No: ....) 23/10/2021 tarihinde ehliyeti bulunup bulunmadığı, var ise hangi sınıf ehliyet olduğu hususlarında kayıtların araştırılarak Mahkememize bilgi verilmesi istenilmiş; 05/05/2023 tarihli cevabi yazıda şahsa ait sürücü belgesi bilgisine rastlanmadığının bildirildiği görülmüştür.

İstanbul İl Emniyet Müdürlüğünden; dava dışı sürücü ...'un hudut kapıları projesi sorgulamasında mevcut giriş-çıkış kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.

Mahkememiz dosyası, dosya içerisinde mevcut hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, tramer kayıtları ve tüm dosya kapsamına göre; dava dışı araç sürücülerinin 23/10/2021 tarihinde karıştığı trafik kazası nedeniyle dava dışı araç sürücülerinin kusur durumunun ne olduğu, sigortalı araç sürücüsünün ehliyetsiz araç kullanıp kullanmadığı, sigortalı araç sürücüsünün trafik kurallarını ihlalinde ağır kusuru olup olmadığı hususlarında kusur/trafik konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen rapor dosyaya ibraz edilmiş,

03/07/2023 havale tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle; "... İstanbul İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğünün 05.05.2023 tarihli yazısına göre dava dışı sürücü ...’un kaza tarihinde sürücü belgesi bulunmadığı; önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK’ nun 84/j,l. Md. yoluyla, 36, 46/a,b, 47/c, d, 52/b, 56/a, 67/a. Md. ile. KT. Yönet. 137/A.

Md. Sürücü belgesi alma, Trafiğin Akışı, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Şartlara Uygunluğunu Sağlama, Araç Manevraları) hukuk normuna karşı dikkat ve özeni yükümlülüğünü yerine getirmeyen sigortalı ... plakalı otomobil sürücüsü dava dışı ...’ un “%100 Oranında Asli ve Tam Kusurlu” olacağı.

Trafik Kazası Tespit Tutanağında herhangi bir kural ihlali bilgisine rastlanmayan; yerleşim yeri içinde yol kenarında park halinde durmakta iken çarpılmaya uğrayan ... plakalı otomobilin maliki dava dışı .... ile ... plakalı otomobilin maliki “.... San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin” kazada etkisi olmadığı, alabileceği bir tedbir bulunmadığı ve“Tamamen Kusursuz” olacağı; kaza tarihinde sigortalı ... plakalı otomobilin maliki davalı “..... Dış. Tic. Ltd.

Şti.’nin” ( KTK’ nun 85. Md. İşleten) kurallar gereği araç sürücüsü dava dışı ...’ un kusuru oranında, adı geçen sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı; aynı kaza tarihinde ... plakalı otomobilin KZMS ( Trafik) Sigortası olan davacı ....

Sigorta A.Ş.’ nin ise (KTK’ nun 91. Md. Sigorta) kurallar gereği araç sürücüsü dava dışı ...’ un kusuru oranında ve sigorta kapsamına göre sorumlu olacağı; davacı sigorta şirketi tarafından kazada zarar görenlere toplam 23.192,20 TL tazminat ödendiği; ancak sigortalı araç sürücüsünün kaza tarihinde ehliyetsiz (sürücü belgesinin bulunmadığı) olduğunun tespit edildiği; davacı tarafından ödenen …tazminatın, sigortalı araç sürücüsünün kaza tarihinde ehliyetsiz olması nedeniyle davalı ....

Dış. Tic. Ltd. Şti.’den rücuen tazmini talebinin taktirinin Sayın Mahkemeye ait olacağı" değerlendirme ve tespitleri yapılmıştır.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraflarca rapora itiraz edilmemiştir.

Mahkememiz dosyası, 20/09/2023 tarihli celse ara kararı ile davacının iddiası, sunulan ve toplanan deliller, Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyası, 03/07/2023 havale tarihli kusur bilirkişi raporu, hasar dosyası ve tüm dosya kapsamına göre; davalı şirkete ait ve davacı tarafından ... numaralı ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın 23/10/2021 tarihinde karıştığı kaza nedeniyle dava dışı ... ve ... plakalı araç sürücülerine davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin sigortalı araç sürücüsünün ehliyetsizliği nedeni ile davalı şirketten rücu talebinin kabul edilip edilemeyeceği, rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, talep edilebilecek maddi tazminat bulunup bulunmadığı,

var ise gerçek zarar miktarının tespiti, davalının zarardan sorumlu olup olmadığı hususlarında rapor düzenlenmek üzere Trafik kazası kusur/hasar konusunda uzman bilirkişi ... ve sigorta konusunda uzman bilirkişi ...'dan oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 16/12/2023 tarihli rapor tanzim edilerek mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş;

16/12/2023 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle;"...Dava konusu 23.10.2021 tarihinde meydana gelen kazanın davacı Türkiye Sigorta tarafından davalı araç maliki ....

Araç Kiralama adına ... plakalı araç için tanzim edilmiş Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, dosya kapsamına göre davacı sigorta şirketi nezdinde ZMMS ile sigortalı .... plakalı araç sürücüsü ... kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu ve kaza tarihi itibariyle geçerli sürücü belgesinin olmadığı, ... ve ... plaka sayılı araçların meydana gelen kazada kusursuz olduğu, ... plaka sayılı araçta oluşan hasar miktarının 20.421,77.-TL olduğu, ... plaka sayılı araçta oluşan hasar miktarının 2.770,43.- TL olduğu,

davacı tarafın dava konusu yapabileceği tazminat miktarının ( 20.421,77 + 2.770,43) = 23.192,20.- TL X %100 = 23.192,20.- kadri marufunda olduğu, ZMSS Genel Şartları B.4-b Maddesi (Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi sigortalıdan rücu edilebilecek hallerden olduğu) rücu şartlarının oluşup oluşmayacağı takdirinin sayın Mahkemeye ait olduğu" değerlendirme ve tespitleri yapılmıştır.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını içerir dilekçe sunulmuştur.

Sigorta Genel Şartlarında Sigortanın, sigortalıya rücu hakkı " B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortanın Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili maddede "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,

b) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,

c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,

ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,

d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,

e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,

f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,

Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.

İİK'nun 67. maddesinde "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." hükmüne yer verilmiştir.

İcra ve İflas Kanunu'un 67/2.maddesinde "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükmüne yer verilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama, iddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler, Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyası, 03/07/2023 havale tarihli kusur bilirkişi raporu, 16/12/2023 tarihli bilirkişi raporu kapsamında; tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; davanın davacı sigorta şirketine zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı, davalının trafik kayıt maliki olduğu aracın karıştığı kazada davacı tarafından zarar gören 3. kişilere yapılan hasar tazminatı ödemesinin, sürücünün ehliyetsiz olması yani taraflar arasındaki akdin esaslı unsurlarının ihlal edilmesi nedeniyle tazminatın teminat kapsamında olmadığı ve rücu şartlarının oluştuğu ileri sürülerek,

itirazın iptali şeklinde davalı sigortalı aleyhinde açılan rücuen tazminat istemine ilişkin olduğu, 23/10/2021 tarihinde dava dışı sürücü ...'un sevk ve idaresindeki davalıya ait ... plaka sayılı aracı ile ....

Caddesi üzerinde seyir halinde iken park halinde bulunan ... ve ... plakalı araçlara çarparak yan devrilmesi sonucu dava konusu maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazasının meydana geldiği, kaza nedeniyle davacı sigorta şirketinin hasar tazminatı olarak %100 kusur oranına göre 23.192,20-TL tazminat ödediği, gerekçeli, denetime ve hüküm kurmaya elverişli 03/07/2023 havale tarihli kusur bilirkişi raporunda meydana gelen trafik kazasında davalıya ait sigortalı aracın sürücüsünün %100 oranında asli kusurlu olduğunun tespit edildiği.

16/12/2023 tarihli hasar bilirkişi raporunda dava dışı ... ve ... plakalı araçlar için davacı sigorta şirketi tarafından ödenen toplam 23.192,20-TL hasar tazminatının kadri marufunda olduğu, kaza tarihi itibariyle sigortalı araç sürücüsünün geçerli sürücü belgesi olmadığı hususlarının tespit edildiği anlaşılmakla; sigortalı araç sürücüsünün kaza tarihinde ehliyetsiz olarak aracı kullandığı, Karayolları Trafik Kanununun 95/2 ve Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/b maddesi uyarınca davacı sigorta şirketinin rücu hakkının bulunduğu sonuç ve vicdani kanaatine varılarak,

davanın kabulü ile davalının Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynı koşullarda devamına, alacak yargılamayı gerektirdiğinden ve likit sayılmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...