Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/92 K.2025/109

Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde. Davalı ...

Yönetiminin, müvekkili şirketin çalışma ruhsat başvurusunun reddine ilişkin 24.03.2021 tarih , .... sayılı kararının/işleminin; hukuka aykırı olması sebebiyle iptali gerektiğinden işbu davanın açılması zorunluluğu doğduğunu, dava konusu kararın hukuka aykırılığıysa aşağıda sayılan ve mahkemenizce resen nazara alınacak sebeplerle sabit olduğunu, davalı yönetimin işlem gerekçesi olarak müvekkil şirketin geçerli bir kira kontratının olmaması hususu ileri sürüldüğünü, müvekkil şirketin, dava konusu işyerinin adresi olan ....

8-B Blok No:6 İkitelli - Başakşehir/İstanbul adresinde, kira kontratı mucibince 2008 yılından bugüne kiracı olduğunu, müvekkili şirketinin işyerinin mühürlü olması ve ruhsatımın verilmemesi telafisi çok zor zararlar vermiş olduğundan ruhsat iptali ve müvekkil şirketin işyerinin mühürlenmesi kararının ihtiyati tedbir kararı ile durdurulmasını talep etme zarureti hasıl olduğunu, usul ve yasaya aykırı olarak verilmiş olan işbu kararın iptaline karar verilmesi gerektiğini belirterek haklı davanın kabulü ile davalının 24.03.2021 tarihli,

2021/2644-2891 sayılı “çalışma ruhsatı başvurusunun reddi” kararının/işleminin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde. Davacı taraf dava dilekçesinde her ne kadar kiracısı bulunduğu taşınmazın maliki ile ilgili olarak bir takım uyuşmazlıklardan bahsetmiş olsa da 4562 sayılı ... Kanunu kapsamında işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenleyen müvekkilinin İOSB'nin mal sahibi ile kiracı arasındaki hukuki sorunlarla bir ilgisi bulunmadığını, 25/02/2021 tarih 1896 sayılı dilekçe ile işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusuna istinaden yerinde yapılan denetim sonucu.

Kira kontratının eksik olduğu firma yetkililerine bildirildiğini, 02/03/2021 tarih 2057 sayılı dilekçede mülk sahibi ile aralarındaki başlatılan hukuki sürece istinaden mevcut kira kontratının kabul edilmesi talep edildiğini, firmanın işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmadığından,

işyeri 22/03/2021 tarihinde faaliyetten men edildiğini, yasal mevzuat gereğince davacı tarafın işyeri açma ve çalışma ruhsatı alabilmesi için mal sahibi ile arasında düzenlenmiş bir kira sözleşmesi bulunması gerekmekte olduğundan ve davacı tarafından bu belge sunulmadığından ruhsat düzenlenmesi mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ

Dava; davalı ... Yönetiminin 24.03.2021 tarih , ... sayılı kararının/işleminin iptali istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı ... Yönetiminin, müvekkili şirketin çalışma ruhsat başvurusunun reddine ilişkin 24.03.2021 tarih , .... sayılı kararının/işleminin iptali koşullarının oluşup oluşmadığından kaynaklandığı tespit edilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 1. maddesinde; "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." hükmü yer almaktadır. HMK 114/1.c maddesi uyarınca "Mahkemenin görevli olması" dava şartlarından olup, HMK 138 maddesi dikkate alınarak dava şartlarının öncelikle karara bağlanması gerekmektedir. HMK 115. maddesinde ise "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir..." düzenlemesi yer almaktadır.

HMK 2/1. maddesine göre, "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir."

HMK'nın 1.maddesine göre görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir.

Asliye Ticaret Mahkemeleri, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. Maddesi gereğince ticari davalara bakmakla görevlidir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: 4562 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi gereğince ...'ler özel hukuk tüzel kişisidir. Bununla birlikte 6102 sayılı Kanun'un 11 inci maddesindeki tanıma göre esnaf işletmeleri için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı amaçlayan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız bir şekilde yürütüldüğü işletmeleri işletmedikleri için aynı Kanun'un 16 ncı maddesi gereğince tacir olarak kabul edilmeleri mümkün değildir. Öte yandan ...'lerin ticaret şirketi olduğu yönünde herhangi bir yasal düzenleme de bulunmamaktadır. Bu sebeple ...'lerin taraf olduğu davalarda diğer taraf tacir olsun ya da olmasın, uyuşmazlığın mutlak ticari dava olmadığı hâllerde yargılamanın Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerekir.

Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin ... E.-...

K. Sayılı Bölge Adliye Mahkemeleri kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine dair kararında ...'lerin taraf olduğu davalarda diğer taraf tacir olsun ya da olmasın, uyuşmazlığın mutlak ticari dava olmadığı hâllerde Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu belirtilmiş olup, eldeki davada yukarıda belirtilen uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin karar gereğince davaya konu uyuşmazlığın çözümünde görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmakla.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Görevin Belirlenmesi ve Niteliği" başlıklı 1. maddesinde, mahkemelerin görevinin ancak kanunla düzenleneceği ve göreve ilişkin kuralların kamu düzeninden olduğu belirlendiğinden bu hususun mahkemelerce yargılamanın her aşamasında kendiliğinden dikkate alınması gerektiği dikkate alınarak mahkememizin görevsizliğine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · ¸e-imza · Üye ... · ¸e-imza · Üye ... · ¸e-imza · Katip ... · ¸e-imza