Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/960 K.2025/813

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...'ın 01.02.2020-01.02-2021 tarihleri arasında müvekkili sigorta şirketi tarafından sigortalanmış olduğunu, ...Mah., .... Sokak, No:53 Esenler İstanbul adresinde bulunan ... San. ve Tic. A.Ş. nin ... hattında 14.12.2020 tarihinde hasar meydana geldiğini, hasar tespit tutanağında ... tarafından yapılan rabıt kazısı sırasında ... İnşaat ve ...

İnşaat tarafından zarar verilmiş olduğunun belirtildiğini, ... ve ... yetkililerinin bu tutanağı imzalamış olduğunu, sigortalı tarafından yapılan başvuru neticesinde hasar dosyası açılmış ve 22.119,27 TL hasar meydana geldiğinin tespit edilmiş olduğunu, müvekkili tarafından sigortalısına 22.119,27 TL tazminat ödemesi yapılmış olduğunu, söz konusu hasar sebebi ile müvekkili şirketçe sigortalısına tazminat ödenmiş olup, TTK m. 1472 hükmü uyarınca sigortalının zararına sebebiyet verenlere karşı talep ve dava haklarına halef olduğunu, meydana gelen hasarda davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını,

müvekkili tarafından davalılar aleyhine icra takibi başlatıldığını, ancak davalıların bu takibe haksız ve hukuksuz olarak itiraz etmiş olduklarını, davalılar tarafından yapılan bu haksız itirazın iptali ile takibin devamına,%20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Zararın tazmini için kusur-zarar-illiyet bağının oluşmadığını, davacı talebinin muhatabının müvekkili idare olmadığını, müvekkilinin eylem ve işlemlerinden doğan bir zarar bulunmadığını, müvekkili idarenin hasarı meydana getiren yüklenici firma elemanları üzerinde gözetim ve denetimi bulunmadığını, müvekkilinin iş sahibi konumunda olduğunu, müvekkilinin işveren olarak değerlendirilmesi ve yüklenici firma elemanları tarafından verilen hasardan sorumlu olduğunun ileri sürülmesinin hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin işin yapımı esnasında değil sadece iş sonunda işin teknik şartnameye uygun olarak yapılıp yapılmadığını denetlemekte,

bunun dışında da bir denetim yapmamakta olduğunu, müvekkilinin işin yapımı esnasında yüklenici firma elemen ve işçilerine nezaret etmemekte olduğunu, yüklenici firma çalışanlarının müvekkili idarece denetlenmesinin söz konusu olmadığını, bu davada müvekkilinin zararı ödemekle yükümlü tutulabilmesi için neden sonuç ilişkisinin, zararla idari eylem ve işlem arasında illiyet bağının bulunması şartı olduğunu, düzenlenen hasar tespit tutanağının tek taraflı olarak hazırlanmış olup kabul edilmesinin mümkün olmadığını,

yine davacı tarafça talep edilen *6 20 icra inkar tazminatının reddi gerektiğini ve de sıralanan sebepler ile haksız ve hukuksuz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... İnşaat ve davalı ... İnşaat vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili sigortalıyı zarara uğratan bir eylemi ve işlemi bulunmadığını, bu hasar ile ilgili yapılan incelemede hasardan haberdar olan birine rastlanmamış olduğunu, talep edilen tutarın fahiş olduğunu, davacının delillerinin tek taraflı olarak düzenlenen belgeler olduğunu, bu belgelerin delil niteliğinde olmadığını, bu delilleri kabul etmediklerini, davacı tarafın tek taraflı düzenlediği belgede afaki bedellerin yansıtılmış olduğunu, kusur durumuna ilişkin olarak ise sigortalıya ait alt yapı tesisinin projesine ve yapı tekniğine uygun bir biçimde döşenip döşenmediğinin araştırılması gerektiğini,

ancak bu araştırma yapıldıktan sonra hakkaniyete uygun bir sonuca varabilmenin mümkün olacağını, teknik olarak söz konusu alacak talebinin kabulünün mümkün olmadığını, ... tarafından yapılan çalışmaların ve kazıların ötelenmesi veya ertelenmesinin söz konusu olmadığını, sigortalı ...'ın hatlarında kazı esnasında oluşan hasarların çok büyük oranda alt yapı hatlarının fen ve sanat kurallarına uygun olarak döşenmemesi,

gerekli ikaz ve uyarı önlemlerinin alınmamasından kaynaklanmakta olduğunu, zarar gören hatların kablolarının müvekkili tarafından tespitinin mümkün olmadığını, sigortalı ... tarafından müvekkiline kazı yapılacak alanda boru hatları olduğunu gösteren bir haritanın belirtilmemiş ve kazıya onay verilmiş olduğunu, bu durumda müvekkilinin burada boru hattı bulunduğunu bilmesinin mümkün olmadığını, sigortalı ... tarafından boruların yönetmeliğe uygun döşenmemiş olup, kazı yapanlar için uyarıcı işaret konulmamış olduğunu,

kazı yapan müvekkili şirket çalışanlarının hasar sırasında orada bulunmuyor olması ve tutulan tutanakta isimlerinin yer almamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, Mahkeme tarafından hasara uğrayan hattın yönetmeliğe uygun yapılıp yapılmadığının incelenmesi gerektiğini, sigortalı ...'ın gerek ruhsat talebinde kazı yapılacak yerdeki gaz borularının haritasını vermeyerek ve gerekse hattı yönetmeliğe uygun döşemeyerek hasara ve olası hayati tehlike durumunun ortaya çıkmasına sebep olmakta olduğunu, davacının iddialarının somutlaştırılmamış olduğunu,

arızayı gideren .... tarafından ...'a kesilmiş bir faturanın bulunmamakta olduğunu ve de sıralanan sebepler ile haksız ve hukuksuz davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmişlerdir.

KALDIRMA KARARI ÖNCESİ YARGILAMADA ÖZETLE

Dava, davalıların haksız fiili iddiasıyla dava dışı sigortalıya ödenen bedelin rücuan tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)

Davacı davada davalıların kazı çalıması yapması nedeniyle zarara uğrayan dava dışı sigortalıya ödeme yaptığını, ödenen bu bedelin rücuan tahsilini talep etmekte olup, söz konusu iddiayı usulüne uygun delillerle ispatla mükelleftir.

Davacı delillerinin incelenmesinde, davasını dava dışı sigortalının personelleri tarafından tutulan tutanaklara dayandırmakta olup, söz konusu tutanaklarda davalı ...'nin kazı çalışması yaptığına dair ibareler yer alsa da tutanağın usulüne uygun tutanak olduğundan söz edilemez. Zira tutanaklarda sadece dava dışı çalışanı imzası mevcut olup, söz konusu çalışan resmi memur olmayıp, özel hukuk kurallarına tabidir.

Ayrıca tuanakta bu kişilerin haricinde başkaca bağımsız kişilerin imzası bulunmamaktadır.

Tutanakta ismi geçen ...'un da söz konusu tutanakta imzası bulunmadığı ve taraf tanıkları olmadığı anlaşılmakla bu kişinin dinlenmesinden mahkememizce sarf-ı nazar edilmiş, davacı tarafından hasar tespitine ilişkin başkaca fotoğraf video kaydı veya tutanakta imzası bulunanın dışında başkaca tanık dosyaya sunulmamış olup, tanıklığına başvurulmuş olmasına rağmen bu tanıkların beyanlarının dosyaya bir katkısı bulunmayacağı zira başkaca yan delillerin bulunmaması nedeniyle söz konusu tanıkların dava dışı sigortalı çalışanı olması nedeniyle tanık beyanının ispata yeterli olmadığı kanaatine varılmıştır.

Gelinen aşamada davacının yemin delili kendisine hatırlatılmış fakat davacının yemin deliline dayanmadığı, iddiasını yasal delillerle ya da mevcut delillerle ispat edemediği anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.

KALDIRMA KARARI SONRASI YARGILAMA VE GEREKÇE

Mahkememizin ... Esas 19/12/2022 tarih ve ... Sayılı kararı, davacı vekili tarafından İSTİNAF edilmiş ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... Esas 06/11/2025 tarih ve ... Sayılı kararı ile: "...Somut olayda aynı zamanda iş sahibi olan davalı ... cevap dilekçesinde ; "Hasara sebep olan firmalar diğer davalılar ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş ve -.... İnşaat Asfalt Tah. Ve Tic. A.Ş’dir. Söz konusu belirtilen yerde hasara konu çalışmanın “ 2018 yılı .... işi (4) kapsamında ... nolu 185 iş emriyle 28.04.2012 tarihinde ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş ve - .... İnşaat Asfalt Tah. Ve Tic. A.Ş tarafından çalışma yapılmıştır. " şeklinde beyanda bulunmuştur.

Hasar tespit tutanağında da hasarın ...-....-... tarafından yapılan çalışma sırasında meydana geldiği, sorumlu firma çalışanının adı soyadı ve telefon numarası tutanağa yazılmıştır. Tutanakta davalı firma çalışanının imzası bulunmamaktadır.

Mahkemece davalı iş sahibi ...'nin beyanları da dikkate alınarak hasar tarihinde hasar adresinde hangi firmaların çalışma yaptığının ilgili ilçe belediyesi ve ...'den sorulması, davalı ...'nin yukarıda yer verilen beyanı kapsamında ilgili kayıtlarının celp edilerek oluşacak neticeye göre karar vermesi, HMK 31. madde kapsamında tutanakta ismi geçen firma çalışanının mahkemece dinlenerek karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Yukarıda açıklanan hususlar gereğince sair yönler incelenmeksizin davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. maddesi gereğince kaldırılmasına, yukarıdaki eksiklikler gereğince yargılama yapılarak yeniden karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; Davacı vekilinin istinaf talebinin yukarıda açıklanan sebeplerle KABULÜ ile, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı, 19/12/2022 günlü kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmiş, bu şekilde dosya mahkememizin .... esasına kaydedilmiştir.

Mahkememizce kaldırma kararından sonra yapılan yargılama aşamasında; taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.

Esenler İlçe Belediye Başkanlığı ve ...'den; 14/12/2020 tarihinde "...mah. .... Sokak No:53 Esenler İSTANBUL" adresinde herhangi bir çalışma yapılıp yapılmadığı, var ise hangi firma / firmaların çalışma yaptığı hususlarının araştırılarak, ilgili kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.

... Başkanlığından; davalı ... ile diğer davalılar ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş ve ... İnşaat Asfalt Tah. Ve Tic. A.Ş. Arasındaki 2018 yılı .... işi (4) kapsamında .... nolu 185 iş emri sayılı çalışmaya ilişkin sözleşme ve eki niteliğindeki şartnameler, dosyanın tüm evrakları ile birlikte celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.

Mahkememiz dosyası. Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler ve kayıtlar incelenmek sureti ile davalıların "...mah. .... Sokak No:53 Esenler İSTANBUL" adresinde 14/12/2020 tarihinde herhangi bir çalışma yapıp yapmadığı, çalışmanın yapıldığı yerin davacı sigortalısı dava dışı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ... hattında kalıp kalmadığı, çalışma nedeniyle dava dışı sigortalı ...

Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ... hattında hasara yol açıp açmadığı, ... Hasar dosyası kapsamında dava dışı sigortalı ...

Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ne ödenen 22.119,27-TL bedelin kadri maruf olup olmadığı, hasara davalıların sebebiyet verip vermediği, hasar bedelinden davalıların sorumlu tutulup tutulamayacağı, davacının rücu talebinin yerinde olup olmadığı, hasar bedelinin miktarı hususunda tespit ve hesaplama yapılarak rapor düzenlenmek üzere bir Elektrik-Elektronik Mühendisi ve bir İnşaat Mühendisi ve bir makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş;

03/06/2025 havale tarihli bilirkişi heyetinde özetle; ''Davalıların ...Mah., .... Sokak, No:53 Esenler İstanbul adresinde 14.12.2020 tarihinde kazı çalışması yaptıkları, çalışmanın yapıldığı yerin, davacı sigortalısı dava dışı ... San. ve Tic. A.Ş. nin ... hattında kaldığı, davalılar ... İnşaat ve ... İnşaat şirketlerinden oluşan iş ortaklığının davalı ... kurumu adına, ... Belediyesi veya ...

Belediyesi’nden kazı izni almadan yaptıkları çalışma esnasında ... kurumuna ait ... boru hattına zarar vermiş oldukları, hasar dosyası kapsamında dava dışı sigortalı ... San. ve Tic. A.Ş. ne ödenen bedelin makul ve kadri maruf olduğu, Davacının talep ettiği 654,27 TL hasar miktarından, dikkatsiz ve özensiz kazı çalışması yaparak hasara neden olan ... İnşaat ve ...

İnşaat şirketlerinden oluşan ortaklığın ve işin sahibi olarak işveren konumunda olan ... kurumunun sorumlu olduğu, Davacının talep ettiği, sigortalısının zararı olarak ödemiş olduğu 21.465,00 TL gaz açma hizmet bedelinden, dikkatsiz ve özensiz kazı çalışması yaparak gazın kesilmesine neden olan ... İnşaat ve ... İnşaat şirketlerinden oluşan ortaklığın ve işin sahibi olarak işveren konumunda olan ... kurumunun sorumlu olduğu'' görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu usulüne uygun olarak taraf vekillerine tebliğ edilmiş, davacı vekilinin bilirkişi raporuna beyan dilekçesi, davalılar ... İnşaat ve ... İnşaat şirketi vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi, davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi sunmuştur.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: davanın, dava dışı sigortalı ...'a ait servis hattında meydana gelen hasar nedeniyle davacı sigorta şirketinin ödediği tazminatın rücuen tazmini istemine ilişkindir.

Davacı sigorta şirketi ile dava dışı sigortalısı ... arasında 01/02/2020-01/02/2021 tarihleri arasında Endüstriyel Paket Sigorta Poliçesi düzenlendiği, 14/12/2020 tarihinde rabıt kazısı sırasında dava dışı sigortalıya ait ... hattına hasar verildiği iddiasıyla davacı tarafından sigorlısına ödenen hasar bedelinin davalılardan tahsili istemiyle iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı sigorta şirketi iş bu davada TTK 1472.maddesi uyarınca halefiyete dayalı olarak talep etmiştir.

TTK.m.1472 hükmü; "(1) Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir. (2) Sigortalı, birinci fıkraya göre sigortacıya geçen haklarını ihlal edici şekilde davranırsa, sigortacıya karşı sorumlu olur. Sigortacı zararı kısmen tazmin etmişse, sigortalı kalan kısımdan dolayı sorumlulara karşı sahip olduğu başvurma hakkını korur." şeklindedir.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu'nun 22.3.1944 tarih ve 37 E. - 9 K. Ve 3.7.1944 tarihli kararında bu husus "Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmaktadır.

Somut olayda; davacı sigorta şirketinin sigortalısına ait iş yerindeki hasar nedeni ile ödeme yapıldığı, 14/12/2020 tarihli hasar tespit tutanağında "... Rabıt kazısı esnasında ... hattımıza zarar verilmiştir." şeklinde düzenlendiği, davalı ... Genel Müdürlüğü vekili tarafından sunulan cevap dilekçesi ile dava konusu yapılan adreste ...'nin değil, diğer davalılar ... İnşaat ve ... İnşaat firması tarafından kazı çalışması yapıldığı, hasara konu çalışmanın "2018 yılı ....

İşi" kapsamında davalılar ... İnşaat ve ... İnşaat firması tarafından çalışma yapıldığının belirtildiği, ... Genel Müdürlüğü'nden sözleşme ve eki niteliğindeki şartnamelerin celp edildiği, meydana gelen hasar nedeni ile davacı sigorta şirketince sigortalısına ödeme yapıldığı, dosyada meydana gelen olay nedeni ile sorumluların belirlenmesi için bilirkişi incelemesi incelemesi yapılmış olup, hazırlanan 03/06/2025 tarihli bilirkişi raporu ile davalıların ...Mah., .....

Sokak, No:53 Esenler İstanbul adresinde 14/12/2020 tarihinde kazı çalışması yaptıkları, çalışmanın yapıldığı yerin, davacı sigortalısı dava dışı ... San. ve Tic. A.Ş. nin ... hattında kaldığı, davalılar ... İnşaat ve ... İnşaat şirketlerinden oluşan iş ortaklığının davalı ... kurumu adına, ... Belediyesi veya ...

Belediyesi’nden kazı izni almadan yaptıkları çalışma esnasında ... kurumuna ait ... boru hattına zarar vermiş oldukları, hasar dosyası kapsamında dava dışı sigortalı ... San. ve Tic. A.Ş. ne ödenen bedelin makul ve kadri maruf olduğu, davacının talep ettiği 654,27 TL hasar miktarından, dikkatsiz ve özensiz kazı çalışması yaparak hasara neden olan ... İnşaat ve ... İnşaat şirketlerinden oluşan ortaklığın ve işin sahibi olarak işveren konumunda olan ... kurumunun sorumlu olduğu,

davacının talep ettiği, sigortalısının zararı olarak ödemiş olduğu 21.465,00 TL gaz açma hizmet bedelinden, dikkatsiz ve özensiz kazı çalışması yaparak gazın kesilmesine neden olan ... İnşaat ve ... İnşaat şirketlerinden oluşan ortaklığın ve işin sahibi olarak işveren konumunda olan ... kurumunun sorumlu olduğu kanaatinin bildirildiği, bilirkişi raporunun denetime açık ve hüküm vermeye elverişli olduğu, davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları sonuç ve kanaatine varılarak; davacının davasının kabulü ile, Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında davalıların itirazının iptali ile, takibin devamına karar verilmiştir.

İtirazın iptali davalarında, İİK m. 67/2 gereğince, davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit alacak olması şart olup, takibe itirazın haklı olup olmadığının yargılamayı gerektirmesi, davalının itiraz ettiği takibe ilişkin olan alacak miktarının yargılama ve bilirkişi incelemesi sonucu belirlenebileceği, bu kapsamda icra inkar tazminatının yasal şartları oluşmadığından, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸¸ Hakim ... · ¸¸