Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/306 K.2024/706

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; ... İnşaat Turizm İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin (".... İnşaat") pay sahipleri ... ve ... olup her ikisi de %50 hisse oranına sahip olduğunu, ortaklardan ...

10.12.2022 tarihinde vefat ettiğini, müteveffa ...'in vefatından sonra ise geriye ..., ... ve ... mirasçı olarak kaldığını , davacılar şirketçe, 15.02.2023 Tarih ve 2023/01 Sayılı Kararı ile ...'in mirasçılarına devir bedeli olarak veraseten intikal eden payın kayıtlı değeri olan toplam 500.000,00 TL'nin miras paylarına oranlanarak teklif edilmesine, teklifin kabul edilmemesi halinde ise müteveffa ortak ...'in miraçsılarının şirket ortaklığının TTK'nın 596/2-3. maddeleri uyarınca pay geçişinin reddedilmesine karar verildiğini, Kadıköy ....

Noterliği 09.03.2023 Tarih ve ... Yev. No.lu ihtarnamesi ile taraflarına bildirildiğini, taraflar arasında esas sermaye payının gerçek değeri hususunda anlaşma sağlanamadığından Türk Ticaret Kanunu'nun 597. Maddesi uyarınca .... İnşaat Turizm İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin esas sermaye payının gerçek değerinin belirlenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davalılar eşi .... de şirkette fiilen çalışıyormuş gibi kendilerini gösterdiklerini ve murusimizin olümünden sonra da işten çıkarmış gibi yaparak yüklü miktarda kıdem, ihbar tazminatı vs ücretleri ödeyerek şirketi zarara uğrattığını, Mahkememizce bu durumun tespit edilmesini istediğini, Şirket ortağı ... diğer ortak mirasçıların hakkını gasp ettiğini, Şirket Genel Kurulundan araç satışına dair bir yetki verilmediğini, bu konuda alınmış bir karar olmadığını, davalılar Şirket ile ilgili bilgilere müvekkilinin ulaşamadığını,

Genel Kurul toplantısının zamanında yasaya uygun olarak yapılmadığını ve bu nedenle şirketin organsız kaldığını, buna rağmen sürekli şirketin içinin boşaltıldığını, mallarının satılarak, parasının şirket kasasına intikal ettirilmediğini davacılar ... Ltd.ye Bakırköy ...

Asliye Ticaret Mahkemesine 30.03.2023 tarihinde tensiple kayyım atandığını, davacılar ...'in o kararla birlikte temsil yetkisinin kalktığını ve bu nedenle şirketi temsil edemeyeceğini davacılar tarafın aktif dava ehliyeti bulunmadığını, davacılar tarafın davada aktif husumet ehliyeti bulunmadığından HMK.

50-51 ve 115 maddeleri gereğince dava şartı bulunmadığından reddine, davanın kötü niyetle usulsüz ve yersiz açılması nedeniyle reddine, bu taleplerinin kabul edilmediği takdirde şirketin gerçek değerinin murisin ölüm günü nazara alınarak tespitine karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ

Dava; TTK m.596 ve devamı uyarınca sermaye değerinin tespiti istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; TTK 596 maddesi uyarınca davacıların esas sermaye paylarının gerçek değerinin tespitinden kaynaklandığı anlaşılmıştır.

Mahkememizin ön inceleme celsesinde TTK 597 madde uyarınca mirasçıların esas sermaye payının değerinin tespiti hususlarında dosyanın 1 Ortaklıklar Konusunda Uzman, 1 Mali Müşavir, 1 Makine Mühendisi ve 1 Finans Muhasebe Uzmanı, İştigal konusunda 1 sektör Bilirkişisinden oluşan bilirkişi kuruluna tevdii ile rapor alınmasına karar verilmiş olmakla kök raporda bilirkişi heyeti raporunda özetle: ''Şirketin halihazırda devri yapılan araçlar sonrası aktifine kayıtlı bir adet ... marka aracı bulunduğu, Şirkete ait araçların şirket ortağı, şirket ortağının eşi ve şirkete ait personele kasko değerlerinin altında satıldığı,

satış bedellerinin dava tarihinden sonra bir kısmının ödendiği, bir kısmının ise ödenmediği, şirketin alacaklı olduğu, Şirketin bu satışlarla 1.266.731,00 TL zarara uğratıldığı ve varlıklarının azaltıldığı, Şirketin 30.09.2023 dönemi itibariyle bilançosunda öz kaynakları kaydi olarak 439.517,26 TL olup, araç satışları sonrası mevcut durum itibariyle özkaynaklarının rayiç olarak - 494.259,02 TL hesaplandığı, TTK 597.Maddesinde esas sermaye payının değerinin hangi yöntemle ve hangi an üzerinden hesaplanacağına ilişkin hüküm bulunmadığı, Heyetimizce mahkeme kararına en yakın tarih yani en güncel tarih baz alınarak hesaplamalar yapıldığı,

Öncelikle esas sermaye payının değerinin tespiti yapılırken kullanılabilir bir özkaynak olup olmadığına bakıldığı, bu kapsamda yukarıda da değinildiği üzere rayiç bilançoda şirketin özkaynaklarının kalmadığı, yani kullanılabilir bir özkaynak olmadığı, Dava dilekçesine konu edildiği üzere şirket adına kayıtlı 3 adet aracın 13.01.2023 tarihinde şirket ortağı, şirket ortağının eşi ve şirket personeline kasko değerlerinin altında satıldığı, satış bedellerinin bir kısmının 2023 Eylül ayında şirket hesaplarına ödenebildiği, ortak tarafından satın alınan aracın ise satış bedelinin halen ödenmediği,

bu satışların muvazaalı satış olarak değerlendirildiği, bu satışlarla şirket aktifinin azaltıldığı, %50 ortak ...’in şahsi harcamaları için de şirket kaynaklarını kullandığının değerlendirildiği, Bu değerlendirmeler ile beraber esas sermaye değerinin tespiti için muvazaalı araç satışlarının güncel kasko değerleri dikkate alınarak hesaplamalar yapıldığı, hesaplamada ekspertiz değeri yöntemi kullanıldığı, Hesaplamalar neticesinde esas sermayenin değeri 1.573.794,98 TL olarak tespit edildiği, şirketin 1.000.000 TL kaydi sermayesi olup ortaklar tarafından kaydi sermayenin tamamı ödenmiştir.

Ortakların hisse dağılımı %50 ...

500.000 TL ve %50 ... (müteveffa) 500.000 TL Ģeklinde olup esas sermayenin tespiti neticesinde %50 ortak ...’e hissesi oranında düĢen pay 786.897,49 TL ve %50 ortak ... (müteveffa)’e hissesi oranında düĢen pay 786.897,49 TL olarak hesaplandığı, Esas sermayenin değeri tespitinde %50 ortak ...’e hissesi oranında düşen pay her ne kadar 786.897,49 TL olsa da ...’in Şirkete ayrıca 2.913.034,41 TL tutarında borcu bulunduğu, bu borcun 2.892.083,07 TL si döviz karşılığı (USD) olduğu,

Diğer Çeşitli Alacaklar hesabında da Şirket ortağı ...’in Şahsi harcamaları için Şirket hesabını kullanarak 70.826,73 TL harcama yaptığı, bu harcamaların da Şirkete ödenmesi gerektiği, %50 ortak ...’in şirkete olan borcuna karşılık senet düzenlenip düzenlemediğine ilişkin dosya özelinde somut bilgi ve belge bulunmamakla beraber bahsi geçen ortağın bu borcuna karşılık şirket tarafından adat yöntemiyle faiz de hesaplanmadığı, '' şeklinde tespit ve sonuçlarını mahkememize bildirmişlerdir.

Bilirkişi raporu taraf/vekillerine usulüne uygun şekilde tebliğe çıkartılmış davacı vekilinin rapora beyan ve itirazlarını sunmuş olmakla itirazlar doğrultusunda ek rapor hazırlanılmasına mahkememize karar verilmiş olmakla bilirkişi heyeti raporunda özetle; ''Öncelikle esas sermaye payının değerinin tespiti yapılırken kullanılabilir bir özkaynak olup olmadığına bakıldığı, kaydi olarak Ģirketin 31.12.2023 mali dönem itibariyle özkaynakları kalmadığı, yani kullanılabilir bir özkaynak olmadığı,

Bu değerlendirmeler ile beraber esas sermaye değerinin tespiti için muvazaalı araç satışlarının güncel kasko değerleri mahkeme karar tarihine en yakın değerleri dikkate alınarak hesaplamalar yapıldığı, yine stokların ... aktifinde yer alması gerektiği değerlendirme ve kanaati ile teknik uzman tarafından tespit edilen tutar kadar dikkate alındığı, hesaplamada ekspertiz değeri yöntemi kullanıldığı, Hesaplamalar neticesinde esas sermayenin değeri 6.066.065,74 TL olarak tespit edildiği,

Bu bağlamda reddin hangi organ tarafından gerçekleĢtirileceğine dair TTK m. 596 düzenlemesi tartışma yaratacak nitelikte görünse de redde yetkili organın genel kurul olduğu yönünde doktrinde görüş birliği bulunmaktadır Şirketin 1.000.000 TL kaydi sermayesi olup ortaklar tarafından kaydi sermayenin tamamının ödendiği, ortakların hisse dağılımı %50 ...

500.000 TL ve %50 ... (müteveffa) 500.000 TL Ģeklinde olup esas sermayenin tespiti neticesinde %50 ortak ...’e hissesi oranında düĢen pay 3.033.032,87 TL ve %50 ortak ... (müteveffa)’e hissesi oranında düĢen pay 3.033.032,87 TL olarak hesaplandığı,'' şeklinde ek tespit ve sonuçlarını mahkememize bildirmişlerdir.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; ölen ortağın mirasçısının şirketten ayrılması halinde ayrılma payının hangi tarihe ve hangi esaslara göre belirleneceği yönünde yasal bir boşluk sözkonusu olup, bu boşluğun menfaatler dengesine en uygun bir şekilde doldurulması MK'nın 1. maddesi hükmü gereğidir. (YARGITAY KARARI, 11. Hukuk Dairesi 2011/6084 E., 2013/5356 K., 19-03-2013 T. ) Yargıtay'ın kökleşmiş uygulamalarına göre ortağın ayrılma payının hüküm tarihine en yakın tarih itibariyle gerçek değerinin belirlenmesi menfaatler dengesine en uygun çözüm olarak kabul edilmektedir.

Toplanan ve sunulan deliller, bilirkişi kök ve ek raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; TTK.'nun 596.maddesi uyarınca davalılarlar ... mirasçılarının davacılar şirketteki %50 oranındaki payın esas sermaye değerinin 21/05/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporun sonuç kısmındaki davalılar şirketin toplam özkaynak değerinin 6.066.065,74-TL olduğu dikkate alınarak davalılarların davacılar şirketteki esas sermaye paylarının 3.033.032,87 TL olduğunun tespitine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurumuştur.

HÜKÜ M

Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1-TTK.'nun 596.maddesi uyarınca davalılarlar ... mirasçılarının davacılar şirketteki %50 oranındaki payın esas sermaye değerinin 21/05/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporun sonuç kısmındaki davalılar şirketin toplam özkaynak değerinin 6.066.065,74-TL olduğu dikkate alınarak davalılarların davacılar şirketteki esas sermaye paylarının 3.033.032,87 TL olduğunun TESPİTİNE,

2-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 179,90-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 247,70-TL harcın davalılarlardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Davacı taraflarca yatırılan 179,90-TL peşin harç ve 179,90-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 359,80-TL harcın davalılarlardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

4-Davacı taraflarca yapılan 25.303,25-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

5-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,

7-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,

Başkan ... · ¸e-imza · Üye ... · ¸e-imza · Üye ... · ¸e-imza · Katip ... · ¸e-imza